Nederland

Docenten leren examenkandidaten trucjes om cijfer op te krikken

18 mei 2016 18:57 Aangepast: 31 juli 2017 11:00
Havo 5-leerlingen van het Emmauscollege in Rotterdam doen examen. Beeld © ANP

Docenten Engels, Frans en Duits leren examenleerlingen trucjes waarmee ze hun eindexamencijfer kunnen opkrikken. Dat blijkt uit onderzoek van RTL Nieuws. Volgens docenten is het met sluiproutes mogelijk voor leerlingen om een voldoende te halen terwijl ze de taal niet goed beheersen.

Docenten reiken hun leerlingen bijvoorbeeld heel concrete woorden aan waaraan ze kunnen zien welke antwoordcategorie in een multiplechoicetoets fout is. Een voorbeeld daarvan is het woordje 'kaum' in het Duits:


Thumbnail

 

Een ander voorbeeld is het woord 'vulgar' in het Engels:


Thumbnail

Zoeken naar tegenstellingen

Een ander trucje is het zoeken naar tegenstellingen. Als twee van de vier antwoordopties elkaars tegengestelde zijn, bijvoorbeeld groot en klein, dan is een van de twee vaak het goede antwoord. De andere twee negeer je:


Thumbnail

Volgens docente Duits Grietje Meester kunnen dit soort trucjes leerlingen aan een voldoende helpen. "Leerlingen die eerst een 4 of 4,5 stonden, halen nu een 5,5. Precies wat ze nodig hebben om het te halen." Zelf geeft ze de trucjes ook aan haar leerlingen mee, met tegenzin. Liever besteedt ze haar lessen aan taalonderwijs. “Ik begin ermee in havo 4. Ik vind dit ook niet leuk, zeg ik tegen de leerlingen. Maar het examen vraagt het nu eenmaal op deze manier." Volgens Meester en veel van haar collega's zijn de examens vreemde talen vooral gericht op begrijpend lezen, en hebben ze met talenkennis niet zoveel te maken.

Meester is niet de enige docent vreemde talen die haar leerlingen op deze manier traint. RTL Nieuws sprak talendocenten van een aantal scholen die deze trucjes aan hun leerlingen meegeven. Volgens hen wordt dit uitgelokt door het huidige examen en de aanscherping van de normen.

Beheersing taal is geen voorwaarde

Grietje Meester leerde de trucjes zelf ook, tijdens een examentraining van SSL in Leiden. Daarna was ze in staat examenvragen Spaans op vwo-niveau goed te beantwoorden. "Ik spreek geen Spaans, ja, drie woorden. Maar ik kon de vragen maken met deze trucjes." Het voorleggen van examenvragen aan docenten in een voor hen vreemde taal is onderdeel van de cursus. Daarmee wordt aangetoond dat beheersing van de taal geen voorwaarde is om vragen goed te beantwoorden. 

De docenten krijgen de trucjes aangereikt tijdens examentrainingen voor docenten door externe bureaus. Belangrijkste aanbieder van docententrainingen is SSL in Leiden. Daar kwamen al honderden docenten op cursus. Directeur Hans Huibregtse erkent dat er trucjes worden aangeleerd. "Het is waar dat je met beperkte woordkennis opgaven goed kunt maken", zegt Huibregtse. Volgens hem bestaat de training uit meer dan alleen trucjes. Er worden ook allerlei leesstrategieën aan docenten geleerd.

Analyse eerdere examens

De examentrainingen zijn gebaseerd op een analyse van eerdere examens met behulp van de computer. Volgens Huibregtse komen door de jaren heen steeds bepaalde zinnen, woorden en vragen terug in de Cito-examens. "We zetten alles wat beschikbaar is in om een zo hoog mogelijk cijfer te halen", zegt Huibregtse. Op de vraag of dit ook trucjes zijn, zegt hij: "Als dat is wat erbij komt kijken, dan doen we dat." 

Ad Verbrugge van Beter Onderwijs Nederland, een vereniging die de kwaliteit van het onderwijs wil verbeteren, vindt de examentrainingen een schande. "Wat eraan mankeert, is dat een leerling geen vak leert, maar hoe je een examen moet maken. Er is geen vakkennis voor nodig om het goed te maken, maar trucjes en tips."

Het college Toetsen en Examens, dat toeziet op het examen, laat aan RTL Nieuws weten niet bekend te zijn met de docententrainingen en de trucjes niet te kennen. Het aanbod van RTL Nieuws om inzage te geven in de trucjes is afgeslagen. Het college vindt dat docenten die hier moeite mee hebben, zich zelf kunnen melden.

Meer op rtlnieuws.nl:
Lerares Duits leert haar leerlingen examentrucjes: 'Ik moet wel'

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`