Ga naar de inhoud
Overleg gestrand

Zorgakkoord nog niet ondertekend: wat is het precies en is het belangrijk?

Beeld © ANP

Het overleg op het ministerie van Volksgezondheid om partijen in de zorgsector achter het Integraal Zorgakkoord te krijgen, is vanavond vastgelopen. Het akkoord zou morgen worden ondertekend. Dat is van de baan: vrijdag komen de partijen opnieuw bij elkaar. Maar wat staat er precies in dat akkoord en wat ga je ervan merken als patiënt?

1. Wat is het Integraal Zorgakkoord?

In het akkoord worden afspraken gemaakt over waar alle sectoren in de zorg de komende vier jaar naartoe moeten. Het is de bedoeling dat de afspraken uit het akkoord op Prinsjesdag worden gepresenteerd, al staat dat op losse schroeven nu het overleg is afgebroken.

Met het zorgakkoord wil het ministerie van Volksgezondheid de groeiende zorgkosten de komende vier jaar in de hand houden. Nu al geeft Nederland 13 procent van zijn nationaal inkomen uit aan zorg en welzijn. Zonder ingrijpen loopt dat op naar 19 of 21 procent, becijferde de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid vorig jaar. Eén op de zes Nederlanders werkt nu in de zorg. Met deze maatregelen wil het kabinet voorkomen dat dit oploopt tot één op de vier.

VWS wil dat in 2026 in totaal 1,3 miljard euro minder wordt uitgegeven aan de zorg dan nu voorzien is. De uitgaven stijgen dan nog steeds, maar wel minder hard.

Zo
Lees ook:
Zo bereidt de zorgsector zich beter voor op een nieuwe pandemie

2. Wat gaan patiënten van dit akkoord merken?

Hoewel veel afspraken nog precies moeten worden ingevuld, zijn er wel al wat dingen duidelijk. Centraal staat het begrip 'passende zorg': door de zorg anders in te richten, hopen de onderhandelende partijen dat de zorg efficiënter en dus goedkoper wordt. De wijkverpleging en de huisartsen zullen het drukker krijgen.

Maar het betekent ook dat behandelingen waarvan het effect wordt gezien als 'onbewezen', bijvoorbeeld niet langer vergoed zullen worden door verzekeraars. Welke behandelingen dat precies zijn, blijft afwachten.

Daarnaast zullen ziekenhuizen gaan specialiseren: complexe behandelingen, zoals sommige kankeroperaties, zullen op minder plekken worden uitgevoerd. Dat kan betekenen dat patiënten verder moeten reizen voor een operatie.

Ook zullen patiënten vaker online in plaats van bij de huisarts met hun zorgvraag moeten aankloppen.

'Meer
Lees ook:
'Meer mensen naar huisarts vanwege financiële problemen'

3. Maar zover is het dus nog niet?

Nee. Voordat het zorgakkoord formeel kan worden vastgesteld, moeten alle betrokkenen (huisartsen, ziekenhuizen en andere zorgorganisaties) het ondertekenen. En op dit moment willen een paar grote groepen die actief zijn in de zorg het akkoord niet ondertekenen. Zoals de huisartsen. Zij willen op korte termijn harde garanties, bijvoorbeeld van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa), over tarieven voor zorg in de avonden, nachten en weekenden voor volgend jaar. En ze willen zwart op wit van de zorgverzekeraars de afspraak dat ze meer tijd voor hun patiënten krijgen.

Ook ActiZ, een van de grootste brancheorganisaties van de Nederlandse zorg, tekent het akkoord nu niet. Leden willen eerst 'garanties, randvoorwaarden en resultaten' zien. Bij ActiZ zijn in totaal zo'n vierhonderd organisaties aangesloten die vooral actief zijn in de zorg aan ouderen en chronisch zieken, van verpleeghuizen tot thuiszorg.

Ook belangenorganisatie MIND en de beroepsorganisatie voor verzorgenden en verpleegkundigen NU'91 hebben gezegd het zorgakkoord niet te steunen.

Omdat zoveel partijen kritiek hebben, is het de vraag of de definitieve tekst van het akkoord op Prinsjesdag klaar is. Het vastgelopen overleg wordt door het ministerie 'goed en constructief' genoemd: de inhoud van het akkoord zou door iedereen worden ondersteund, maar sommige partijen willen meer zekerheid over de uitvoering van de afspraken.

Bekijk ook: Groot tekort aan huisartsen dreigt

01:51

4. Wat maakt het zo lastig om dit akkoord te sluiten?

"Vier jaar geleden waren er verschillende akkoorden binnen een deelgebied", zegt hoogleraar Gezondheidseconomie Wim Groot. "Toen was er een apart akkoord voor de ziekenhuizen, een voor de huisartsen, noem maar op. Nu moeten alle veranderingen samen in één akkoord. Daarom heet het een integraal akkoord. Dat was ook de wens van de partijen, omdat een verandering in de ene tak gevolgen heeft voor de andere. Maar het maakt het ook ingewikkeld om iedereen op één lijn te krijgen."

5. Hoe belangrijk is dit akkoord?

Dit akkoord is volgens hoogleraar Groot vooral belangrijk omdat er anders op veel terreinen in de zorg niets gebeurt. "Er staan veel dingen in het akkoord die uitgewerkt moeten worden. Maar partijen zoals Actiz en LHV  zullen niet meewerken aan de uitwerking als het akkoord niet is ondertekend. Er staan dingen in als: meer concentratie van zorg, meer preventie. En de uitwerking hiervan zal stil komen te liggen. Maar ik weet niet of wij er direct wat van zullen merken als er geen akkoord is gesloten."

RTL Nieuws aanmelden nieuwsbrief

Dagelijkse update

Wil jij iedere middag een selectie van het belangrijkste nieuws en de opvallendste verhalen in je mail? Meld je dan nu aan voor de dagelijkse update.