Aanslag Wenen

Hoe breng je jezelf in veiligheid bij een aanslag? 'Paniek is je grootste vijand'

03 november 2020 21:04
Haastig achtergelaten drankjes op een terras in Wenen. Beeld © AFP

Ineens werd geschoten. Ineens begonnen mensen te rennen. Op het moment van de aanslag was het druk in het centrum van Wenen en heerste grote onduidelijkheid over wat er aan de hand was. Maar wat kun je nu het beste doen als je je in zo’n situatie bevindt?

De Britse trainer Charlie McGrath en de Nederlandse cameraman Eric Feijten hebben daar wel een antwoord op. Zij geven inmiddels achttien jaar lang aan journalisten de 'Hostile Environment and Safety Training'. Dat gaat over risico’s in oorlogsgebieden, maar ook over terroristische aanvallen. Hun lijfspreuk: paniek is je grootste vijand. 

Verkeerde tijd, verkeerde plek

Allereerst vinden McGrath en Feijten het belangrijk om te benadrukken dat het makkelijk is om te zeggen wat je moet doen in bepaalde situaties, maar het 'in het echt' natuurlijk nooit precies zo zal gaan. En helaas kun je ook op de verkeerde tijd op de verkeerde plek zijn. Maar er zijn situaties denkbaar waarin je wél kunt handelen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Waarschijnlijk toch één aanslagpleger in Wenen, 14 arrestaties

Herken de situatie

"In de cursus geven we handvatten: hoe herken je een situatie? Als je schoten hoort, wat doen je dan?", vertelt cameraman Feijten. Hij heeft in zijn werk in het buitenland nogal wat gevaarlijke situaties meegemaakt. "Als je van tevoren een training hebt gehad, zoals brandweer, politie en militairen die ook krijgen, dan herken je situaties. Dat neemt al een groot deel van de paniek weg." Paniek is je grootste vijand, zeggen de trainers. Je bevriest of je doet misschien wel het tegenovergestelde van wat je zou moeten doen. 

Dan wat je wel moet doen. "Het enige goede nieuws over wapens is dat ze niet zo makkelijk te gebruiken zijn als je in films ziet", zegt Charlie McGrath. "Met een handwapen is het nog best moeilijk om van 20 meter afstand een stilstaand object te raken. Voor een bewegend object is dat al moeilijk op 5 meter afstand. Hoe dan ook: zorg dat je zo snel mogelijk wegkomt. Gebruik de adrenaline die je hebt en ren als Usain Bolt." 

Stop en beslis

Als je schoten hoort en mensen ziet rennen, neem dan even de tijd om te luisteren waar het schieten vandaan komt, is McGraths tweede advies. "Adem door je neus, dan werkt je brein beter, en beslis wat je gaat doen. Dat kan al in een split second. Het kan namelijk goed zijn dat die mensen de verkeerde kant op rennen." 

Zit je bijvoorbeeld in een restaurant en kun je niet weg? Verstop jezelf, liefst achter iets dat je kan beschermen tegen kogels, of sluit jezelf op. "Je kunt er bijna zeker van zijn dat de schutter aan de afgesloten deur voorbijgaat."

Een bomexplosie is een ingewikkelder situatie. McGrath: "Stel, je bent in het centraal station van een grote stad. Als je dicht bij de explosie bent, zal iedereen daar in paniek aan het wegrennen zijn. Bedenk dan: de bom is afgegaan, dus dan zal dit waarschijnlijk de veiligste plek van het station zijn. Als je vlucht, kun je overlopen worden of erger: buiten een tweede bom of schutter tegenkomen."

Ooggetuige aanslag Wenen: 'Ineens begon iedereen te rennen'

Op het moment van de aanslag in Wenen waren er nog veel mensen in het centrum. Toen het schieten begon, ontstond er grote paniek. Een ooggetuige vertelt voor de camera hoe ze zich in veiligheid wist te brengen.

Ver-van-je-bedshow

Eric Feijten heeft zijn kogelwerende vest in de auto liggen voor als hij als cameraman naar een plek moet waar zojuist iets gebeurd is dat op een aanslag lijkt. "Ik heb hem in Nederland voor het eerst aan gehad toen Tarik Z. het Mediapark op rende." Hij snapt dat het voor de gemiddelde inwoner van Nederland een ver-van-je-bedshow is. Gelukkig maar. Maar toch vinden hij en zijn collega Charlie McGrath het goed dat mensen soms wat lezen over zichzelf in veiligheid brengen. Misschien kunnen ze er ooit paniek mee voorkomen.

RTL Nieuws aanmelden nieuwsbrief

Dagelijkse update

Wil jij iedere middag een selectie van het belangrijkste nieuws en de opvallendste verhalen in je mail? Meld je dan nu aan voor de dagelijkse update.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore