Weekend magazine cover
  • In dit nummer Path 400 Created with Sketch.

  • Weekend Magazine editie 35, 2017 Path 400 Created with Sketch.

  • Menu Path 400 Created with Sketch.

Oval 3 + Path 400

'Ik wilde mijn zus een stem geven': Lena maakte gebruik van het spreekrecht

Miranda, de zus van Lena Olivier (44), werd drie jaar geleden in haar eigen huis met een keukenmes in haar rug gestoken door haar ex-vriend. Ze overleed ter plekke. Tijdens de rechtszaak maakte Lena gebruik van het spreekrecht. 

“De rechter opende de zitting en het werd stil in de zaal”, vertelt Lena. “Het enige wat ik hoorde was af en toe een snik of zachtjes jammeren.” Advocaten begonnen met openingspleidooien, de griffier tikte geruisloos mee. De rechter stelde vragen aan de verdachte, de ex-vriend van Miranda. Lena: “Het geluid van zijn stem klonk onwerkelijk en ik werd er misselijk van. Ik hoorde het wel, maar tegelijkertijd hoorde ik het ook weer niet. Ik moest bijna overgeven, zo intens haatte ik deze man op dat moment. Het liefst wilde ik opstaan en roepen: ‘Wat heb je gedaan, klootzak!’ Niet eens waaróm, maar wát? Toch bleef ik zitten en hield ik mijn mond.” 

Miranda had een onstuimige knipperlichtrelatie met haar ex-vriend. Lena: “Ze waren zes jaar samen, maar de laatste twee jaar van hun relatie was een soort Russisch Roulette. Ze hielden van elkaar, maar ze konden niet met en zonder elkaar. Ongeveer twee weken voordat mijn zus overleed, heb ik haar nog gezegd: ‘Je moet stoppen met deze jongen, het gaat je dood worden.’ Niet veel later kwamen ze samen dronken terug uit het café. Bij Miranda thuis kregen ze ruzie en hij stak haar met een keukenmes in haar rug. Binnen vijftien minuten nadat de taxi hen had afgezet was mijn zusje overleden. De politie trof haar ex-vriend de volgend ochtend naast het lichaam van Miranda aan. ”  

Een gezicht voor Miranda
Miranda en haar ex-vriend waren bekenden in hun woonplaats. Ze zaten samen vaak in de kroeg en hadden veel vrienden. Familie, vrienden, geïnteresseerden en de pers zat allemaal in de rechtszaal. Het was er zo vol dat er buiten de zaal extra kamers waren ingericht met tv’s en videoverbinding. 

Lena besloot gebruik te maken van het spreekrecht om haar zus een stem te geven. Lena:
”Ik voelde me de vertegenwoordiger van mijn overleden zus. Daarom had ik een foto van Miranda in mijn hand, om haar een gezicht te geven in de rechtszaal, voor de meervoudige kamer, maar ook voor de pers.” Voordat Lena begon met praten, nam ze een oxazepam, een kalmeermiddel. Lena: “Ik was hyper, gespannen, bang en emotioneel en probeerde mijn trillende handen onder controle te krijgen. Mijn broertje zat naast me en keek me bemoedigend aan.” 


Lena (rechts) en haar zus Miranda

Lena richtte haar ogen op de rug van Miranda’s ex-vriend en begon te praten: ‘Dank u wel dat ik namens mijn broer en mijzelf gebruik mag maken van het spreekrecht. Het laatste wat ons gegeven is om onze zus een gezicht te geven, een ander beeld dan wat er van haar geschetst is in de afgelopen maanden die we het nu zonder haar moeten stellen.’”

De dader staat centraal
Lena werd bijgestaan door advocaat Richard Korver, die vaak slachtoffers en nabestaande bijstaat. Hij pleitte jarenlang voor een uitbreiding van het spreekrecht. 1 juli 2016 was het zover, het spreekrecht voor slachtoffers en nabestaanden werd verder uitgebreid. Nu mogen ze ook praten over de vraag of het strafbare feit bewezen kan worden, de mate van schuld van de verdachte en over de hoogte van de straf. Korver: “Tijdens een vervolging staat de dader centraal, niet het slachtoffer. Het Openbaar Ministerie doet niet altijd wat een slachtoffer zou willen. Daarom weten rechters vaak niet wat de visie van het slachtoffer of de nabestaande is terwijl die zeker belangrijk kan zijn voor het proces.” 

Tijdens het proces mag een verdachte partijdig zijn en het slachtoffer zwartmaken als diegene dat goed uitkomt. Bij een zedenzaak mag iemand bijvoorbeeld zeggen dat het contact vrijwillig was. Korver: “Ik vind het normaal en van deze tijd dat het slachtoffer daar op mag reageren en ook vertegenwoordigd moet kunnen zijn.”

Lena herkent dit. “Bij een moordzaak is er geen slachtoffer meer, niemand kan zich verdedigen. De ex-vriend van Miranda kreeg een advocaat, wij niet want Miranda was dood. Daarom wilde ik zelf in die rechtbank zitten met een advocaat. Als ik dat niet had gedaan, was er vanuit onze kant geen stem.”

Door emoties heen prikken
Niet iedereen is blij met het spreekrecht. Tegenstanders vinden dat door het uitgebreide spreekrecht de rechter beïnvloed kan worden voordat hij de straf oplegt. Daarnaast moet een stafproces volgens hen gaan over waarheidsvinding en berechting, niet over het herstel van het slachtoffer. En een geëmotioneerd slachtoffer zou de relatie tussen de rechter en de verdachte onder druk zetten. Korver vindt dit onzin. “'De emoties van de verdachte komen ook regelmatig aan bod. Dat iemand bijvoorbeeld een slechte jeugd heeft gehad. Tegenstanders van het spreekrecht gaan er vanuit dat een rechter door die emoties van de verdachte heen prikt. Waarom zou de rechter dan niet door de emoties van een slachtoffer heen kunnen prikken?"

Bij bijna alle slachtoffers of nabestaanden helpt het bij de verwerking om hun zegje te doen in de rechtszaal. Korver: “Ik heb nog nooit iemand begeleid die spijt heeft van het spreekrecht.” Toch maken maar weinig mensen gebruik van het spreekrecht, ongeveer 500 per jaar. Korver: “Er zijn slachtoffers die het niet willen, die bang zijn voor de confrontatie met de dader of voor de pers en de mensen op de tribune. Soms zijn ze bang dat hun eigen psychische welzijn er onder lijdt.” 

Een reden om het wel te doen is de hoop dat het wat teweeg brengt bij de dader, dat de rechtbank wat met de straftoemeting doet of voor jezelf en je eigen verwerking. Korver: “Het mag in ieder geval geen ordinaire scheldpartij worden, dan verlies je alle waardigheid. Een slachtoffer heeft vaak rauwe emoties, maar na een paar gesprekken komen we vaak tot een weloverwogen versie. Achteraf zijn slachtoffers en nabestaanden daar ook blij mee.”  

Gevangenisstraf
Lena wilde dat de drie rechters die een oordeel moesten vellen, wisten dat Miranda ook een lieve moeder was, een goede vriendin en zus. Lena: “Mijn stem trilde toen ik de tekst voorlas. Ik las te snel voor en moest huilen tussendoor. ‘Ik vind het jammer dat ik haar niet aan u kan voorstellen,’ zei ik tegen de rechters, ‘Onze mooie, flamboyante zus met een groot hart die het beste wilde voor iedereen. Helaas tot haar eigen dood er op volgde. Miranda was naast mijn zus ook mijn beste vriendin en vertrouwenspersoon. 38 jaar hebben we samen gehad waarvan de laatste twee jaar in het teken stonden van een raar soort Russisch roulette. De eeuwige strijd met haar vriend, van wie ik het nu voor altijd heb verloren.’”

Tijdens het spreekrecht had Lena alles gezegd wat ze wilde. Ze voelde zich euforisch. Lena: “Dat was zo raar, want tegelijkertijd was ik bang om naar bed te gaan. Of beter gezegd, om weer wakker te worden. Want ik wist dat de volgende ochtend net zo klote zou zijn als elke andere dag sinds ik Miranda was verloren.” De ex-vriend van Miranda kreeg uiteindelijk een gevangenisstraf van zeven jaar opgelegd.

Wat zegt de wet?
Op 1 januari 2005 is het spreekrecht in Nederland ingevoerd zodat slachtoffers en nabestaanden het delict konden toelichten. Per 1 juli 2016 zijn de rechten voor slachtoffers en nabestaanden verder uitgebreid. Eerst moesten ze zich beperken tot de gevolgen van wat het strafbare feit voor hen betekende, nu mogen ze ook praten over het strafbare feit, de schuld van de verdachte en de hoogte van de straf. Het spreekrecht geldt bij misdrijven waar acht jaar of langer gevangenisstraf voor kan worden gegeven en voor bepaalde misdrijven als zedenmisdrijven, stalking, bedreiging of een verkeersongeval met dood of ernstig letsel tot gevolg. 

Door Linda Samplonius

De moed om te spreken

Als je iets verschrikkelijks is aangedaan, is er moed voor nodig de daders recht in de ogen aan te kijken. Ze te vertellen wat ze kapot hebben gemaakt. Het nieuwe programma Spreekrecht volgt 14 mensen die dat net als Lena gedaan hebben. Angela Groothuizen presenteert het en leerde deze dappere mensen van dichtbij kennen.

“Het verhaal dat me misschien wel het meest geraakt heeft, is dat van Jaap en Mala. Hun dochter, hoogzwanger van de tweede, werd onderaan de trap gevonden. Ze was overleden, haar ongeboren kindje ook. Ga er maar aanstaan om dan je zegje te doen in de rechtbank. Zeker ook omdat de vader van de kinderen als verdachte werd gezien. Eerst werkte hij mee aan een reconstructie, later trok hij dat weer in: hij ontkent iets met de val te maken te hebben.”

“Aanvankelijk werd hij veroordeeld. Maar bij het hoger beroep werd hij weer vrijgesproken, wegens onvoldoende bewijs. Vreselijk schrijnend, voor Jaap en Mala voelde het alsof hun dochter voor een tweede keer werd vermoord.  Ik zag dat het de rechters aangreep om hun oordeel te geven. Maar het was een ontzettend complexe zaak.”

Persoonlijk perspectief in tien minuten
Angela Groothuizen werd begin 2016 door RTL benaderd om het nieuwe programma Spreekrecht te presenteren. “We hebben er flink de tijd voor genomen, we zijn al anderhalf jaar geleden begonnen met draaien. Er gaat natuurlijk ook behoorlijk wat tijd over die rechtszaken heen. Dat maakt dat spreekrecht ook zo belangrijk: slachtoffers en nabestaanden moeten vaak jaren wachten op een uitspraak. Dat maakt die tien minuten die je krijgt om het vanuit jouw perspectief te vertellen extra beladen.”

'De verdachte zit met zijn rug naar het slachtoffer of de nabestaanden toe'

Bij het opstellen van hun tekst krijgen ze hulp van Slachtofferhulp Nederland, al vanaf het begin. “Soms beseffen mensen nog niet direct wat ze precies overkomen is. Slachtofferhulp helpt ze het onder woorden te brengen. Ze zijn er vooral zelf erg mee geholpen, de verdachten geven zelden echt een reactie als ze aanhoren wat hun vermeende misdaden betekend hebben. Ze kijken elkaar ook niet in de ogen, de verdachten zitten met hun rug naar de slachtoffers of nabestaanden toe.”

Of het spreekrecht effect heeft op de rechters kan Groothuizen niet inschatten. “In principe kijken ze natuurlijk naar de feiten en de omstandigheden. Maar ik kan me voorstellen dat ze ook het effect op het slachtoffer meewegen. Ik heb door dit programma in ieder geval een immens respect gekregen voor onze rechters. Wat kunnen die mensen aandachtig luisteren en goed alle factoren meewegen! Het duurt niet voor niets lang voordat ze een uitspraak doen.”

Indrukwekkend harde aanpak
Het gaat er soms stevig aan toe in de rechtszaal. Bijvoorbeeld in het geval van Rik, een 16-jarige jongen die twee jaar lang misbruikt werd door twee goede vrienden van de familie, mannen met wie het gezin feestdagen en vakanties had doorgebracht. “Een van de daders was nota bene zelf agent, in het verleden zelfs bij de zedenpolitie. Hij zei verschrikkelijke dingen, dat Rik zichzelf zou hebben aangeboden bijvoorbeeld, maar daar maakte de rechter direct korte metten mee. Ze pakte hem echt indrukwekkend hard aan.”

'Rik voelde zich gesterkt door dat hij de daders toe kon spreken'

Ook wordt in het programma duidelijk hoeveel mensen er eigenlijk geraakt worden door zo’n zaak. “Bij Rik bijvoorbeeld: hijzelf natuurlijk, maar ook zijn ouders en zusje, zijn familie, de muziekvereniging waar ze elkaar van kenden en eigenlijk het hele dorp. Rik durfde niets aan zijn ouders te vertellen over het misbruik: zijn vader had altijd gezegd dat hij degene die aan zijn kinderen zou komen iets aan zou doen. En ja, dan ben je natuurlijk bang dat je vader in de bak belandt. Maar Rik vertelde wel aan een vriendje wat er aan de hand was en die ging het rondbazuinen. Moet je voorstellen hoe het was toen zijn vader het uiteindelijk hoorde. Die man is militair en zei: ‘Ik heb over de hele wereld mensen beschermd, maar mijn eigen zoon heb ik niet kunnen hiervoor kunnen behoeden.’ Dat is toch verschrikkelijk?”

Een steun voor anderen
“Maar Rik heeft er wel veel aan gehad, aan het gebruik maken van zijn spreekrecht. Het heeft hem gesterkt en dat doet het met de meeste mensen. Ze hopen dat ze op deze manier een steun kunnen zijn voor mensen die iets soortgelijks hebben meegemaakt. Met sommige van hen hebben we nog altijd contact. Aan Jaap en Mala bijvoorbeeld heb ik mijn nummer gegeven, ze kunnen me altijd bellen. Toen de verdachte van hun dochters dood werd vrijgesproken, waren ze in shock. Mala viel zelfs flauw en is daarna ook in de ziektewet beland. Extra treurig is dat ze ook hun kleinzoon niet meer mogen zien: de vader blokkeert ieder contact.”

“Ik heb echt kunnen zien hoe ongelooflijk sterk deze mensen zijn. Ze zijn gestalkt, belaagd, overvallen, misbruikt of geliefden kwijtgeraakt en toch zetten ze door en geven ze hun verdriet en woede een stem. En dat proberen we met dit programma ook te doen. Het is geen ‘aapjes kijken’, maar een ontroerend portret van moedige mensen op een heel kwetsbaar moment in hun leven.”

Spreekrecht is vanaf dinsdag 5 september zeven weken lang te zien, om 21.30 uur op RTL4.    

5 x avontuur met een staart

Deze zomer struikelde je overal over de roze opblaasflamingo's en eenhoorns met regenboogmanen. Maar komende zomer zou weleens het jaar van de meermin kunnen worden, zegt trendwatcher Merel de Boer in de NRC. De vissenstaart is al als accessoire gesignaleerd bij de sterren en dan kan je er natuurlijk de donder op zeggen dat ook de openbare zwembaden volgend jaar vol liggen met half-vrouw-half-vissen. Dat heeft zo z'n hydrodynamische voordelen, maar je moet maar wel net even weten hoe je een beetje gracieus vooruit komt met zo'n staart. We vragen Marijke Pie van de Meermin School Nederland om advies. Want nu beginnen met oefenen, is volgende zomer scoren op het strand.

1. Meerminnen, waarom zou je?
Voor Marijke was het een directe klik. "Ik deed aan cosplay en bestelde een zeemeerminnenkostuum. Dat bleek ook geschikt om in het water te gebruiken, dus dat wilde ik weleens proberen. Het voelde direct fantastisch." En waar zit dat dan in? "Onder water heerst een enorme rust en de manier van zwemmen lag me, het voelde heel natuurlijk." Dat het populair is, merkt Marijke ook. "Ik richt me vooral op volwassenen, maar veel zwembaden bieden cursussen voor kinderen aan. En je ziet ook ineens spulletjes met meerminnen bij de H&M en zo liggen." 

2. Maar hoe kom je aan een staart?
De staarten kan je online bestellen, nu nog meestal uit het buitenland. "Met name als je een siliconen staart wil, er is maar een winkel in Europa die die verkoopt." Gelukkig zijn die ook niet aan te raden voor beginners. Een staart van stof is lekker licht en misschien nog wel comfortabeler om mee te zwemmen. "En je kan 'm nog eens makkelijk op reis meenemen als je ergens in een mooie blauwe zee wil zwemmen." Een bovenstukje kan je ook zo gek maken als je zelf wil. "Je kan gewoon een bikinitopje dragen, die zelf helemaal versieren of iets speciaal bestellen. Ook hier kan je voor een siliconen versie gaan, die zijn wel het meest realistisch qua schubben." Marijke bestelt zelf het meest in de VS, bij Finfun bijvoorbeeld, of in Duitsland, bij Magictail of Mermaid Kat

3. Hoe zwem je daarmee dan?
"Als meermin zwem je met de dolphin kick, een techniek die free divers ook gebruiken. Je armen houdt je langs je lijf of juist voor je uit, maar je gebruikt ze verder niet. Je maakt een golvende beweging met je lijf, die begint vanuit je middenrif. Als je nog tamelijk aan de oppervlakte zwemt, zouden je billen steeds een stukje boven water moeten komen. 'Het water wippen' noem ik dat - als er geen kinderen bij zijn natuurlijk. Door je staart ga je ook echt een stuk harder vooruit." Is het dan ook een goede training, toevallig? "Zeker weten! Het is heel goed voor je core en je uithoudingsvermogen. En als je een zware staart hebt, is het ook nog echte krachttraining." Ga maar na, die siliconenstaarten wegen soms wel 15 kilo.

4. Hoe vind je medemeerminnen en -mannen?
Wil je in contact komen met andere meerminnen? Marijke heeft een community op Facebook, met 170 leden van alle leeftijden. Maar wat bespreken ze daar dan zoal? "Oh van alles! Hoe haal je bepaalde trucjes uit? Waar vind je een goede fotograaf die je in volle meerminglorie onder water kan vastleggen? En hoe zorg je dat je topje aan blijft?" Hoe staat het eigenlijk met de populatie meermannen? "Nou, dat zijn er wel aanzienlijk minder. Maar ze bestaan. Je moet het ook een beetje anders inkleden. Als er bij verjaarspartijtjes ook jongetjes zijn, geef ik die bijvoorbeeld een haaienvin voor op hun rug. Dan is het nog stoerder."

5. Verder nog tips?
"Veiligheid is echt het allerbelangrijkste. Het is niet onveiliger om met je benen bij elkaar te zwemmen, maar zeker als beginner ben je er gewoon nog niet gewend. Als er dan iets gebeurd, kan je in paniek raken. Gelukkig is een stoffen staart wel makkelijk uit te krijgen. Maar voor de zekerheid is het nog veel beter als je niet alleen het water in gaat, maar altijd met iemand zonder staart. Of, in het zwembad, dat je de badmeester even inseint." En even uit nieuwsgierigheid: hoe zorg je eigenlijk dat je bikinitopje goed blijft zitten? "In mijn ervaring zijn haltertopjes steviger en blijven ze beter zitten." Wel zo fijn als je net gracieus als een zeemeermin door het water probeert te glijden.

Door Peper Hofstede 

De foto's van Marijke zijn gemaakt door Stella Huiskamp Fotografie.

Ontvrienden voor een leuker leven: 'Ik heb nog drie vriendinnen over. Top!'

Ontspullen is een absolute trend: een opgeruimd leven, met alle ruimte voor die dingen die je het meest dierbaar zijn. Hetzelfde zou je kunnen zeggen over je vriendschappen. Wie zie je eigenlijk alleen op de automatische piloot of uit sociale verplichting en van wie krijg je nog altijd energie? Met de bezem door je vriendengroep: zo houd je meer tijd over voor degenen die er echt toe doen.

Je hoort weleens zeggen dat het leven bestaat uit seizoenen. En zo halverwege de 40 ben je dan bij de herfst aanbeland. De luie lummelzomer is voorbij en je kijkt eens goed naar je voorbereiding voor de winter. Klopt je baan nog? Je relatie? Je vrienden?

Die laatste is een spannende, want we roepen maar wat graag dat we vrienden voor het leven hebben. En dat echte vrienden de familie vormen die je zelf uitkiest. Maar is dat wel zo? Grote kans dat je verandert, als mens. School wordt werk en voor je het weet is je hele week volgepropt. Angstvallig probeer je in de avonden nog sociaal te doen, maar als je ook nog een verkering hebt, en fit wilt blijven, kun je niet meer elke avond met een andere vriendin iets gezelligs doen. Of je krijgt kinderen en dan betekent happy hour ineens een dutje op de bank in plaats van een rondje voor de hele zaak. Of je gaat uit elkaar met je lief en naast de cd’s worden ook de vrienden verdeeld. En zo is het ineens tijd om de balans op te maken, als het om tijd en kwaliteit gaat. Een soort winterklaar maken van je vriendenkring. Of juist een voorjaarsschoonmaak, dat ligt er maar net aan.

'Ik was naïef'
Ellis (35) deed dat ook. Drie jaar geleden werkte ze (meer dan) fulltime als producer bij een filmmaatschappij en zat bijna elke avond in de kroeg met een vriendin, of nodigde iemand uit om samen te eten. Nu heeft ze een dochter van anderhalf en een baan die nog altijd meer uren vraagt dan in haar agenda zijn afgesproken. “Ik was vastberaden om gewoon mijn oude leven te blijven leiden, maar dan met kind erbij. Hoe naïef. Na een half jaar was ik opgebrand, precies toen ik weer moest gaan werken. Vriendinnen begonnen te klagen dat ze me nog maar zo weinig zagen, of dat ik altijd maar zeurde dat ik moe was. En mijn vriend was ook meer een collega geworden in ons schijnbare familiebedrijf.”

'Ik heb direct m'n Facebookaccount opgezegd'

De Facebook-updates en verjaardagskalender op het toilet waren een handige richtlijn, maar ook een soort to-do-list. “Ik probeerde iedereen nog even veel aandacht te geven, en dan net zo enthousiast als voorheen. Ook al was ik doodmoe. Totdat ik iemand sprak, een vreemde in de trein die vroeg waarom ik de hele reis op mijn telefoon zat. Ik vertelde dat ik zo mijn sociale contacten bijhield en hij zei: ‘Wat een armoe. Van die telefoon krijg je niks terug hoor. Kijk eens om je heen.’ Bam. Die was raak. Die avond heb ik mijn Facebookaccount opgezegd. Het viel eigenlijk niemand op dat ik eraf was.”   

Die socialmedia-opruiming gaf rust en Ellis bleef denken aan wat de treinreiziger had gezegd: wat krijg je terug? “Ik besloot alleen nog energie te steken in de vriendschappen die ik echt fijn vond en al twee maanden later was mijn cirkeltje een stuk kleiner. Ik liet de losse eindjes gewoon door sudderen. Als je drie of vier keer afzegt, lost een vriendschap zich vanzelf wel op weet ik nu. Blijkbaar deed ik vaak de meeste moeite. En nu dus niet meer. Nu heb ik nog drie goede vriendinnen en hebben we samen twee stellen waar we regelmatig mee afspreken. Dat voelt fijn. En als we afspreken, nemen we ook de tijd. Geen vlug koffietje, maar een lange borrel met pizza toe. En de avond is dan gewoon weer lekker van ons samen.”

Aan wie ben je loyaal?
Saskia (55) pakte het anders aan en nam bewust afscheid van bepaalde mensen en gewoontes die haar niet verder hielpen. Zo schreef ze een brief aan haar vriendin, die ze al kende sinds haar vijfde, om eerlijk te vertellen dat de vriendschap niet meer was wat ze ervan verwachtte. Na een moeilijke tijd, waarin onder meer haar zusje ongeneeslijk ziek werd en overleed, en later haar man vertelde te willen scheiden, miste Saskia de wederkerigheid in de vriendschap. “Ik dacht, waar ben je loyaal aan? Aan vriendschap door tijd of aan jezelf? Ik merkte dat de inhoud van de vriendschap veranderd was. En dat het voor mij niet meer opleverde waar het om gaat, namelijk dat het je allebei energie en liefde brengt. Ik heb mijn vriendin toen een brief geschreven en verteld wat ik voelde. Ook vroeg ik of zij het anders zag. Na een paar weken kreeg ik antwoord en was de vriendschap voorbij. Die vriendin heeft zelfs mijn zusje geboren zien worden, dus ik heb er erg veel verdriet van gehad. Toch kwam er al snel rust. De ruis tussen ons was weg en het gepieker stopte. Als ik haar nu tegenkom, kan ik haar recht in de ogen aankijken en daar ben ik blij om. Het is goed zo.”    

'Ik heb nieuwe vrienden gemaakt en ben gelukkiger dan ooit'

Haar scheiding zorgde voor een nieuwe opruimbeurt in haar vriendenkring. “Mensen vinden dat lastig merkte ik. Het is makkelijker om niks te zeggen, dan om te vragen hoe het gaat. Nu heb ik nieuwe vrienden gemaakt, voornamelijk collega-ondernemers. Mensen die op dezelfde manier in het leven staan. Ik ben nu gelukkiger dan ooit. Zeg vaker ‘ja’ tegen mezelf en ga bewuster met mijn vriendschappen om. Vroeger was ik bereid om voor anderen dingen te doen die ik voor mezelf niet deed, maar die tijd is voorbij.”

Dood laten bloeden
Lisa (42), brak zo’n tien jaar geleden met verschillende vriendinnen én met haar familie. Een duidelijk breekpunt was er niet. Ze merkte dat ze haar leven leidde zoals anderen dat van haar verwachtte en kwam tot het inzicht dat ze dat niet meer wilde. “Ik werd niet geaccepteerd zoals ik ben en vroeg me af: word ik hier wel gelukkig van? Niet dus.” En dus besloot Lisa om stapje voor stapje meer zichzelf te laten zien. “Ik liet steeds vaker zien wie ik werkelijk ben en daar moesten mensen aan wennen. Hoe vaker ik dat deed, hoe meer mensen er afvielen. Zo verweet mijn moeder me dat ik minder contact zocht en uiteindelijk dreef dat ons juist verder uit elkaar. En ik nam geen initiatief meer bij een groepje vriendinnen. Ik heb bewust besloten, soms door op mijn lip te bijten en even niet dat berichtje te sturen, om zelf geen initiatief meer te nemen, om te zien wat er zou gebeuren. Niets dus, en dat is ook een duidelijke boodschap. Dat bloedde dus ook dood. Aan andere kant kwamen er ook weer nieuwe bij, gelukkig.”

Het is vooral de rust, waar Lisa nu zo blij mee is. “Stiekem ben ik een einzelgänger. Ik ga naar vriendin A als ik over de kinderen wil praten en naar vriendin B om lekker te roddelen bijvoorbeeld. En verder heb ik

'Ik ben nu het zwarte schaap, maar dat vachtje staat me goed!'

genoeg aan mijn gezin. Ik hoef ’s avonds niet te borrelen of naar allemaal verjaardagen waar je verplicht in een kringetje zit en een blokje kaas eet. Niet meer afspreken omdat het moet, en ook niet meer ‘bang’ dat mijn deurbel gaat en ik ‘spontaan’ gezellig moet doen of me moet genereren omdat mijn huis een zooitje is. Maar vooral dus omdat ik mezelf kan zijn. Al ben ik dan in de ogen van anderen een zwart schaap, dat zwarte vachtje staat me goed.”  

'Stop je energie in de juiste mensen'
Relatie- en gezinstherapeut Susanne Donders van de Bosgroep: “Onze levensstijl breekt ons op. Met de luxe van zoveel vriendschappen en uitjes wordt het steeds vaker teveel. We zien ook steeds meer jonge mensen in een burn out terecht komen. Als de drukte je aanvliegt kan vriendschap als een verplichting gaan voelen en dan moet je inderdaad kijken of je je energie wel in de juiste mensen en dingen stopt.”

'Vriendschappen vragen veel van vrouwen'

Dat blijkt makkelijker gezegd dan gedaan, want een vrouwenvriendschap heeft nogal wat voeten in aarde. “Vriendschappen vragen veel van vrouwen. Het is alsof je 10 verkeringen hebt. We zijn intens en kunnen van problemen met vriendinnen net zo verdrietig zijn als wanneer een relatie niet lekker loopt. En als we het druk hebben, investeren we vaak ook meer in vriendinnen dan in onze partner en dat is niet altijd wijsheid. Een goede vriendschap moet ook de ruimte hebben om het even rustig aan te doen.”

“Zeker in lange vriendschappen komen verschillende fases met verschillende intensiteit voor. Soms groei je tijdelijk uit elkaar, maar kun je het op een later moment opnieuw fijn hebben samen. Het is anders dan een relatie en daarom hoef je een vriendschap ook niet uit te maken als het even niet meer zo lekker loopt. Praat erover, maar maak het niet te zwaar. Wat is er mis met een beetje roest? Dat schuur je wel weer op als de tijd daar is. Je deelt een verleden, gelijke waarden of bijvoorbeeld een hobby. Dat zijn andere emoties dan een relatie. Ik vind dat we niet zo moeten zeuren als het even anders loopt. Niet te veeleisend zijn, maar vooral goed naar jezelf blijven kijken. Je kunt je energie tenslotte maar één keer uitgeven.”

Als je een vriendschap een beetje netjes wilt afbreken, hou het dan vooral bij jezelf, vindt Donders. “Maak geen verwijten, al heeft iemand je nog zo gekwetst. Want aan verwijten heeft niemand iets. Zeg liever wat je nodig hebt, voor jezelf. Dat je je even concentreert op thuis, of op jezelf en dat je wel weer contact opneemt als je eraan toe bent. Dan zijn de verwachtingen duidelijk en maak je niets kapot. Laat de deur liever op een kier staan, dan helemaal dicht.”

Door Hanneke Mijnster

 

Wat leuk dat je er bent! Vind je ons ook leuk? Volg ons dan op Facebook of abonneer je op onze nieuwsbrief!

Guacamole op z'n Hollands

In samenwerking met Becht

Geef de guacamole een keer een Nederlands tintje en maak 'm met boerenkool. Verrassend en heel lekker!

Ingrediënten voor ca. 500 gram:

  • 2-3 grote, rijpe avocado's
  • 3 bladeren paarse boerenkool, stengels verwijderd, blad fijngesneden
  • 25 gram koriander, fijngesneden
  • 2 sjalotjes, gesnipperd
  • 1 rode chilipeper, fijngesneden
  • ​sap van 1 citroen

Bereiden:

Prak de avocado's in een kom fijn en voeg de rest van de ingrediënten toe. Roer alles goed door elkaar.

Hummus
In Hummus, 67 recepten voor hummus, spreads en dips vind je meer dan 60 lekkere en gezonde recepten voor allerlei smeersels en dips. Van smaakvolle kruidenpesto tot chocolade-hazelnootpasta! Inclusief een hoofdstuk gewijd aan alles waarmee je kunt dippen, zoals zadenbrood, blini's en crackers. 

Titel: Hummus
Prijs: € 12,95
ISBN: 9789023015451
Uitgever: Becht

 

 

 

 

 

 

Tulip Fever: Romantiek en tulpengekte

Film van de week: Tulip Fever
Regie: Justin Chadwick
Met: Alicia Vikander, Dane DeHaan, Christopher Waltz
Waardering: 2,5 sterren

Ooit kon je in Amsterdam een grachtenpand kopen voor de waarde van één enkele tulpenbol. Niet omdat het huis zo weinig waard was, maar omdat tijdens de zogeheten tulpenmanie de handel in bollen extreme vormen aan nam. Tussen 1634 en 1637, halverwege de Gouden Eeuw, boden mensen als malloten op zeldzame tulpen. Te midden van al die gekte werden dromen waargemaakt, of juist snoeihard vernietigd.

Deze reuze interessante periode van de Nederlandse geschiedenis vormt de achtergrond van dit in Engeland gefilmde kostuumdrama, waarin het mooie weesmeisje Sophia wordt uitgehuwelijkt aan de steenrijke handelaar Cornelis. Hij verloor zijn eerste vrouw en kinderen en hoopt nu door zijn piepjonge echtgenote alsnog te worden voorzien van nageslacht. Maar hoeveel verplichte seks ze ook hebben, Sophia raakt maar niet zwanger.

De Zweedse actrice Alicia Vikander, die de rol van Sophia op zich nam, heeft in deze film slechts twee gezichtsuitdrukkingen. Ze kijkt óf gekweld óf vol seksueel verlangen. Die eerste blik heeft de overhand, totdat Cornelis de jonge kunstenaar Jan inhuurt om een dubbelportret van hem en zijn vrouw te laten schilderen. Jan kan zijn ogen niet van Sophia afhouden en ook zij kan niet wachten tot ze zijn kwast mag beroeren. Zodra ze toegeeft aan haar gevoelens en zich in een gepassioneerde affaire stort, blijkt seks ineens hartstikke leuk te zijn.

Deze driehoeksverhouding had genoeg kunnen zijn voor een sensueel kostuumdrama, maar het melodramatische scenario, gebaseerd op het gelijknamige boek, verpest alle kansen daarop. Er zijn gewoonweg te veel personages en clichématige plotwendingen. Want ook Sophia's dienstmeisje wordt verliefd en haar lot is nauw verbonden met dat van haar bazin. Het ene misverstand na het andere wordt opgevoerd, waardoor een ieder wanhopig naar een uitweg zoekt. Behalve de onwetende Cornelis, meteen het meest fascinerende karakter in een film die verder amper weet te raken.

Door Kita van Slooten

Virtuele spelletjes

1. Street Jump

Bekend met Crossy Road? Dat is een spel waarbij je een drukke weg zo snel mogelijk moet oversteken. Ditzelfde doe je met de VR-app Street Jump. Je beweegt je in deze virtuele versie vooruit door op de knop van je bril te tikken of een bluetooth controller te gebruiken. Normaal gesproken heb je een overzicht van het verkeer dat van links en rechts komt, maar nu moet je dit zelf doen door je hoofd naar links en rechts te bewegen. Hoe verder je in het level komt, hoe sneller het verkeer op je afkomt. Eenmaal geraakt door een auto of vrachtwagen, dan mag je weer opnieuw beginnen. Het spel kun je gratis downloaden voor je Android-toestel of op je iPhone.

2. Griezelen met dit horror-spel

Chair in a Room is een horror puzzelspel. In het spel word je wakker in een donkere kamer waar alleen een stoel staat. Je kan rondkijken met een zaklamp (die overigens veel te klein is) om zo hints te verzamelen hoe je uit de kamer kan ontsnappen. Dat klinkt misschien niet zo eng, maar geloof mij: er zitten wat speciale verrassingen in die je flink aan het schrikken zullen maken. Het spel kun je gratis downloaden voor je Android-toestel.

3. Skydiven vanuit je eigen woonkamer

Een van de fijne dingen aan Virtual Reality is dat je dingen kunt ervaren die je normaal gesproken niet zo snel zou doen. Het spel Rush laat je bijvoorbeeld ervaren hoe het is om te skydiven met een wingsuit (ter info: je pak is dan de parachute). In het spel scheer je rakelings langs bergen door verschillende levels. Je kunt kiezen uit racen tegen je vrienden, je eigen tijd verbeteren of een score uitdaging. Het spel kost 8 euro en kun je hier downloaden.

4. Ga het magische duel aan

In het spel Wands ontdek je een mysterieuze wereld. Het spel ziet er behoorlijk indrukwekkend uit en door de bijpassende geluiden word je er direct in meegezogen. In het spel ga je een duel aan tegen iemand anders. Je speelt niet tegen de computer, maar tegen andere VR-spelers over de hele wereld. Je kunt de ander aanvallen of jezelf verdedigen met verschillende spreuken, tactische counters en slimme combinaties. Het spel kost 3 euro en kun je hier downloaden.

5. Los puzzels op in een magische wereld

Het VR-spel Land’s End is gemaakt door de makers van de immens populaire smartphone game Monument Valley (het spel waar ook Frank Underwood uit House of Cards fan van was). Dit spel belooft dus zeker wat. Als je het in eerste instantie bekijkt, heeft het veel weg van Monument Valley. Niet alleen qua kleur en vormgeving, maar ook in Land’s End begeef jij je in een droomachtige wereld waarin je kunt rondlopen en puzzels moet oplossen. Dit doe je door rond te kijken in de virtuele wereld. Goedkoop is het spel Land’s End met 6 euro absoluut niet, maar het is naar mijn mening wel een van de betere spelletjes in de virtuele wereld. Je downloadt het spel hier


Nina Verberne is vergroeid met haar smartphone en heeft haar eigen techwebsite voor vrouwen: Girl in a Tech World. Ze vindt niets leuker dan met jou haar favoriete apps en handige knowhow te delen!

On demand: de leukste films en series

Wat is er nou fijner dan een goede serie of een spannende film kijken? Even jezelf verliezen in het verhaal, of wat opsteken van een mooie docu. Maar het aanbod on demand is overweldigend groot. Wij helpen je een beetje bij de keuzestress: wat is de moeite waard en wat eigenlijk niet?

THE DEFENDERS

​Wanneer kijken: als je geen genoeg kan krijgen van superhelden
Wanneer niet: als je nog geen basiskennis hebt van de Marvel-helden
Naast je op de bank: je antieke zwaard en Wikipedia
Waar:
Netflix

Ze zijn niet bepaald meteen dikke vrienden, de vier superhelden die het in deze serie opnemen tegen criminele organisatie The Hand. Als ze tegen het eind van de derde aflevering voor het eerst samen vechten tegen Alexandra Reid en The Black Sky, weten ze nog niet helemaal wat ze van elkaar kunnen verwachten. Luke Cage en Jessica Jones kennen elkaar al uit een eerdere serie, maar voor de rest moet er toch echt flink kennis gemaakt worden.

En dat geldt voor de kijker net zo goed. De serie gaat ervan uit dat je al veel achtergrondkennis hebt van de voorgeschiedenis van alle personages en de onderlinge verhoudingen. Als je tijd te veel hebt, zou je dus in theorie de series Jessica Jones, Luke Cage, Daredevil en Iron Fist moeten kijken, voordat je aan The Defenders begint. Daar zit ongetwijfeld een sluw marketingplan achter zitten van Marvel, zodat je maar veel naar ze kijkt, maar het geeft ook een leuke dynamiek aan het verhaal: de personages hoeven niet meer helemaal opgebouwd te worden, je kent hun geschiedenis al. Maar met Wikipedia op je tweede scherm kom je gelukkig ook een heel eind. Verwacht verder veel mooie vechtscènes, een hoog tempo en camerawerk waarin elk frame wel een kader in een stripverhaal lijkt. Leuk detail: de vier Defenders hebben allemaal hun eigen kleurenschema; geel voor Luke, rood voor Matthew (Daredevil), groen voor Danny (Iron Fist) en blauw voor Jessica.

THE CATCH

​Wanneer kijken: als je een goede oplichter wel kan waarderen
Wanneer niet: als je het graag geloofwaardig houdt
Naast je op de bank: je valse paspoort
​Waar: Videoland

In de openingsscène van de eerste aflevering van The Catch zien we hoe privédetective Alice Vaughn een oplichter erin luist. Samen kijken ze naar het schilderij dat hij van haar - in vermomming als curator - wil gaan pikken. Erop te zien zijn een man en een vrouw: zouden ze verliefd zijn, is de vraag. "Hij lijkt geen twijfels te hebben," zegt Alice. "Maar hij laat je zijn ogen niet zien," antwoord de oplichter. Het is een vooruitblik op de rest van de serie. Want Alice mag dan deze boef wel doorhebben, ze weet niet dat haar eigen verloofde bezig is haar te bezwendelen. Als ze daar later toch achter komt, valt haar iets op: op alle foto's van hen samen, laat hij nergens zijn ogen zien.

The Catch zit vol met dit soort slimmigheidjes. De serie draait om een groepje privédetectives en een groepje oplichters die de hele tijd in elkaars vaarwater geraken. Ze zijn allemaal slim en sympathiek, dus een keus maken voor wie je bent, hoeft niet. Voor een detectiveserie is het allemaal niet zo gewelddadig, het plezier in de oplichtings- of juist oplospraktijken staat voorop. Visueel heeft het af en toe wel wat weg van een videoclip, snel gemonteerd op een catchy muziekje. Erg geloofwaardig is het allemaal niet, wel slim geschreven en grappig. Opvallend: de cast is over het algemeen wat ouder dan je normaal in dit soort series ziet. Maar wat is er nou erg aan kijken naar knappe, geslaagde veertigers? 

STORM: LETTERS VAN VUUR

​Wanneer kijken: als de geschiedenis van de Nederlanden je interesseert
Wanneer niet: als je het niet zo hebt op religieuze vrijheid
Naast je op de bank: je lievelingsboek
​Waar: Videoland

Godsdienstvrijheid en persvrijheid tegenover religieuze vervolging en boekverbrandingen. Het zijn tamelijk zware thema's voor een kinderfilm. Hoe houd je dan de vaart erin? Met een flinke dosis avontuur natuurlijk! Zo is Storm: Letters van Vuur toch nog interessant voor de beoogde doelgroep. En als ouder is het dan leuk meekijken als onze vaderlandse geschiedenis je boeit.

Antwerpen, 1521. De 12-jarige Storm werkt in de drukkerij van zijn vader. Daar wordt een brief afgeleverd van Maarten Luther, waarmee hij de Antwerpenaren tot het protestantisme wil bekeren. Een doorn in het oog van de katholieke inquisiteur, die prompt met zijn mannen de drukkerij overhoop komt halen en de drukker gevangen neemt. Maar dan heeft Storm het zetsel van de brief al meegenomen. Wat volgt is een strijd om uit handen van de vervolgers te blijven en zijn vader van het schavot te houden. Hij krijgt hulp van het stoere meisje Marieke, maar ook tegenwerking uit onverwachte hoek. En dat alles tegen het decor van 16e eeuws Antwerpen, dat knap en overtuigend is neergezet. 

HAIL, ​CAESAR!

​​Wanneer kijken: als je in een nostalgische bui bent
Wanneer niet: als je weinig op hebt met films uit de jaren '50
Naast je op de bank: een cocktail en een sigaret uit een pijpje
​Waar: Netflix

De broers Joel en Ethan Coen hebben al heel wat klassiekers op hun naam staan. The Big Lebowski bijvoorbeeld, of No Country For Old Men. Maar toen Hail, Caesar! begin vorig jaar uitkwam, ontstond er stevige discussie: was dit nou een prachtige, slim geschreven hommage aan een gouden tijdperk in Hollywood, de jaren '50, of gewoon een saaie, niet al te grappige komedie zonder duidelijk plot?

Er zijn in ieder geval genoeg redenen om de film te kijken en zelf uit te maken in welk kamp je valt. De cast bestaat uit allerlei grote namen. Het verhaal draait om Eddie Manninx (gespeeld door Josh Brolin), een soort manager die voor de filmstudio's sterren uit de problemen probeert te houden. Dat lijkt te mislukken als de grootste ster van allemaal, Baird Whitlock (George Clooney), ontvoerd wordt door een collectief van linkse schrijvers. Onderwijl voert Eddie's dag langs allerlei sets waar iconische scènes uit die tijd worden opgenomen, van westerns en waterballetten tot dansscènes in de stijl van Gene Kelly. Dat ziet er allemaal prachtig uit en is een feest der herkenning als je ook een beetje bekend met films uit die periode. Van karakterontwikkeling of een enorm boeiend plot is nauwelijks sprake, maar de grapjes en de prachtige vormgeving maken heus wat goed.     

Weekendagenda

BUT Filmfestival

Het BUT B-movie, underground & trash Filmfestival in Breda is eens wat anders dan de mainstream filmfestivals in Cannes of Berlijn. Tot 3 september kun je hier uitsluitend films bekijken die niet uitblinken door de special effects, het geweldige acteerwerk of goede scenario, maar die wel opvallen door experimentele techniek, presentatie of inhoud. Het festival, dat dit jaar voor de 12de keer gehouden wordt, heeft zelfs z’n eigen awards (binnen het BUT-genre dan hè!). Meer info: www.butff.nl

Op expeditie met Naturalis

Je kunt nog tot 10 september op expeditie met Naturalis in Leiden. Je kruipt in de huid van onderzoekers en ervaart en leert van alles over de natuur. Beklim Mount Kinabalu in Borneo, neem een duik in de oceaan, ontdek het Caraïbisch gebied en verken het regenwoud van het Amazonegebied. Ook kun je op slootsafari in Nederland. Deze laatste week met 50% korting! Meer info: www.naturalis.nl

Wereldhavendagen Rotterdam

Wat ooit als klein evenement in 1978 begon, is uitgegroeid tot Nederlands grootste jaarlijkse maritieme festival. Van 1 t/m 3 september viert de Wereldhavendagen haar 40ste editie met een feest dat recht doet aan de grootsheid van de Rotterdamse haven. Bezoekers van jong tot oud kunnen naast scheepsbezichtigingen, demonstraties op het water en presentaties van havenbedrijven ook genieten van een uitgebreid cultureel programma. Meer info: www.wereldhavendagen.nl

Eindhoven Maker Faire

Op 2 en 3 september vindt in het Klokgebouw Strijp-S in Eindhoven de Maker Faire plaats. Je maakt er kennis met robots, drones, technologie, techniek, geweldige uitvindingen en een kleurrijke mix van projecten. Probeer (bijna) alles zelf, doe mee met tientallen workshops en leer solderen of zelfs coderen! Er is een Knotsgekke Voertuigen Parade en met de The Bobbleshop maak je supersnel een 3D-scan van jouw gezicht. Daarna kies je vanuit de catalogus een figuurtje en enkele dagen later heb je een uniek 3D-poppetje van jezelf in huis! Meer info: www.eindhovenmakerfaire.nl

Eten op Rolletjes


Het mooie arboretum De Dreijen in Wageningen wordt komend weekend omgetoverd tot openluchtrestaurant. Dan strijkt het foodfestival Eten op Rolletjes hier neer en kun je heerlijk eten bij de lekkerste keukens op rolletjes. Plof neer op een picknickkleed en deel hapjes met elkaar of ga gezellig aan een van de grote houten tafels zitten. Er is poppentheater, een schminkhoek en een knutselbus voor kinderen en je kunt fijn dansen op livemuziek! Meer info: www.etenoprolletjes.nl

Wat leuk dat je er bent! Vind je ons ook leuk? Volg ons dan op Facebook of abonneer je op onze nieuwsbrief!