Ga naar de inhoud
'Verschrikkelijk dat dit gebeurt'

'Geen budget meer': hoe Natasja’s terminale vader nachtzorg bijna misliep door zorgplafond

De handen van Natasja en haar vader, die terminaal is. Beeld © Eigen foto

Natasja's vader heeft een agressieve vorm van kanker en is uitbehandeld. Hij wil graag thuis verzorgd worden om zijn laatste momenten daar te hebben, tot hij hoort dat er geen nachtzorg kan worden geregeld. 'Geen budget meer', klinkt het. Natasja staat versteld. "Het is verschrikkelijk dat dit in Nederland gebeurt. Betaal je zoveel premie, maak je dit aan het einde van je leven nog mee."

Het gevolg is dat haar 76-jarige vader een week langer in het ziekenhuis moest blijven en zijn partner sinds zaterdag thuis de zorgtaken op zich neemt. "Voor haar is het heel zwaar. Mijn vader moet constant 's nachts worden verzorgd. Dan gaat het zuurstof weer uit z'n neus, wordt hij paniekerig wakker, of heeft hij een delier."

Budget op

Zijn partner probeerde nachtzorg voor hem te regelen via hun zorgverzekeraar VGZ, maar dat was tevergeefs. "Het budget was op. De hulp kon alleen overdag komen, voor de rest mocht hij het uitzoeken", zegt Natasja, die dit vanochtend nog van de partner van haar vader te horen kreeg.

'Wat zijn jullie ook een stel horken. Mijn pa die terminaal is kan geen nachtzorg krijgen, omdat het het einde van het jaar is?', schreef Natasja afgelopen vrijdag in een bericht aan VGZ, in de hoop dat er toch nog nachtzorg kon worden geregeld. "Ik dacht: ik ga het toch nog een keer proberen voor mijn vader, zijn partner is al zo druk."

In een eerste reactie laat VGZ weten 'bekend te zijn met de situatie, maar er nog geen verdere details over te kunnen geven'.

Wat is het zorgplafond?

Het zorgplafond, ook bekend als omzetplafond, is het maximumbedrag dat een zorgaanbieder, zoals een ziekenhuis, psycholoog of fysiotherapeut, mag declareren bij een zorgverzekeraar. Het kan gaan om geld of een maximumaantal behandelingen. Als de zorgaanbieder over het plafond heengaat, krijgt die geen vergoeding meer van de zorgverzekeraar voor geleverde zorg over deze grens. Zorgplafonds worden meestal aan het einde van het jaar bereikt.

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) adviseert consumenten te letten op zogenaamde zorgplafonds bij het kiezen van een zorgverzekeraar. In november en december van dit jaar kunnen alle Nederlanders weer overstappen van zorgverzekering.

Natasja is radeloos. "Het is verschrikkelijk", zegt ze, "dat mijn vader zoveel geld voor zijn premie betaalt en dit dan nog meemaakt. Hoe kan dit dan toch gebeuren?"

Gezondheidseconoom Xander Koolman kent de specifieke situatie van Natasja niet, maar stelt dat aan de thuiszorg veel minder geld wordt uitgegeven dan het ministerie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport verwachtte. Koolman denkt dat 'flink wat mensen daar last van hebben'. Hij benadrukt dat dat meerdere oorzaken kan hebben en dat de zorgverzekeraars een zorgplicht hebben. "Als zij die niet nakomen, kan de NZa een aanwijzing opleggen en anders kunnen ze een stap verder gaan en een 'last onder dwangsom' opleggen."

Wat houdt de zorgplicht in?

Zorgplicht betekent dat een zorgverzekeraar moet zorgen dat iedere verzekerde binnen een redelijke tijd en afstand de zorg kan krijgen die nodig is, tenzij er sprake is van overmacht. De zorgverzekeraars moeten dus voldoende zorg inkopen. In hun inkoopbeleid moeten ze rekening houden met de kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid van de zorg.

De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) houdt toezicht op de zorgplicht.

Terwijl zorgaanbieders te maken hebben met beperkte budgetten, kunnen zorgverzekeraars volgens Koolman vanwege die zorgplicht nooit zeggen: het geld is op. "Als een zorgaanbieder, bijvoorbeeld een thuiszorgorganisatie, zegt dat het niet gaat lukken omdat het budget op is, heeft de zorgverzekeraar de plicht om dat op te lossen, maar niet specifiek met die thuiszorgorganisatie."

Menselijke maat

In het geval van Natasja lijkt hier dus niet aan te zijn voldaan. Hoe kan dit? Hoogleraar gezondheidseconomie van de Vrije Universiteit (VU) Marcel Canoy zegt dat dit komt 'omdat zorgverzekeraars niet altijd de menselijke maat hanteren'. "De zorgverzekeraars hebben vaak wel een punt en zullen handelen volgens de regels, maar bij dit soort gevallen moet je als zorgverzekeraar gewoon met je hand over je hart strijken."

Alle
Lees ook:
Alle zorgpremies zijn nu bekend: zoveel meer ga je betalen

Canoy vindt daarnaast dat een zorgplafond wel nodig is. "Een zorgplafond zorgt ervoor dat je het volume van de zorg beheerst. Anders ontploft het budget. Want zorgaanbieders willen zoveel mogelijk geld verdienen."

'Niet prioriteit gekregen'

Gaat VGZ ook over zijn hart strijken, is de vraag. Na vragen van RTL Nieuws, laat VGZ in een tweede reactie weten dat ze het 'erg vervelend vindt dat deze vraag niet de prioriteit heeft gekregen die verzekerden van ons mogen verwachten'. "Vanwege de aard van de zorgvraag hebben we voorrang gegeven aan het vinden van de oplossing en zullen we verder onderzoeken hoe deze situatie is ontstaan en hoe we dit in de toekomst kunnen voorkomen", aldus woordvoerder Celine van de Haterd.

"We hebben contact gehad met de familie van meneer en hem geïnformeerd dat de situatie is opgelost. We hebben in samenwerking met de zorgaanbieder een maatwerkoplossing gevonden. Voor nu kunnen we in ieder geval meegeven dat meneer de nachtzorg zal krijgen die hij nodig heeft."

'Zorgen dat zoiets nooit kan gebeuren'

De NZa doet geen uitspraken over individuele gevallen, maar laat wel weten het 'af te keuren dat iemand die al in behandeling is en in een zeer kwetsbare situatie zit, hiermee wordt geconfronteerd'. "We vinden dat zorgverzekeraars er samen met zorgaanbieders voor moeten zorgen dat zoiets nooit kan gebeuren."

Natasja is blij dat er nu alsnog nachtzorg komt voor haar vader, maar zegt ook: "Er moet heel wat gebeuren voordat er iets gebeurt."

Bekijk ook: Geld besparen op je zorgpremie? Let hier op

02:46
Door over te stappen van zorgverzekeraar, of je polisvoorwaarden aan te passen, kun je geld besparen op je zorgpremie. Maar dan moet je wel op een paar dingen letten. RTL Z legt het uit in deze video.