Stikstofminister op training

Omgaan met intimidatie: dit is wat ministers in een cursus leren

01 juli 2022 13:31 Aangepast: 01 juli 2022 14:08
Christianne van der Wal bij aankomst op het Binnenhof Beeld © ANP

Woedende boeren voor je huis, terwijl je kinderen binnen harstikke bang zijn. Stikstofminister Christianne van der Wal maakte het de afgelopen dagen twee keer mee. Houd het hoofd dan maar eens koel. Niet geheel ontoevallig volgde juist deze minister onlangs een cursus omgaan met dreiging en intimidatie.

RTL Nieuws meldde woensdag dat de nieuwe bewindslieden van het kabinet de afgelopen maanden voor tienduizenden euro's trainingen en cursussen volgden. Meest in het oog springend was wel de cursus omgaan met dreiging en intimidatie, gevolgd door de twee ministers die veel te maken hebben met de boeren. Christianne van der Wal (Stikstof) heeft de cursus, bestaande uit twee dagdelen, al afgerond. Henk Staghouwer (Landbouw) is halverwege.

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Ministers Landbouw en Stikstof krijgen cursussen tegen intimidatie en bedreiging

De cursus is geen spoedje. Het is geen reactie op de boerenprotesten, rellen en ongewenste huisbezoeken van de afgelopen weken. Een woordvoerder van het ministerie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, dat ruim 20.000 euro vrijmaakte voor trainingen voor de twee ministers, legt uit: "Nog voor bekend was wie de nieuwe ministers waren, hebben we ons afgevraagd: wat zou goed zijn om hen mee te geven?"

Geen overbodige luxe

Voormalig landbouwminister Carola Schouten kreeg voorheen ook al te maken met hoogoplopende boerenemoties rond het stikstofdossier. Zo moest ze eens een werkbezoek cancelen omdat haar veiligheid in het geding was. Ook werd ze persoonlijk bedreigd.

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Minister Schouten: 'Ik ben niet gezwicht voor de boeren'

Niet heel verwonderlijk dus, dat op het ministerie werd bedacht: een cursus 'hoe om te gaan met dreiging' is geen overbodige luxe voor de twee nieuwe ministers. Een professioneel bureau is ervoor ingehuurd, de naam daarvan geeft het ministerie niet.

Veel trainingen aangeboden

Een rondje Google leert dat er behoorlijk wat bedrijven zijn die dit soort trainingen aanbieden. Een daarvan is React Advies & Training, van Mark van Dieren. De twee ministers heeft hij zelf niet onder handen genomen ("Als het wel zo was, zou ik het niet mogen zeggen.") Wel zaten bijvoorbeeld ambulancebroeders, inspecteurs van ministeries, raadsleden, burgemeesters en politieagenten al in zijn klassen.

Drie x R

Wat komt er in zo'n cursus zoal aan bod? Van Dieren vertelt: "In zo'n training leer je dat drie dingen heel belangrijk zijn in een stressvolle of zelfs intimiderende situatie: registreren, reguleren en reflecteren. In die volgorde."

Stel: minister Van der Wal komt, voor haar eigen huis, oog in oog te staan met ziedende boeren. Wat moet ze dan registeren? "Welke stress-signalen ze bij zichzelf opmerkt. En bij de boeren. Hoe hoog op een schaal van 1-10 zijn bij beide partijen de emoties opgelopen?

Tijdens het eerste bezoek dat boeren brachten aan het huis van de minister, was Van der Wal thuis en ging ze met de boeren in gesprek. 

Van Dieren erkent hoe subjectief dat is, maar stelt dat een grove inschatting wel mogelijk is. Zijn advies: "Als je iemand inschaalt op een 7 of hoger, ga dan het gesprek niet meer aan. Dan is iemand niet meer voor rede vatbaar en kun je beter weglopen. Vaak is er in zulke situaties ook beveiliging of zelfs politie, laat die het dan oplossen."

Emotie is betrokkenheid

Kijk niet alleen naar de ander, maar vooral ook naar jezelf, adviseert Van Dieren. Nemen stress, boosheid of angst de overhand, dan is praten geen goed idee. "Helemaal emotieloos hoef je voor een goed gesprek niet te zijn, emotie is ook betrokkenheid."

"Door gewenst gedrag te visualiseren, kun je beter ontsnappen uit je instinctieve brein, waarin je vecht, vlucht of bevriest. "

Na registreren komt reguleren. "Door je aandacht te richten op je ademhaling of gewenst gedrag te visualiseren, kun je bijvoorbeeld beter ontsnappen uit je instinctieve brein, waarin je vecht, vlucht of bevriest. "

Tot slot is het tijd om te reflecteren. Het mag duidelijk zijn, daar is nog geen ruimte voor als er sprake is van een acute noodsituatie. In het geval van boze boeren voor het huis van de minister, moet eerst met hulp van de politie de rust worden teruggebracht.

Politie bij het huis van Christianne van der Wal. Politie bij het huis van Christianne van der Wal.

Later kunnen dan vragen gesteld worden als: "Wat is er in deze situatie nodig? Is mijn beveiliging op orde? Is er meer nodig voor mij en mijn gezin? Moet ik tijdelijk mijn huis uit?"

Strafbaar

Natuurlijk, wat Van der Wal nu meemaakt is extreem. Met kinderen die trillend van angst binnen zitten, wordt een goed gesprek hoe dan ook bijzonder lastig. De politiek keurt het unaniem af. Het hoort niet bij het werk, het moet niet en mag niet, is de heersende overtuiging. Het kabinet gaat onderzoeken of demonstraties aan huis bij politici strafbaar gesteld kunnen worden.

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer:

Bemiddelaar moet boeren en politici dichter bij elkaar brengen

Maar een boze boer of burger, die komt een minister ook op andere plekken nogal eens tegen. En het fijn als je zo'n confrontatie enigszins voorbereid kunt aangaan. Een cursus helpt daarbij.

Emotiemetertje

Met scenariotraining (rollenspellen) worden stressvolle situaties nagespeeld. Cursisten zien dan hoe hun reactie ervoor zorgt dat de ander afkoelt of juist nog bozer wordt. En omgekeerd. Je meer bewust worden van hoe de situatie écht is, dat is wat helpt. "In stress exposure training (SET) kun je ook leren hoe je voorkomt dat jouw emotiemetertje te hoog oploopt. Want dan ga je wellicht de verkeerde dingen zeggen."

Frits Wester over trainingen

"Dat beginnende bewindslieden mediatrainingen krijgen is vrij normaal", zei politiek commentator Frits Wester eerder deze week. "Ze moeten even leren fietsen zonder naar de pedalen te kijken, maar op de weg te letten. Opvallend is wel dat bewindslieden van het ministerie van Landbouw voor de stikstofcrisis uitbrak al cursussen kregen hoe om te gaan met bedreigingen en intimidatie. Blijkbaar zagen ze de bui al hangen. Op zich is het schrijnend dat bewindslieden op deze manier op hun publieke taak moeten worden voorbereid."

Ook onderdeel van de training, is omgaan met fysiek geweld. Afweren dus, verdedigen. Politieagenten zullen dat vaker in de praktijk moeten brengen dan ministers. Toch laat de woordvoerder van het ministerie van Van der Wal en Staghouder weten, dat ook dat onderdeel in de cursus van de ministers zit. Een getraind minister telt voor twee.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore