Privacy

Toezicht op aftappen door geheime diensten wordt 'verscherpt'

15 maart 2022 14:19 Aangepast: 15 maart 2022 15:07
Beeld ter illustratie Beeld © Getty/Bloomberg

De inlichtingendiensten AIVD en MIVD worden op hun vingers getikt door de toezichthouder CTIVD. Bij het aftappen van internetkabels houden de geheime diensten zich nog niet goed aan de regels.

De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) gaat daarom verscherpt toezicht houden op het grootschalig onderscheppen van internetverkeer. Doordat de interne controle op het proces bij de AIVD en MIVD tekortschiet leidt dit tot 'onrechtmatigheden', stelt de CTIVD in een rapport.

De dienst onderzocht de periode tussen 1 mei 2018 en 21 maart 2021. Door de onrechtmatigheden wordt "onvoldoende invulling gegeven aan de wettelijke zorgplicht", aldus de CTIVD. Omdat de commissie in eerdere rapporten al soortgelijke conclusies trok, wil zij op de verdere uitvoering van de zogeheten kabelinterceptie het toezicht intensiveren.

De zorgplicht houdt onder meer in dat de manier waarop de inlichtingendiensten de onderschepte gegevens verwerken voortdurend gecontroleerd wordt en dat een en ander volgens de wettelijke regels verloopt. De AIVD en de MIVD hebben vorig jaar al een gezamenlijk verbeterplan gemaakt.

Sleepwet

De introductie van kabelinterceptie was een belangrijk onderdeel van de in 2018 ingevoerde Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv), ook wel de 'sleepwet' genoemd. Het op grote schaal tappen van internetverkeer heeft tot veel discussie geleid, vanwege de grote inbreuk op de privacy van burgers. Dit was mede aanleiding voor het onderzoek van de CTIVD.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

'Geheime dienst VS bespioneert Nederland door aftappen Deense kabel'

Snapshotten

In de onderzochte periode vond de kabelinterceptie plaats in een beperkte vorm, het zogeheten 'snapshotten' - kortstondige, integrale onderschepping van gegevensstromen. De onderschepte gegevens worden daarbij onderzocht op "potentiële inlichtingenwaarde" en niet gebruikt voor inlichtingenonderzoek, zoals bij reguliere kabelinterceptie wel gebeurt.

De CTIVD ziet meerdere knelpunten tussen de wet, de wetsuitleg en de uitvoering in de praktijk. Zij adviseert het snapshotten van een aparte wettelijke grondslag te voorzien. In de wetstoelichting moet het begrip ‘gerichtheid’ beter worden uitgelegd, vindt zij.

Verdedigen tegen cyberaanvallen

Het kabinet werkt aan een tijdelijke aanpassing van de sleepwet, die ervoor moet zorgen dat Nederland zich beter kan verdedigen tegen cyberaanvallen. De aanbevelingen uit het CTIVD-rapport worden daarbij betrokken.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook

Commissie: 'sleepwet' schiet deels tekort en moet worden aangepast

Bright blok

Volg Bright voor meer tech:​​

Kijk onze video's

Volg ons op Instagram, Twitter en Facebook

En luister de podcast

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

Dit is een artikel van