Nederland

Experts: langer wachten met doorknippen navelstreng

06 maart 2017 17:01 Aangepast: 06 maart 2017 20:38
Het doorknippen van de navelstreng bij een pasgeboren baby.

Jarenlang werd de navelstreng zo snel mogelijk na de bevalling afgeklemd en doorgeknipt. Maar er gaan steeds meer stemmen op om daar iets langer mee te wachten.

In de meeste Westerse landen wordt de navelstreng tussen de 10 en 15 seconden na de bevalling afgeklemd. Maar de Amerikaanse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie adviseert haar leden om de navelstreng pas na 30 tot 60 seconden af te klemmen.

Ritueel

In Nederland wordt de navelstreng vaak direct na de geboorte afgeklemd, hoewel er steeds vaker op verzoek van de ouders wordt gewacht totdat de navelstreng is uitgeklopt (en de hartslag van de baby niet meer voelbaar is in de streng), vertelt gynaecoloog Anneke Kwee. Zij spreekt namens de Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG). De officiële richtlijn uit 2013 over de bevalling dringt er niet op aan om het later te doen. "Kinderen die gewoon op tijd zijn geboren worden zo’n 15 seconden na de geboorte ‘afgenaveld'", zegt Kwee over het zetten van het klemmetje.

"Later kan dan de navelstreng worden doorgeknipt, meestal door de vader. Dat is dan vooral een ritueel, omdat de bloedtoevoer uit de placenta dan al stil is komen te liggen", zegt Kwee.

In Nederland worden jaarlijks zo'n 170.000 kinderen geboren, iets meer meisjes dan jongetjes. Een moeder krijgt in Nederland gemiddeld 1,7 kind. Dat was in de jaren 50 van de vorige eeuw nog ruim 3.

'Vroeg afnavelen' is het zetten van een klem op de navelstreng tot 1 minuut na de bevalling, 'laat afnavelen' is tot zo'n 5 minuten na de bevalling. Dat 'laat afklemmen' is wel beleid bij te vroeg geboren kinderen en bij kinderen in derdewereldlanden.

Meer rode bloedlichaampjes

"Het voordeel van 'laat afnavelen' is dat er meer bloed gaat van de placenta naar het kind. Daardoor is het aantal rode bloedlichaampjes hoger en dat helpt onder meer tegen bloedarmoede. Iets wat vanwege ondervoeding van moeder en kind in de derde wereld vaker voorkomt." Ook premature baby's hebben door het vaak afnemen van bloed, vaker een te laag aantal rode bloedlichaampjes.

ZIE OOK: Van Tippie-Tipper tot Rayviënshellinne: de opvallendste babynamen van 2016

Wetenschappelijk onderzoek heeft aangetoond dat dat belangrijk is. Maar voor gezonde, op tijd geboren kinderen, zijn er zowel voor- als nadelen. Het nadeel is dat er meer kinderen geel gaan zien, waarvan een klein deel daarvoor een behandeling nodig heeft. Of er op de lange termijn voordelen van laat afnavelen zijn, is nog onduidelijk. "Daar is de wetenschap ook nog niet over uit", zegt Kwee.

"In de huidige Nederlandse richtlijn staat dat er geen voorkeur is voor vroeg of laat afnavelen. Wellicht moeten we die richtlijn nu weer eens tegen het licht houden, de oude stamt uit november 2013."

Placenta laten zitten

Als ouders van gezonde, op tijd geboren kinderen willen dat er pas na een paar minuten een klem wordt gezet, doen de meeste gynaecologen en vroedvrouwen dat gewoon. Er zijn ook ouders die willen dat de navelstreng en de placenta blijft zitten totdat die er vanzelf afvalt, de zogeheten Lotus-bevalling. Dat er af vallen kan tot 10 dagen duren.

"Ik heb daar weinig ervaring mee, maar zal het zeker respecteren als iemand dat verzoekt. Er is geen wetenschappelijk bewijs voor dat dat beter is", zegt Kwee.

Meer op rtrlnieuws.nl:
Vondelingetje Den Haag: 'Navelstreng zat er nog aan'

`