Klimaatplannen

Plannen CO2-heffing: doelen haalbaar, effect op economie onduidelijk

24 april 2019 17:45 Aangepast: 24 april 2019 17:53
Lodewijk Asscher (midden) en Jesse Klaver (rechts) bij de interruptiemicrofoon.

Met de invoer van een 'platte' CO2-heffing, waarbij bedrijven een vast bedrag moeten betalen per ton CO2 die ze uitstoten, kunnen de klimaatdoelen gehaald worden. Dat blijkt uit voorlopige doorrekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving. Maar er is ook het risico van hoge kosten en weglekeffecten.

Een CO2-heffing voor het bedrijfsleven is al tijden een heet hangijzer in het klimaatbeleid. Want hoe zorg je ervoor dat het bedrijfsleven op een eerlijke manier gaat bijdragen aan de klimaatmaatregelen?

Volgens onder meer de PvdA en GroenLinks, maar ook de natuur- en milieuorganisaties, is een CO2-heffing daarvoor onontbeerlijk. Plannen daarvoor lieten de PvdA en GroenLinks doorrekenen door het Planbureau voor de Leefomgeving.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Een CO2-heffing: wat wil Klaver en is het een goed idee?

Risico's

Het PBL laat zien dat, in alle varianten die de oppositiepartijen hebben laten doorrekenen, flink meer CO2 bespaard wordt dan met de plannen in het Klimaatakkoord. Ook gaan bedrijven meer bijdragen aan de transitie. 

Maar, schrijft het PBL, daar staan wel risico's tegenover. Zo is de kans op zogenoemde 'weglekeffecten' in de plannen van beide partijen aanwezig. Bedrijven kunnen, wanneer ze geconfronteerd worden met hogere kosten in Nederland, ervoor kiezen een deel van hun bedrijf te verhuizen naar het buitenland.

Compensatie

Per saldo wordt dan geen CO2 bespaard, maar lekt die weg naar andere landen. Een eventuele compensatie van die kosten zou dat risico kunnen beperken, maar dat moet dan wel verder worden uitgewerkt.

En zo blijft meer onduidelijk. Wat de economische effecten van een heffing precies zijn, blijft onbekend. Wel waarschuwt het PBL dat 'elke kostprijsverhoging' voor bedrijven 'uiteindelijk terecht zal komen bij huishoudens'.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Chemie- en staalbedrijven tegen CO2-taks: 'Wij zijn niet de grote vervuilers'

'Belangrijk dat er een alternatief is'

De aangeleverde doorrekeningen van het PBL zijn overigens nog niet definitief. Om meer precieze doorrekeningen te krijgen, zegt het Planbureau meer tijd nodig te hebben. Toch hebben de PvdA en GroenLinks besloten de concepten al naar buiten te brengen.

Volgens de PvdA en GroenLinks laten de doorrekeningen zien dat een platte CO2-heffing kan worden ingevoerd zonder dat het de samenleving al te veel kost. "Het is belangrijk dat Nederlanders weten dat er wél een alternatief is", zegt PvdA-leider Lodewijk Asscher. "Met ons voorstel gaat de industrie vergroenen, worden gewone huishoudens ontzien en gaat de vervuiler betalen."

'Verstandig en objectief'

Ook het kabinet werkt aan een eigen versie van de CO2-heffing. De beslissing van het kabinet over de te kiezen variant laat nog even op zich wachten. Pas begin juni wordt de brief van het kabinet over de uitwerking van de klimaatplannen verwacht, samen met een pakket maatregelen om het zogeheten Urgenda-vonnis te halen.

Het kabinet blijft volhouden dat er nog geen beslissingen zijn genomen. Tijdens een presentatie na de doorrekeningen van het klimaatakkoord zei minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) alleen dat een CO2-heffing 'verstandig en objectief' moest zijn.

Wist je dat wij ook een app hebben?
Daarmee heb je al het nieuws binnen handbereik. Download 'm hier.

Playstore Appstore

`