Onderzoek naar gaswinning

Drie Groningers kwamen naar start gasenquête: 'We willen erkenning'

27 juni 2022 17:06 Aangepast: 27 juni 2022 18:35
Dominee Christiaan Kanis, Jako Jellema en Margriet Donker van der Vinne (vlnr) kwamen naar Den Haag Beeld © Agnes de Goede

De start van de parlementaire enquête over de gaswinning trok vanochtend welgeteld drie Groningers naar de publieke tribune van de Tweede Kamer. De meeste Groningers verwachten er niet veel van, denken ze. Als ze al iets hopen, gaat het vooral om gerechtigheid en erkenning. "Niet alleen erkenning van de schade aan onze huizen, maar ook aan onze levens."

De Kamer zet het zwaarste onderzoeksmiddel in om erachter te komen hoe de gaswinning in Groningen is gegaan en hoe is omgegaan met de belangen van de Groningers. Zeven weken lang worden in totaal zo'n zeventig mensen onder ede gehoord. 

Groningers Jako Jellema, Margriet Donker en Christiaan Kanis reisden vanochtend in het holst van de nacht af naar Den Haag om de start van de verhoren live mee te maken. Ieder met zijn eigen reden. 

'We willen vooral erkenning'

Jako Jellema Jako Jellema

Jako Jellema uit Scheemda: "Ik woon net boven het gasboringengebied. Onze woningen hebben vrij weinig last van de boringen, maar het wisselt enorm per dorp. Ik ben ondernemer en ik werk voor de stichting Platform Kerk en Aardbeving. Ik had inderdaad meer Groningers in Den Haag verwacht. Den Haag is natuurlijk ver weg en mensen zijn druk. En vergis je niet: mensen zijn al zo lang bezig met de bevingen. Ik denk wel dat veel Groningers meekijken via de stream."

Hij vergeet de impact van een beving nooit. Zoals die beving in Groningen Stad, in 2013. Een goeie 3,2 op de schaal van Richter. "Ik was net koffie aan het zetten. De hele aarde begon te schudden. Echt bizar." In 2021 waren er in totaal 72 bevingen. "Die kunnen oplopen tot misschien wel 5 op de schaal van Richter. Niemand weet wat er gaat gebeuren."

Wat hij hoopt van de parlementaire enquête? "Erkenning. We willen erkenning van de geleden schade. En dan bedoel ik niet alleen materiële schade aan huizen, maar ook schade aan onze levens. Er zijn veel gezinnen hard geraakt. Ze moeten bijvoorbeeld verplicht verhuizen of wachten op de  plannen van het versterken van hun huizen. En nog altijd zitten duizenden gezinnen in onzekerheid. Ik spreek veel Groningers. Zij zeggen te hopen dat de politiek en de rest van Nederland inziet wat voor impact dit heeft op onze levens."

'We hopen dat de ernst nu wordt ingezien'

Margriet Donker Margriet Donker

Margriet Donker-van der Vinne: "Ik woon al dertig jaar in Garrelsweer, het epicentrum van het bevingengebied. Mijn huis is helemaal opnieuw opgebouwd. Ons gezin heeft negen maanden in een tijdelijk huis gewoond, we zijn er twee jaar mee bezig geweest. Ik ben kapot van al het regelen."

Haar huis is nu bestand tegen een aardbeving van 5 op de schaal van Richter. "Maar ik ben een uitzondering in mijn dorp, alle andere 250 adressen wachten nog."

Ze heeft haar eigen reden om naar de Tweede Kamer te komen. "Groningers willen nu eindelijk eens gezien worden. Ze willen erkenning en hopen dat mensen eindelijk eens snappen wat het probleem is. Het speelt zo in onze levens, het zit zo onder onze huid." En ze wil nog iets: waarheidsvinding. "Dat mensen leren van de fouten. En dat dat niet meer mag gebeuren."

Ze is daarom helder: "Groningen kan niet verder open voor gasboringen. Het is gewoon niet veilig." De laatste grote beving is van afgelopen november. Een beving van 3,2. "Je ligt dan echt te trillen in je bed, doodeng. Opa's en oma's durven hun kinderen niet in hun huizen te laten slapen omdat ze bang zijn dat hun huizen niet veilig zijn."

'Groningers willen zien dat er wat gaat gebeuren'

Dominee Christiaan Kanis Dominee Christiaan Kanis

Christiaan Kanis:  "Ik ben dominee in de gemeente Loppersum. Bijna alle huizen in onze gemeente hebben schade door de gaswinning. Ik woon in een pastorie en kreeg drie jaar geleden een inspectiebezoek. Daarna heb ik nooit meer wat gehoord."

Dat is precies waar het misgaat, zegt de dominee. "Een derde van mijn gemeenteleden zit in onzekerheid. Als ik bij mensen op bezoek kom, dan gaat het vaak over de impact van de gaswinning in levens van mensen. Velen leven in onzekerheid; die is funest."

Veel Groningers zullen niet zoveel van deze parlementaire enquête verwachten, zegt de dominee. "Er wordt namelijk al jaren gepraat, maar er wordt weinig gedaan met de rapporten." Deze parlementaire enquête moet vooral leiden tot actie, zegt de dominee. "Mensen hopen nu echt op antwoorden. Antwoorden op de vraag waarom het zo lang duurt en wanneer er wat gaat gebeuren. Het vertrouwen komt alleen terug als de Groningers zien dat er iets gaat gebeuren."

Of er politici moeten opstappen? "Dat zorgt alleen maar voor vertraging en we willen juist dat er iets gebeurt. De opstelling van staatssecretaris Hans Vijlbrief wordt als positief gezien. Maar ook bij hem geldt: eerst zien dan geloven."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore