Uiteenlopende visies

Na het stikstofprotest het debat: 'Op eieren lopen voor ministers'

23 juni 2022 07:18 Aangepast: 23 juni 2022 08:02
Minister Christianne van der Wal van Natuur en Stikstof Beeld © ANP / Remko de Waal

Na het boerenprotest in Stroe gisteren is het vandaag tijd voor het debat: de Tweede Kamer buigt zich in Den Haag over het stikstofbeleid van het kabinet.

De meningen in de Kamer lopen sterk uiteen over de voorstellen die onlangs werden gepresenteerd door stikstofminister Christianne van der Wal.  

Ontevreden achterbannen

Vooral VVD en CDA zullen proberen het kabinetsbeleid bij te sturen, te meer omdat hun achterbannen zich uitspreken tegen het voornemen van het kabinet. Maar ook de ChristenUnie maakt zich zorgen over de kloof tussen politiek Den Haag en het platteland.

Die kloof werd tijdens de grote boerendemonstratie duidelijk zichtbaar. Het protest is een duidelijk signaal aan het kabinet en is volgens actiegroep Farmers Defence Force slechts 'de aftrap van een lange reeks betogingen'.

'Op eieren lopen'

"Reken er maar op: het zal een spannend, heftig en lang debat worden, en het wordt voor de ministers Van der Wal en Staghouwer echt een kwestie van op eieren lopen", zegt politiek commentator Frits Wester.

"Kijk, de ene helft van de Kamer vindt die plannen helemaal niks. Aan de linkerkant zullen partijen als GroenLinks en de Partij voor de Dieren de plannen zelfs nog te mager vinden." Maar het is vooral interessant wat de coalitiepartijen gaan doen, zegt Wester. "Die worstelen met de voorstellen, niet alleen de VVD, maar vooral CDA en ChristenUnie. Die zullen proberen er de scherpe kantjes wat af te halen. En dan heb je nog D66, dat er vol in zal gaan om de plannen er in de huidige vorm doorheen te krijgen. Uitermate interessant dus, maar of de uitkomst van het debat vandaag al soelaas zal bieden voor de boeren, dat betwijfel ik ten zeerste. Daarbij, de provincies hebben nog een jaar om vorm te geven aan de plannen."

Gedetailleerde kleurenkaart

Veel politieke partijen zijn vooral ongelukkig met de manier waarop het kabinet de zogenoemde 'gebiedsgerichte aanpak' twee weken geleden presenteerde: op een kaart van Nederland werd met kleurcodes zeer gedetailleerd aangegeven in welk gebied de stikstof met welk percentage omlaag zou moeten.

Dat riep weerstand op bij boeren en veelal rechtse politici, hoewel het kabinet steeds benadrukt dat die kaart nadrukkelijk 'indicatief' is. De provincies, die een jaar de tijd krijgen om hun gebiedsplannen te presenteren, krijgen genoeg ruimte.

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer

Segers vreest 'burgeroorlog op beschaafde manier' om stikstofplannen

Doelen halen

Zolang de algemene doelen maar worden gehaald: halvering van de stikstofuitstoot in 2030 en bijna driekwart van de beschermde gebieden op het voor de natuur veilige niveau (onder de zogenoemde kritische depositiewaarde). Alle coalitiepartijen staan achter die doelen, die ook in het coalitieakkoord staan.

In reactie op kritiek van de coalitiepartijen zal Van der Wal dan ook veel wijzen naar de provincies: die moeten bepalen hoe de plannen worden ingevuld. Hoe het beleid precies per gebied uitpakt, moet nog blijken. Maar kritische partijen willen ook dat er minder focus op de uitkoop van boeren komt en meer op innovaties en verduurzaming. Daarnaast wordt er volgens hen onvoldoende naar andere sectoren gekeken.

De reactie van linkse partijen zal zijn dat de uitstoot van ammoniak (een stikstofverbinding) schadelijk is voor de natuur en dat Nederland ook van de rechter de neerslag van stikstof in kwetsbare natuur moet verminderen.

Bekijk ook - Gevaarlijk voor mens én natuur: alles wat je moet weten over stikstof

Het legt duizenden projecten stil, en boeren en bouwbedrijven raken ervan in de stress: stikstof. Maar wat is de oorzaak van de stikstofcrisis? En wat is stikstof nou eigenlijk precies?

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore