Vrienden starten petitie

Jacob (13) moet 'terug' naar Armenië: 'Ik ben daar nog nooit geweest'

06 april 2021 17:52 Aangepast: 06 april 2021 19:02
De foto van Jacob met zijn vrienden (links) ging afgelopen weekend viral Beeld © Privéfoto's

Jacob en zijn moeder dreigen Nederland te worden uitgezet. 'Terug' naar Armenië, een land waar Jacob nog nooit is geweest. Moeder en zoon vertellen hun verhaal aan RTL Nieuws. "We leefden midden in de oorlog, ik wilde mijn zoon in veiligheid brengen. En nu vertelt dit veilige land mij dat we wéér moeten vluchten."

De nu 13-jarige Jacob groeide op in Damascus, de hoofdstad van Syrië. De oorlog was altijd dichtbij en op een dag sloeg een bom in op zijn school. Jacob, toen 8 jaar oud, stond op dat moment te praten met twee vrienden. Eén overleefde het niet, de ander heeft nog steeds moeite met lopen. Jacob leeft nog altijd met een bomscherf in zijn lichaam. Hij herinnert zich de geluiden van bommen en geweren goed. "Ik heb er tijden niet van kunnen slapen, het was erg traumatisch." 

'We waren altijd bang'

Voor zijn moeder Tina (niet haar echte naam) was deze gebeurtenis de spreekwoordelijke druppel. Tina (toen 26) besloot alles op alles te zetten om naar Europa te komen. "We waren altijd bang. We leefden midden in de oorlog, ik wilde mijn zoon in veiligheid brengen", vertelt ze aan RTL Nieuws.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Duizenden extra plekken voor vluchtelingen nodig door wegwerken achterstand

Tina's voorouders zijn decennia geleden vanuit Turkije naar Syrië gevlucht. Net als de rest van de familie is Tina in Syrië geboren en getogen en opgevoed als Armeens christen.

Geen visum

Ze hoorde destijds verhalen dat het makkelijker zou zijn om als vluchteling een visum te krijgen in Europa als je een Armeens paspoort had. "Ik besloot voor Jacob en mij een Armeens paspoort aan te vragen, dat kon omdat onze voorouders daarvandaan komen. Maar ook toen we dat hadden, kregen we geen visum. Dat verhaal bleek dus niet waar te zijn."

Ze besloten daarom met honderden anderen de oversteek te wagen naar Europa. Jacob vertelt dat deze reis heftig was. "We zaten met ongeveer zeventig mensen op een kleine boot. Het was krap en we hadden niet veel eten of drinken. Toen we aan land kwamen op het Griekse eiland Samos, moest ik spugen en viel ik flauw. Ik vond het heel heftig."

Asiel aangevraagd

Ze reisden door naar Nederland, waar op dat moment Tina’s moeder, grootmoeder en broer al asiel hadden gekregen. In november 2015 kwamen moeder en zoon aan in het vluchtelingenkamp Heumensoord, vlak bij Nijmegen. "Ik vroeg toen gelijk asiel aan", zegt Tina.

De asielzoekers die in het voormalig vluchtelingenkamp Heumensoord in Nijmegen woonden, werden in 2016 overgebracht naar andere opvanglocaties vanwege slechte omstandigheden. Bekijk hieronder de archiefbeelden uit 2016:

De grootste opvanglocatie voor asielzoekers in Nederland, Heumensoord, een tentenkamp bij Nijmegen bood plaats aan 3000 migranten. Verslaggever Robert ging destijds langs: was het echt zo erg?

Ondertussen ging Jacob naar school en daar leerde hij al snel de Nederlandse taal. Ook zijn moeder volgde lessen Nederlands, en ze deed vrijwilligerswerk. Buiten school zat Jacob al snel op breakdancen en op gitaarles. "Ik was altijd blij als ik daar naartoe mocht", vertelt Jacob. "In het kamp was er weinig privacy, en er was altijd wel een gevecht of iemand met een bloedneus."

'Ga maar naar Armenië'

Kees van den Bosch is hun woordvoerder over dit proces. Hij vertelt namens hen dat het eerste asielverzoek (2015) door de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) werd afgewezen, omdat Tina en Jacob een Armeens paspoort hadden. "Er werd tegen hen gezegd: je hebt een Armeens paspoort, dus ga maar naar Armenië."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Veel minder asielzoekers naar Nederland door corona

Omdat Jacob nog nooit in Armenië is geweest en Tina maar één keer (om het paspoort aan te vragen), besloot Tina het Armeense paspoort terug te geven aan de ambassade. In 2018 vroeg ze opnieuw asiel aan. "Maar weer werd dit afgewezen", zegt Van den Bosch. "De redenering was dat ze nu misschien geen Armeens paspoort meer hadden, maar er wel eentje hadden kunnen krijgen. Dus nogmaals kregen Tina en Jacob te horen: ga maar naar Armenië."

Drie opties

Tegen deze uitspraak gingen ze in beroep en even leek er hoop te zijn op een verblijfsvergunning. Maar de IND ging in hoger beroep en het verzoek werd weer afgewezen, vertelt Van den Bosch. "Ze hebben nu nog maar drie opties. Allereerst kunnen Tina en Jacob weer terug naar Syrië, maar dat is niet veilig omdat daar nog oorlog is. Ook kunnen ze naar Armenië, en dus opnieuw vluchten naar een voor hen onbekend land. Ten slotte kunnen ze illegaal in Nederland blijven, met alle gevolgen van dien."

Deze foto van Jacob (links) met zijn vrienden Hente en Quinn werd vorige week veel gedeeld op social media. Deze foto van Jacob (links) met zijn vrienden Hente en Quinn werd vorige week veel gedeeld op social media.

Vrienden en bekenden begonnen daarop een petitie. Die moet de Tweede Kamer bewust maken van dit verhaal. "Er zijn geen andere middelen meer", zegt Van den Bosch. "Tina en Jacob moeten volgens de meest recente uitspraak, van een paar weken geleden, per direct het land uit." Jacob vertelt dat hij het niet fijn vindt dat een petitie nodig is, maar hij hoopt wel dat het helpt. "Mijn moeder en ik zijn eindelijk in een veilig land, en dan moeten we alsnog in een vervelende situatie leven. Hoe het ook loopt, ik wil heel graag in Nederland blijven."

'Ik wil niet weer vluchten'

"Voor ons is het geen keuze meer", vertelt Tina. Ze wil ook graag in Nederland blijven, legaal. "Als we niet de juiste papieren hebben, mag mijn zoon straks niet studeren en ik mag niet werken." Inmiddels wonen Jacob en Tina al enige tijd een flatwoning van kennissen. "Ik wil niet wéér vluchten, daar heb ik de energie niet voor."

Jacob vertelt dat hij graag arts wil worden. "Ik zit nu in de brugklas, maar zonder papieren houdt het na de middelbare school voor mij op." Jacobs toekomst en zijn leven zijn hier, vertelt zijn moeder. "Het is hier veilig, dat is het beste."

Reactie Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND)

Een woordvoerder van de Immigratie- en Naturalisatiedienst laat via een woordvoerder aan RTL Nieuws weten niet in te gaan op individuele gevallen. "In algemene zin kan ik wel zeggen dat wij in Nederland elke asielaanvraag zorgvuldig behandelen en goed kijken naar de individuele situatie."

"Bij een afwijzing kan iemand in beroep en in hoger beroep gaan. Maar mocht blijken dat er geen recht is op verblijf in Nederland, dan betekent dit dat iemand moet vertrekken uit Nederland. Dit is voor betrokkenen een moeilijke boodschap."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore