Ga naar de inhoud
Waterstof

Onderzoek: Nederland in wereldtop met waterstof-innovaties

Een Shell-fabriek voor waterstof-elektrolyse. Beeld © Getty/Bloomberg

Nederlandse bedrijven behoren tot de wereldtop als het gaat om de ontwikkeling van waterstoftechnologie. Nederland staat in Europa in de top-3 qua aantal patentaanvragen rond waterstof.

Alleen Duitse en Franse bedrijven hebben meer patenten rond waterstofinnovaties aangevraagd. Dat blijkt uit een onderzoek van het Europees Octrooibureau (EOB) en het Internationaal Energieagentschap (IEA).

Drie op vijf octrooien van Nederlandse bedrijven gaan over technieken die kunnen zorgen voor vergroening van de economie. Vooral in Amsterdam, Den Haag en Eindhoven wordt gewerkt aan waterstoftechnieken.

Shell was de grootste ontwikkelaar, met 63 internationale octrooien op het gebied van waterstof. Het Saudische chemicaliënbedrijf Sabic, dat in Nederland zijn Europese hoofdkantoor heeft, kreeg 39 octrooien en Philips ontving er 22.

Ook onder andere de TU Delft, TNO, ASML en DSM hebben patenten rond waterstof. In totaal waren er 446 Nederlandse waterstofoctrooien tussen 2011 en 2020.

Groene, blauwe en grijze waterstof

Waterstof wordt gezien als een belangrijke technologie voor de overgang naar een uitstootvrije economie. Waterstof wordt gewonnen met het energie-intensieve proces elektrolyse.

Als daarvoor alleen duurzame energie wordt gebruikt, is er sprake van 'groene waterstof'. Bij gebruik van met gas of kolen opgewekte stroom wordt het 'grijze waterstof' genoemd. Bij het gebruik van fossiele brandstoffen waarbij de CO2-uitstoot wordt afgevangen, heet het 'blauwe waterstof'.

Waterstofpoeder
Lees ook
Waterstofpoeder voor duurzame stroom: 'Alsof je een Nespresso zet'

'Europa krijgt voorsprong'

In totaal is Nederland goed voor 4 procent van alle waterstofpatenten en de Europese Unie als geheel voor 28 procent. Japan volgt met 24 procent van de waterstofoctrooien en de Verenigde Staten waren goed voor een vijfde. Met name in Japan is er veel aandacht voor waterstofauto's, elders is daar veel minder interesse in.

Volgens de EPO en IEA wordt Europa de aantrekkelijkste regio om in elektrolyse-capaciteit te investeren. "Europa krijgt een voorsprong als locatie voor investeringen in nieuwe productiecapaciteit voor elektrolysers."

Eindgebruik

Veel patenten gaan over de productie van waterstof, maar volgens de organisaties valt het aantal aanvragen voor eindgebruik nog tegen, zoals rond waterstof in de luchtvaart, voor energieopwekking en verwarming.

Ook de Nederlandse industrie gebruikt wel steeds vaker waterstof, bijvoorbeeld bij processen waar warmte voor nodig is, zoals bij de productie van staal of papier. Waterstofgas wordt meestal onder hoge druk vervoerd met gasflessen, brandstoftanks en leidingsystemen.