De coronacrisis onder de loep

Huisartsen zagen hartinfarcten over het hoofd tijdens coronacrisis

15 augustus 2020 09:27 Aangepast: 15 augustus 2020 14:50
Beeld © iStock

Patiënten met een hartinfarct of hartfalen werden onterecht in quarantaine gezet omdat huisartsen dachten dat ze corona hadden. Dit leverde soms levensgevaarlijke situaties op, zoals een hartstilstand. Dit blijkt uit interviews van de onderzoeksredactie van RTL Nieuws met deskundigen en meerdere patiënten. Symptomen van een hartinfarct, zoals benauwdheid, lijken soms op corona en dat levert soms verwarring op.

Cardiologen herkennen de problemen en willen dat huisartsen alerter zijn en hartpatiënten sneller doorsturen.

Bert van Rossum, cardioloog en voorzitter van de Nederlandse Vereniging voor Cardiologie, zegt dat een hartinfarct binnen 4 uur behandeld moet worden. "Anders heb je een grotere kans op blijvende schade. Het zou zeker kunnen dat hier ook mensen aan overleden zijn."

De onderzoeksredactie van RTL Nieuws sprak uitgebreid met cardiologen, huisartsen en patiënten die zich hier zorgen over maken. 

'Ga maar in quarantaine'

De 45-jarige Robert Stuit moest in quarantaine en kreeg een hartstilstand. Half april belde Stuit zijn huisarts omdat hij last had van kortademigheid en pijn op de borst. Zijn huisarts dacht dat hij corona heeft en adviseerde hem om twee weken in quarantaine te gaan. Dat deed Robert, maar omdat zijn klachten verergerden belde hij nog een paar keer met de huisarts.

Miniatuurvoorbeeld
Dossier:

De coronacrisis onder de loep

Als Stuit zich op een zondag begin mei steeds slechter gaat voelen, bellen hij en zijn vrouw het alarmnummer. Daarna gaat het helemaal mis. "Mijn vrouw zag mijn handen spierwit worden. Mijn nagels werden zwart en toen viel ik om: het licht ging uit. De ambulancebroeders hebben me met defibrillators terug moeten halen."

Robert had een hartstilstand en werd in het ziekenhuis meteen geopereerd. Het bleek dus helemaal geen corona te zijn. Zijn huisarts bevestigt desgevraagd dat er fouten zijn gemaakt: "Het klopt dat we alleen aan corona dachten. Daar hebben we inmiddels wel van geleerd."

Ook Felicia Fleurbaaij ging eerst in quarantaine omdat de huisarts dacht dat ze corona had. Ze bleef tevergeefs bellen. Over hartproblemen werd niet gesproken.

Felicia door het oog van de naald

Een verkoudheid, last van haar longen en kortademigheid: Felicia kreeg de diagnose corona. Maar toen haar klachten erger werden en zij 112 belde, bleek ze helemaal geen corona te hebben.

De huisarts van Felicia wil niet inhoudelijk reageren.

Aan het begin van de coronacrisis bleven veel hartpatiënten thuis. Cardiologen en zelfs premier Mark Rutte riepen hen op wel naar het ziekenhuis te komen. Mensen zouden bang zijn voor besmettingen of dachten dat de zorg overbelast was.

Uit onderzoek van RTL Nieuws blijkt nu dat er nog een belangrijke reden is waarom hartpatiënten niet kwamen: ze dachten zelf dat ze corona hadden of hun huisarts stelde de verkeerde diagnose.

Tientallen meldingen

Landelijke cijfers zijn er niet, maar cardiologen bevestigen dat er fouten zijn gemaakt. Bert van Rossum van de Nederlandse Vereniging voor Cardiologie: "We kennen meerdere voorbeelden van gemiste hartinfarcten en gemist chronisch hartfalen, omdat huisartsen en patiënten dachten dat het corona was."

Reactie Nederlands Huisartsen Genootschap

Voor het Nederlands Huisartsen Genootschap zijn dit soort signalen nieuw. 

"We herkennen niet dat huisartsen op deze manier een diagnose gemist hebben. Ondanks dat huisartsen gewend zijn deze inschattingen vaak te doen, kan het soms wel moeilijk zijn om onderscheid te maken tussen spoed en niet-spoed als de klachten niet heel duidelijk zijn." 

"Dan kan er, achteraf misschien ten onrechte, afgewacht worden. Dit is een lastig dilemma voor de huisarts: je wilt niets missen, maar ook niet ten onrechte een coronapatiënt naar het ziekenhuis sturen."

Lees hier de volledige reactie.

Bij de Hartstichting kwamen ook tientallen van dit soort meldingen binnen, laat de organisatie weten aan RTL Nieuws. Zij zijn daarom nu een onderzoek gestart om huisartsen te helpen sneller de juiste diagnose te stellen. 

Bij twijfel gewoon laten komen

De verschillen tussen hartproblemen en corona zijn dus soms moeilijk te zien, al helemaal als de huisarts vooral telefonisch contact heeft met de patiënt. De cardiologenvereniging vindt het belangrijk dat er handvatten komen voor huisartsen zodat die sneller onderscheid kunnen maken tussen corona en hartproblemen. 

Jan Piek, hoogleraar cardiologie van AmsterdamUMC, heeft nog een belangrijke boodschap: "In geval van twijfel moet de huisarts de patiënt altijd gewoon laten komen. Dan kun je de patiënt onderzoeken en eventueel een hartfilmpje maken."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Tientallen kinderen te laat behandeld door coronacrisis, sommigen ernstig ziek

Oproep: ben jij vanwege corona in de problemen gekomen door uitgestelde zorg?

De onderzoeksredactie van RTL Nieuws doet onderzoek naar 'niet-coronazorg'. Ben jij in de problemen gekomen omdat je afspraak is afgezegd? Of heb je gezondheidsschade opgelopen omdat je alleen kon (beeld)bellen met je zorgverlener, waardoor je bijvoorbeeld te laat de juiste diagnose kreeg? Dan horen wij graag je verhaal. Mail naar onderzoek@rtl.nl of lees hier meer. 

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore