Nederland

Homo in leger is geen probleem, maar er is nog veel te winnen

13 januari 2017 00:15 Aangepast: 13 januari 2017 07:07
Archieffoto Beeld © ANP

Homo zijn en bij defensie werken, blijkt nog altijd lastig. Defensiemedewerkers die afwijken van de mannelijke, witte en heteroseksuele norm hebben meer moeite om vanzelfsprekend geaccepteerd te worden. "Je wil je niet buitengesloten voelen."

Uit een rapport van het Sociaal Cultureel Planbureau, dat onderzoek deed in opdracht van het ministerie van Defensie, blijkt dat verbondenheid bij defensiemedewerkers groot is. Maar dat heeft ook een keerzijde: mensen die zich niet aanpassen aan de dominante cultuur, kunnen te maken krijgen met roddels, pesten of uitsluiting.

'Je wil niet buiten de boot vallen'

Herkenbaar, vindt Peter Kees Hamstra, homoseksueel en majoor bij de Koninklijke Landmacht. "Defensiepersoneel komt om de paar jaar in een nieuw team terecht. Dan zul je je binnen dat team weer moeten bewijzen, zorgen dat je wordt geaccepteerd. Want daar gaat het om: je wil niet buiten de boot vallen. Je wil erbij horen." 

Hamstra is voorzitter van de Stichting Homoseksualiteit en Krijgsmacht. "Ik kwam relatief laat uit de kast, dat was begin jaren negentig. Blijkbaar voelde ik me in het begin ook onveilig. Je moet toch een grens over."

Groepsgevoel en saamhorigheid gewaardeerd

Uit het onderzoek blijkt dat vrouwen, etnische minderheden en lhb-ers (lesbische vrouwen, homo- en biseksuelen) niet buiten de groepscultuur van defensie staan. Ze waarderen de saamhorigheid, het groepsgevoel en de verbondenheid.

Lesbische vrouwen zijn vaker open over hun geaardheid dan homoseksuele mannen. "Vrouwen gedragen zich soms als one of the guys. Als dat zo is, word je makkelijker opgenomen in een team. Voor mannen kan het toch moeilijker zijn omdat ze met een machocultuur te maken hebben."

Meer aandacht tijdens opleiding

Hoe lastig het is om uit de kast te komen, is bovendien afhankelijk van rang, leeftijd en plaats, zegt Hamstra. "Het is lastiger als je jong bent en bij een gevechtseenheid zit, dan wanneer je een bureaubaan hebt."

Hamstra zou graag zien dat er binnen de opleidingen bij defensie meer aandacht komt voor homoseksualiteit. "Vaak weten mensen niet helemaal wat lhbt precies is en wat het met iemand doet als je voortdurend het scheldwoord 'homo' hoort. Dit soort onderwerpen komt minimaal aan bod."

Nog steeds verschil tussen homo en hetero

Toch is er een hoop verbeterd ten opzichte van vroeger. “De hele maatschappij is veranderd. En defensie ook”, zegt Hamstra. "Maar er is nog steeds verschil tussen iemand die hetero is en iemand die homo is. Je moet mondig zijn, stevig in je schoenen staan."

Uiteindelijk moet er een cultuurverandering plaatsvinden, denkt Hamstra. "Voor ons is het onderwerp pas klaar als mensen altijd zichzelf kunnen zijn. Als je je eigen identiteit niet hoeft verbergen. Je wil een team vormen en erbij horen."

Hand in hand lopen, kan dat bij defensie? "Nee, dat moet je niet doen. Dan val je wel buiten de groep. Maar dat is natuurlijk ook zo op straat."

Uit het onderzoek blijkt ook dat er geen grote steun is voor het uitbreiden van de diversiteit binnen defensie door middel van een voorkeursbeleid. "Dat betekent weer dat je jezelf buiten de groep plaatst. Dat wil je niet. Daarom is niemand voor zo'n voorkeursbeleid."  

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore