Rapport-Spies

Partijbestuur van CDA stapt op na kritisch rapport over verkiezingen

10 juli 2021 15:07 Aangepast: 11 juli 2021 08:28
Beeld © ANP

Een commissie onder leiding van Liesbeth Spies heeft een rapport gepubliceerd over de dramatisch verlopen verkiezingen voor het CDA. De conclusie: interne strijd, een gebrek aan vertrouwen en een gebrek aan goed leiderschap nekten de partij.

"Het CDA heeft deze keer van zichzelf verloren", staat in het rapport van 55 pagina's. Spies concludeert dat er 'van respectvol met elkaar omgaan vaak geen sprake was'. 

Naar aanleiding van het rapport stapt het landelijke bestuur van het CDA op. Dat heeft interim-voorzitter Marnix van Rij gezegd. Hij blijft zelf voorlopig wel.

Partijleider Hoekstra ziet in de bevindingen vooral een teken dat de partij 'gezamenlijk, zij aan zij' verder moet, zo schrijft hij in een reactie. Hoekstra blijft aan als partijleider.

"We zullen weer als één team moeten opereren en moeten werken aan de inhoud, voor de partij én voor Nederland", schrijft Hoekstra, die zegt dat er nu gezamenlijk gewerkt moet worden om de aanbevelingen "om te zetten in daden". "Ik kijk ernaar uit om daar met onze fractie aan bij te dragen."

Eigenbelang

Bij de interne strijd in de partij stond het eigen belang boven het belang van het 'CDA-team'. Bovendien was er sprake van gebrek aan onderling vertrouwen én een gebrek aan bestuurlijk leiderschap.

'Keihard rapport'

Het rapport is 'keihard', zegt politiek verslaggever Fons Lambie. "Een partij die het zelf verknalt, door onderling wantrouwen, geruzie en dramatische campagne. Wat er in het rapport wordt beschreven, is zeer pijnlijk voor het CDA, dat ooit de grootste en machtigste partij van ons land was."

Een document van Omtzigt zorgde vorige maand voor grote onrust in de partij. "Daar wordt nu wel een verhaal naast geplaatst. Omtzigt suggereerde dat grote sponsoren invloed hadden op de partijkoers. Onjuist, schrijft de commissie. Omtzigt schreef dat hem het lijsttrekkerschap was toegezegd. In het rapport staat: die verklaringen spreken elkaar tegen. Op andere punten krijgt Omtzigt deels gelijk, maar niet in alles."

De partijtop van het CDA hoopt dat dit rapport het begin is van herstel, zegt Lambie. "Maar met onrust in de afdelingen ligt er voor de partij en vooral voor partijleider Wopke Hoeksta een hele lastige opgave."

Hoekstra afwezig

Hoekstra zelf was overigens niet aanwezig bij de presentatie. Lambie: "Hij was bij de G20-vergadering in Italië. Dat is begrijpelijk en belangrijk voor een minister van Financiën, maar dat het de partij niet lukt om een bijeenkomst te organiseren waar de partijleider in eigen persoon aanwezig is, geeft aan de organisatie nog flink kan worden verbeterd."

Het gedoe leidde volgens de commissie 'tot beschadiging van persoonlijke verhoudingen, en resulteerde in solistisch optreden en, gevoed door wantrouwen, een onveilige omgeving'. Volgens Spies is er niet voldoende geïnvesteerd in het Team CDA, waardoor het geen hecht team was en geen eenheid uitstraalde.

Het was geen makkelijk politiek jaar voor het CDA. We zetten de dieptepunten van het CDA op een rij: 

Wopke Hoekstra die ging schaatsen terwijl het hele land in lockdown zat en Pieter Omtzigt die werd gepasseerd. Het zijn een paar voorbeelden van wat er mis ging.

Het CDA zakte terug van 19 naar 15 zetels bij de verkiezingen. Doordat Kamerlid Pieter Omtzigt heeft aangekondigd de partij te verlaten, zijn dat er binnenkort nog veertien.

Druk op Hoeksta en Omtzigt

Omtzigt vertrok nadat een memo die hij voor de commissie schreef was uitgelekt. In de memo stond onder meer dat de voorzitter van het CDA hem het partijleiderschap had beloofd als Hugo de Jonge weg zou vallen.

Of dat waar is, is volgens het rapport niet vastgesteld. Wel schrijft de commissie dat er druk op minister Wopke Hoekstra kwam te staan om de partij te gaan leiden en op Omtzigt om dat te steunen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Hoe de 'moeder van het CDA' haar partij probeert te redden

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore