'Aangeschoten wild'

ChristenUnie keert zich af van Rutte: 'Een explosieve ontwikkeling'

03 april 2021 10:28 Aangepast: 03 april 2021 11:39
Mark Rutte tijdens het debat van afgelopen donderdag Beeld © ANP / Hollandse Hoogte / Robin Utrecht

De ChristenUnie wil geen deel uitmaken van een kabinet waarvan Mark Rutte premier is. Daarvoor is er volgens CU-leider Gert-Jan Segers de afgelopen week te veel gebeurd. Een explosieve ontwikkeling, zegt politiek verslaggever Fons Lambie.

Segers deed zijn uitspraken in het Nederlands Dagblad. Wat de CU-leider het meest dwarszit, is dat VVD-leider Rutte heeft gelogen over de kwestie-Omtzigt. Rutte ontkende daarover te hebben gesproken, maar moest daar later op terugkomen.

Motie van wantrouwen

Rutte kwam vanwege zijn 'vergeetachtigheid' in een Kamerdebat vreselijk in het nauw te zitten en overleefde ternauwernood een motie van wantrouwen, ook omdat de CU dat een stap te ver vond gaan.

Maar nu Segers zich alsnog afkeert van Rutte heeft dat nogal wat consequenties voor de komende kabinetsformatie, zegt Lambie. "Door Segers' uitspraken is een kabinet-Rutte IV met D66, CDA en ChristenUnie onmogelijk. Je kunt zeggen dat de CU - in de rebound - alsnog vóór de motie van wantrouwen stemt. Segers schuift op, hij sluit Rutte nu uit en dat brengt een 'Rutte-exit' dichterbij."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer

ChristenUnie-leider Segers: 'Wij stappen niet in kabinet-Rutte IV'

Rutte-exit

Volgens Lambie was Rutte toch al 'aangeschoten wild'. "Nu zit hij nog verder in het nauw. Tijd nemen en stap voor stap, zei de demissionair premier gisteren. Maar zijn opties slinken. De vraag is nu: is een Rutte-exit de enige uitweg?"

En wat gaan D66 en CDA nu doen? Lambie: "De druk op D66 en zeker het CDA - met Omtzigt in de gelederen - om een soortgelijke positie in te nemen, wordt alleen maar groter."

Miniatuurvoorbeeld
Lees meer

Rutte heeft formatiedebat overleefd, hoe nu verder? Vier vragen en antwoorden

Vorming nieuw kabinet

De vorming van een nieuw kabinet wordt er al met al niet makkelijker op. Volgens Lambie is in de huidige dynamiek een aantal scenario’s denkbaar. Een daarvan is dat Rutte 'tijd gaat kopen'. "Maar dat wordt steeds lastiger. Rutte heeft weliswaar de verkiezingen gewonnen, maar is bezig om de formatie en zijn politieke toekomst te verliezen."

Een andere optie is dat de VVD met een andere premierskandidaat op de proppen komt. De naam van Edith Schippers gonst al.

Dan is er nog de mogelijkheid om een kabinet te vormen zonder de VVD. Het moeilijke daaraan is dat er een heleboel partijen voor nodig zijn. En ook een minderheidskabinet lijkt niet ideaal. 

De kans bestaat dat er uiteindelijk nieuwe verkiezingen nodig zijn. Want, zegt Lambie, "in deze krankzinnige, onvoorspelbare formatie is niets meer uitgesloten."

Bekijk ook - Rutte door het stof in debat: 'Hoop vertrouwen te kunnen herstellen'

VVD-leider Rutte maakte vannacht excuses voor het schenden van het vertrouwen. Hij bood ook specifiek excuses aan CDA-Kamerlid Omtzigt, over wie hij gesproken bleek te hebben met de verkenners.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore