Boerenprotest

Pop aan een strop boven de snelweg: levensgevaarlijk, 'maar uit te leggen'

16 juni 2022 13:59 Aangepast: 16 juni 2022 14:58
De pop aan een strop hing recht boven de snelweg. Beeld © GinoPress

Boeren die ontevreden zijn over de stikstofmaatregelen laten de afgelopen dagen weer van zich horen. Zo ook gisteravond, toen er op het viaduct over de A1 bij Azelo een pop aan een strop werd opgehangen. Een extreem beeld dat levensgevaarlijk is voor automobilisten, maar volgens sommigen gerechtvaardigd én uit te leggen.

Van veraf leek het net een echt mens, die aan een strop boven de weg hing. Automobilisten moesten drie keer knipperen met hun ogen toen ze hoog boven hen de 'man' gehuld in een boerenkiel zagen bungelen. Sommige mensen, onder wie een voormalig CDA-Kamerlid, uiten hun onvrede over de pop:

Ook Rijkswaterstaat was niet bepaald blij met de actie. "Wij zien liever geen dingen langs de snelweg die automobilisten kunnen afleiden of een gevaar kunnen vormen door bijvoorbeeld naar beneden te vallen op rijdend verkeer", zegt een woordvoerder. "Over het algemeen komt dit niet de verkeersveiligheid ten goede. Afleiding is zowel binnen als buiten de auto gevaarlijk."

Gevaarlijk, maar niet gevaarlijk genoeg om in te grijpen. De politie is niet ingeschakeld en ook agenten zelf zagen geen aanleiding om het protest te stoppen.

Huisbezoeken en doodskisten

Het is niet voor het eerst dat boeren kiezen voor een opvallende manier van protesteren. Vorige week nog kreeg minister voor Natuur en Stikstof Christianne van der Wal (VVD) een 'huisbezoek' van de boeren dat als intimiderend werd ervaren.

En denk bijvoorbeeld ook aan de doodskist bedoeld voor GroenLinks-leider Jesse Klaver in 2019, de snelwegblokkades en de boeren die vorig jaar de deur van het provinciehuis in Groningen ramden met een tractor.

Kamerlid Caroline van der Plas van de BoerBurgerBeweging probeerde gisteren op Twitter uit te leggen waarom de boeren hebben gekozen voor deze manier van actievoeren. Volgens haar 'symboliseert die pop de vele zelfdodingen onder boeren en de boeren die geslachtofferd worden in het beleid'.

Tegen RTV Oost noemde een van de aanwezige boeren het 'een publieksvriendelijke demonstratie om publieke steun te werven'. "Een heftig symbool", zei de boer tegen de regionale omroep, "maar het is ook heftig wat de boeren wordt aangedaan." 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Tientallen demonstrerende boeren zoeken minister Van der Wal thuis op

Extreem of niet. De acties zijn volgens hoogleraren Paul van Lange (Vrije Universiteit) en Kees van den Bos (Universiteit Utrecht) te verklaren en soms effectief.

De boeren voelen zich echt in een hoek gedrukt, zegt Van den Bos, die zich specialiseert in radicalisering. Hij denkt bij het zien van het protest boven de A1 meteen terug aan de galg bij het coronaprotest op de Dam die zogenaamd was bedoeld voor minister Hugo de Jonge.

"En dat gebeurde ook op 6 januari in Washington bij de bestorming van het Capitool. Deze mensen hebben echt het gevoel dat er iets van ze wordt afgepakt. Ook al is dat feitelijk soms onjuist."

Heftige emoties

Hoogleraar sociale psychologie Paul van Lange beaamt dat: "Die heftige emoties komen door de ernst van wat hen overkomt in combinatie met het gevoel dat men niet wordt gehoord en er weinig overleg is geweest. Dat gevoel is heel sterk en speelt al heel lang. Dat zet juist aan tot heftig gedrag."

De extreme vorm van protest komt volgens Van Lange ook voort uit machteloosheid. De boeren hebben te maken met tijdsdruk en hebben nog maar weinig middelen om in te zetten. "Ze doen wat op korte termijn haalbaar is en waarmee snel veel aandacht komt voor hun probleem."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Boeren blokkeren spoor in Achterhoek: 'Dieseltrein vervuilt ook'

En die aandacht, die is er. Juist dankzij het extreme beeld. Maar zowel Van den Bos als Van Lange noemen de locatie van het protest wel een probleem, vanwege de verkeersveiligheid. "Het is extreme communicatie die op deze plek te veel afleidt."

Herhaling voorkomen

Het is dan ook belangrijk om herhaling te voorkomen, benadrukt Van Lange. "Een actie wordt soms opgevolgd door een andere actie. Andere belangengroepen zouden het kunnen overnemen als ze zien dat het effect heeft."

Dat realiseerde BBB-voorvrouw Caroline van der Plas zich vandaag ook. Daarom riep ze in een statement boeren op om dit soort acties in het vervolg te laten:

RTL Nieuws heeft geprobeerd in contact te komen met de boeren die gisteravond op het viaduct stonden, maar dit is vooralsnog niet gelukt.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore