Formatie tot een kookpunt

Negen partijen bij informateur Remkes voor ultieme poging om tot kabinet te komen

29 september 2021 13:12 Aangepast: 29 september 2021 15:13
Informateur Remkes met de negen fractievoorzitters. Beeld © ANP

Informateur Johan Remkes is begonnen aan zijn ultieme poging om de kabinetsformatie te forceren. Hij zei bij aankomst 'geen zin te hebben in flauwekul'. Remkes wil van negen fractievoorzitters weten of zij bereid zijn om een deels extraparlementair kabinet te vormen. "Het wordt een cruciale en mogelijk lange dag", zegt politiek commentator Frits Wester.

Gisteren maakte informateur Remkes bekend dat de vorming van een 'traditioneel minderheidskabinet' op dit moment niet mogelijk is. Daarom nodigt hij vandaag nog één keer de fractievoorzitters van negen partijen uit om een breed gesprek te voeren over politieke samenwerking. "Ik doe een beroep op u", zei hij  tegen VVD, D66, CDA, PvdA, GroenLinks, ChristenUnie, Volt, SGP en Groep den Haan. 

Veel vragen

SGP-leider Kees van der Staaij zei dat hij 'serieus wil nadenken' over onorthodoxe regeringsvormen. Een extraparlementair kabinet, dat werkt zonder regeerakkoord en daarmee de partijen in het parlement meer bewegingsvrijheid geeft, hoort daarbij. Maar hij wil eerst van Remkes horen hoe die dat precies voor zich ziet.

Ook GroenLinks-voorman Jesse Klaver heeft veel vragen. Zijn inzet blijft dat Nederland 'zo snel mogelijk een stabiel en constructief meerderheidskabinet nodig heeft'. Op de vraag of een extraparlementair kabinet aan die eisen kan voldoen, wil Klaver pas antwoord geven na meer uitleg van de informateur.

Bekijk ook: zo werkt een extraparlementair kabinet

Een extraparlementair kabinet, misschien heb je er de laatste dagen over gehoord, maar wat is het nou precies? Politiek verslaggever Fons Lambie legt het uit.

Geduld is op

ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers gaat 'aanschuiven en luisteren' en dringt aan op snelle conclusies. "Het land is er klaar mee, we moeten verder." Ook bij Volt-leider Laurens Dassen is het geduld bijna op.

"Hoe vaak zijn we hier al naarbinnen gelopen, en dat er dan niks lag? Zorgwekkend", vindt hij. Hij herhaalt dat Volt als nieuwkomer 'constructieve oppositie' wil gaan voeren.

Wat zijn de vier opties?

  • Een nieuw kabinet met zes partijen. Maar dat zien VVD en CDA niet zitten.
  • De huidige coalitie van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie voortzetten. Dat wil D66 nu niet.
  • Een (deels) extraparlementair kabinet
  • Of: nieuwe verkiezingen waarbij het oordeel van de kiezer wordt gevraagd over de ontstane impasse en chaos. 

Nieuwe verkiezingen

Als het de partijen niet lukt tot een vorm van samenwerking te komen, zijn nieuwe verkiezingen mogelijk het enige alternatief.

"Ik denk dat dat niet in het belang van Nederland is", zegt onafhankelijk Kamerlid Liane den Haan. Zij denkt dat het in het toch al versnipperde politieke landschap dan 'alleen maar lastiger wordt'.

Cruciale dag

Volgens politiek commentator Frits Wester wordt het een cruciale dag voor de formatie. "Het zal ook weleens een heel lange dag kunnen worden. Remkes zal een ultieme poging doen om tot een kabinet te komen. Als hij de partijen niet zover krijgt om tot een extraparlementair kabinet te komen, blijft de optie van nieuwe verkiezingen als enige over."

Wester licht toe: "Een nieuw kabinet met zes partijen zien VVD en CDA niet zitten. De huidige coalitie voortzetten wil D66 nu niet. Dus een (deels) extraparlementair kabinet of nieuwe verkiezingen waarbij het oordeel van de kiezer wordt gevraagd over de ontstane impasse en chaos, lijken nu de enige twee oplossingen. Tenzij partijen vlak voor het sluiten van de markt nog op hun eerder ingenomen positie terugkomen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Dit is de creatieve oplossing waar Johan Remkes op doelt om de formatie te redden

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore