Ga naar de inhoud
Kritiek vaker inslikken

'Nederland kan afgewezen asielzoekers weer naar Marokko sturen'

De Marokkaanse koning Mohammed VI bezocht Amsterdam in 2016. Beeld © ANP / Robin Utrecht

Nederland kan weer beginnen met het oppakken van Marokkaanse vreemdelingen voor uitzetting naar hun land van herkomst. NRC schrijft over een interne mail naar medewerkers van het ministerie van Justitie en Veiligheid waaruit dit blijkt.

Volgens de krant zijn de afspraken tussen Nederland en Marokko mogelijk omdat de betrekkingen verbeterd zijn. NRC schrijft op basis van ingewijden ook dat Marokko als tegenprestatie geen kritiek meer uit Nederland wil horen over mensenrechtenschendingen.

Het ministerie van Justitie en Veiligheid zegt in een reactie dat de samenwerking met Marokko is verbeterd, ook als het gaat om terugkeer. "Op dit moment vinden de gesprekken met Marokko in vertrouwelijkheid plaats. Dat is ook nodig om de juiste omstandigheden te creëren om het goede gesprek voort te zetten." Of er ook daadwerkelijk afspraken zijn gemaakt, wil het ministerie niet zeggen. 

'Veiligelanders'

Jarenlang weigerde Marokko mee te werken aan de uitzetting van uitgeprocedeerde asielzoekers. Daarom bleven steeds meer 'veiligelanders', asielzoekers die geen kans maken op een verblijfsvergunning, zonder perspectief in Nederland hangen, waar ze geregeld voor overlast zorgen. Maar omdat zij niet teruggestuurd konden worden, konden ze ook niet vastgezet worden. Vorige week klaagde burgemeester van Utrecht Sharon Dijksma nog over een groep veiligelanders die in haar stad overlast geeft.

De relatie tussen beide landen was lange tijd gespannen. Maar in augustus noemde koning Mohammed VI van Marokko bij zijn jaarlijkse toespraak Nederland als 'bevriend land'. Nederland had volgens hem een 'constructieve houding' aangenomen ten aanzien van de Marokkaanse belangen. Ook uit een tweet van minister Wopke Hoekstra van Buitenlandse Zaken blijkt dat de relatie aanzienlijk verbeterd is.

Na 'constructieve gesprekken' werkt Marokko nu dus weer mee aan de terugkeer van Marokkaanse burgers. Volgens NRC staat dat in een interne mail die medewerkers van het ministerie van Justitie en Veiligheid twee weken geleden ontvingen. "Het land heeft de nationaliteit bevestigd van honderd Marokkanen die op de nominatie staan voor terugkeer, de eerste reisdocumenten zijn al verstrekt", schrijft de krant.

Nederland zou als tegenprestatie kritiek op de mensenrechtensituatie in het Noord-Afrikaanse land inslikken. De spanningen van de voorbij jaren waren voor een belangrijk deel ontstaan juist omdat Nederland zich kritisch uitsprak, bijvoorbeeld toen protesten in het Rifgebied in 2018 hard werden onderdrukt. Na Nederlandse kritiek stopte Marokko medewerking aan de terugkeer.

Achter de schermen

Volgens ingewijden die de krant sprak, zal Nederland niet meer openlijk kritiek leveren. "En als de kritiek écht openlijk moet worden geuit, dan alleen in een blok met andere landen." Ook zou Nederland stilzwijgend hebben toegekeken toen Marokko journalisten vervolgde die eerder juist gesteund werden door Nederland.

Het ministerie van Buitenland Zaken ontkent in een reactie dat kritiek voortaan stilgehouden wordt. "Wel staat volgens een woordvoerder 'de effectiviteit voorop'." Nederland zou nu vaker kiezen 'voor een gesprek achter de schermen'.

Vlucht
Lees ook:
Vlucht met Nederlanders uit Marokko geland op Schiphol