Ga naar de inhoud
Pleidooi voor nuance

Boerenzoon Jouke en de schietende agent: advocaat Knoester roept op tot 'open blik'

De agent schoot op Joukes trekker in Heerenveen. Beeld © ANP

"Dat Jouke bijna een kogel door z'n kop kreeg van die debiel, hoor ik jou niet over." Zomaar een opmerking op Twitter. Met 'die debiel' wordt de politieagent bedoeld die op de trekker van de inmiddels alom bekende 16-jarige boerenzoon Jouke vuurde. Advocaat Job Knoester roept op met een open blik te blijven kijken en niet te snel te oordelen. "Het lijkt wel of mensen niet meer willen nadenken."

Voer op Twitter de zoekterm Jouke in en binnen een paar tellen is het duidelijk: 'beschoten-trekkergate' houdt de gemoederen aardig bezig. Naast 'debiel' komt ook de kwalificatie 'eikel' voorbij, waar het om de betrokken politieman gaat. En: hij moet nu niet zo zielig lopen doen, want hij schoot toch eerst als een stoere agent op een puber?

Voorbarige conclusies

Natuurlijk, nuance is er ook. Een verhaal heeft twee kanten, ook die boodschap komt in verschillende bewoordingen op Twitter voorbij. Advocaat Job Knoester houdt vandaag zelfs een uitgebreid pleidooi op het platform. Zijn boodschap in de kern: trek geen voorbarige conclusies.

"Ik wind me al langer op over het snelle oordelen van mensen. Ook over Marco Borsato en het The Voice-schandaal. Maar ook heel regelmatig over de rol van politiemensen."

Politie
Lees meer:
Politie lost schoten bij boerenprotest Heerenveen, drie aanhoudingen

Een rol die Knoester vaak kritisch onder de loep neemt, als hij in de rechtszaal verdachten bijstaat die een tbs-maatregel boven het hoofd hangt. Maar Knoester verdedigt soms ook agenten die zelf in het beklaagdenbankje terecht zijn gekomen.

"Ik heb ooit een agent bijgestaan die ook te zien was op een filmpje dat circuleerde. Het zag eruit alsof hij zomaar een burger aanviel die niets verkeerds deed. Maar daar ging iets aan vooraf dat niet te zien was. Ik kan niet te veel in detail treden. Maar wat ik wel kan zeggen: de agent was nog nooit eerder in zijn leven zo bang geweest als op dat moment, door toedoen van de ogenschijnlijk geweldloze arrestant. Maar wat voorafging aan het handelen van de agent, was niet op beeld gevangen. Die context ontbrak. De waarheid is echt vaak heel anders dan-ie lijkt."

Bekijk ook: Politie schiet tijdens boerenprotest A32

00:40

Onbegrijpelijk, noemde Jouke het schot op zijn trekker eerder deze week. Hij had wel dood kunnen zijn. En dan was hij ook nog eens korte tijd verdacht geweest van poging tot doodslag. Jouke en twee anderen zouden bij Heerenveen op agenten hebben willen inrijden.

Later seponeerde het Openbaar Ministerie de zaak tegen Jouke; hij wordt nergens meer van verdacht. Als het gaat om de publieke opinie, is dat niet in het voordeel van de agent.

Jouke
Lees meer:
Jouke (16) noemt schot op tractor onbegrijpelijk: 'Ik heb geluk dat ik nog leef'

Het onderzoek loopt nog en de politieman zit ziek thuis. Gery Veldhuis, hoofdcommissaris van de politie Noord-Nederland, vertelde eerder deze week aan diverse media dat de man schoot uit angst dat zijn collega's in levensgevaar kwamen. Hij zou er kapot van zijn, van het hele gebeuren. Hij kapot? Nee, de tractor van Jouke, die is kapot, aldus wat Twitteraars. En Jouke had het zelf ook wel kunnen wezen.

Heetst van de strijd

Knoester: "Politiemensen moeten onder enorme tijdsdruk op een situatie reageren, in het heetst van de strijd een beslissing nemen. Waarom deze agent schoot, dat weten we niet. Dat wordt nog onderzocht."

En het kan prima dat uit dat onderzoek blijkt dat de kogel nooit had mogen worden afgevuurd. Daar gaat het Knoester niet om. "Wat ik maar wil zeggen is: houd een open blik."

Onafhankelijk onderzoek naar incident

Er loopt een onderzoek naar het vuurwapengebruik van de agent. Dat wordt uitgevoerd door een onafhankelijke rechercheafdeling, geen onderdeel van de politieorganisatie dus, die verondersteld wordt daarom objectief onderzoek te kunnen doen.

Als uit het onderzoek blijkt dat niet geschoten had mogen worden, kan de politieman buiten functie worden gesteld of worden geschorst. Alleen de officier van justitie kan een strafrechtelijk onderzoek instellen, waarbij een rechter uiteindelijk dus ook een straf kan opleggen. Die straffen vallen in de praktijk soms milder uit dan wanneer een burger een kogel afvuurt.

Burgers mogen nooit geweld gebruiken, politiemensen uiteraard onder bepaalde omstandigheden wel. Afgelopen 1 juli is een aanpassing gedaan in het Wetboek van Strafrecht. Agenten die nu tijdens hun werk iemand verwonden of zelfs doden door te schieten, kunnen niet meer alleen worden vervolgd voor bijvoorbeeld mishandeling of poging tot doodslag, maar ook voor 'schending van de geweldsinstructie, met letsel of de dood tot gevolg'. Die verdenking is minder zwaar.

In het geval van Jouke belandde de kogel in de tractor en is er dus sowieso geen sprake van lichamelijk letsel. Hoe lang het onderzoek naar de betrokken agent gaat duren, is onbekend. Wel willen Jouke en de politieman met elkaar in gesprek.