Wachttijden bij crematoria

Uitvaartverzorgers hebben het té druk: 'Nabestaanden boos en gefrustreerd'

07 januari 2022 16:26 Aangepast: 07 januari 2022 17:20
Uitvaartverzorgers Ed, Linda, Ellen en Anja Beeld © Privéfoto's

Het is druk bij crematoria door heel het land. Op dit moment zijn er zo'n 20 procent meer overlijdensmeldingen dan vorig jaar. Uitvaartverzorgers hebben de handen er vol aan. "Soms moeten mensen tien dagen wachten op een uitvaart. Voor de nabestaanden is dat verschrikkelijk."

De afgelopen twee maanden overleden er wekelijks bijna 900 mensen meer dan normaal, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Alleen vorige week was een uitzondering: naar schatting overleden er in die week 'slechts' 300 mensen meer dan verwacht.  

Door die oversterfte hebben uitvaartbedrijven het druk. Organisaties als Yarden en Dela krijgen gemiddeld zo'n 95 meldingen binnen per dag. Ter vergelijking: normaal ligt dat aantal op 70 of 80. Dat is pijnlijk voor de nabestaanden, maar óók voor uitvaartmedewerkers. Vier van hen delen hun verhaal.

'Dit moet snel stoppen'

Anja Anja

Anja de Roos, uitvaartverzorger uit Jubbega:

"Ik heb weken gehad waarin ik soms wel zeven overlijdensmeldingen kreeg in tien dagen. Ik vind het belangrijk om er in mijn werk als mens te zijn voor de mensen, niet als zakelijk persoon. Als ik iets niet wil, dan is het dingen afraffelen. Vanwege een gebrek aan tijd was ik genoodzaakt om uitvaarten soms door te sturen naar collega's. Dat was voorgaande jaren niet zo."

"Van de nabestaanden heb ik tot nu toe alle begrip gekregen als ik ze doorverwees naar iemand anders. Ik leg ze altijd goed uit wat de reden is. Ik heb wel een keer gehad dat een familie het zo graag bij mij wilde doen, dat ze zeiden: het is niet erg als je minder vaak langs kan komen, Anja. Toen nam ik de uitvaart alsnog aan."

"Waarom het zo druk is, weet ik niet. Ik ben geen wetenschapper en wil mij ook niet op dat vlak begeven. In december viel het mij op dat ik te maken kreeg met drie plotselinge overlijdens op zeer jonge leeftijd. Ook kreeg ik het afgelopen jaar te maken met vier mensen die uit het leven waren gestapt, iets wat ik de jaren ervoor nooit had meegemaakt. Ik zie ook dat mensen overlijden aan snelgroeiende kankertumoren. Maar nogmaals, ik weet het niet."

"Ik heb geen flauw idee of dit nog lang zo blijft. Ik hoop het echt niet, want dit moet snel stoppen."

'We vinden het echt erg'

John en Ed John en Ed

John Meijer en Ed ten Hove, uitvaartverzorgers uit Nijmegen:

"Bij ons in de regio liggen de koelingen aardig vol. Sinds het begin van de coronacrisis komt het in golven. We zitten nu weer in zo'n golf. Soms kunnen we de begrafenissen niet binnen de wettelijke termijn van zes dagen regelen; dan kan het langer dan tien dagen duren. We merken dat mensen daaronder lijden. Ze komen dan niet toe aan rouwverwerking omdat de persoon nog boven de grond is. Ook raken ze vaak geïrriteerder."

"Hierdoor is voor ons het werk ook een stuk zwaarder. Soms hebben we geeneens tijd om thuis te eten. Dan halen we maar ergens een broodje. Als het echt te druk wordt, besluiten we om minder uitvaarten aan te nemen. We willen dat mensen al onze tijd en aandacht krijgen en voorkomen dat families merken dat wij het ook zwaar hebben. Dat is tot nu toe nog nooit gebeurd."

"Door de drukte moeten wij tegen sommige families nee verkopen. 'Sorry, ik vind het heel vervelend voor u, maar ik kan de kwaliteit niet bieden die wij voorstaan', zeggen we dan. Dat vinden wij heel erg. Vooral als het gaat om een familie die wij eerder hebben geholpen en waarbinnen nu een ander gezinslid is overleden. Dan kennen wij de familie al zo goed maar kunnen we ze toch niet helpen."

'Het is bijna onwerkbaar'

Linda Linda

Linda van Wel, uitvaartverzorger uit Rotterdam:

"Ik heb net een uitvaart gehad waarbij mensen tien dagen moesten wachten. Waarom? Omdat het dan te druk is bij de crematoria. Dan krijg je te maken met wachttijden. Voor de nabestaande is dat verschrikkelijk. Zij vinden het heel naar om zich voor te stellen hoe zo'n lichaam er dan uit gaat zien in een kist. Heel vaak kunnen mensen nog afscheid nemen van een dierbare voordat de kist dichtgaat en naar de begraafplaats wordt gebracht, maar dan niet. Soms gebeurt het ook dat mensen door het lange wachten onhebbelijk worden en geïrriteerd raken tegen elkaar, omdat er te veel spanning is."

"Ik vind het heel zwaar en ben heel bang dat deze situatie zo nog lange tijd blijft doorgaan. Ik vind het een bijna onwerkbare situatie. Niet alleen voor mij, maar voor iedereen in dit vak."

"Ik weet niet precies waarom er meer mensen overlijden dan normaal, maar ik denk dat het komt door de uitgestelde zorg. Ik zie de laatste tijd veel mensen die door de uitgestelde zorg te laat behandeld worden. Hierdoor krijg ik te maken met veel boosheid en frustratie."

'De druk is veel groter'

Ellen Ellen

Ellen Somsen, uitvaartverzorger uit Amsterdam:

"Toevallig was ik gister bezig om een uitvaart vast te leggen, maar kon ik geen plek vinden. Een familie wilde per se bij een crematorium in hun buurt, maar die zat vol. Dat het niet lukt, komt vaker voor. Ik ben dan blij dat ze in Amsterdam een breed aanbod hebben aan crematoria waardoor ik na lang zoeken vaak nog wel ergens terecht kan. Ik vraag mij af of dat overal zo is."

"Ik merk dat er door de coronamaatregelen veel meer druk komt te staan op crematoria. Je mag veel minder. Een arm om iemand heen slaan mag niet. Je moet je mondkapje op. De condoleance kan niet plaatsvinden op een alternatieve locatie zoals in een horeca-gelegenheid. Dat levert soms onbegrip of weerstand op."

"Ik heb wel eens meegemaakt dat mensen zich niet hielden aan de maatregelen. Dat heeft verschillende redenen maar ik herinner mij een uitvaart waarbij de zoon van de overledene niet geloofde in corona. Hij zocht telkens de grenzen op. Dat zorgde voor veel extra spanning bij de medewerkers van het crematorium. "

"Soms merk ik ook dat de strenge maatregelen ervoor zorgen dat niet aan bepaalde wensen kan worden voldaan. Zo had ik laatst een voorgesprek met een echtpaar dat de condoleance wilde houden in hun favoriete kroeg. Ze leven allebei nog, maar als ze binnenkort komen te overlijden kan dat niet. Dan gaat hun wens niet in vervulling."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Hebben we nou wel of geen oversterfte door corona?

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore