Vermoord in 1998

Zaak-Nicky Verstappen begint: 'Op zich zijn DNA-sporen Jos B. onvoldoende'

28 september 2020 05:59 Aangepast: 28 september 2020 06:05
Jos B. en Nicky Verstappen Beeld © ANP

Komt er na 22 jaar duidelijkheid over wat er precies is gebeurd met Nicky Verstappen? Vandaag begint het strafproces tegen verdachte Jos B. (56), die sinds eind 2018 in voorarrest zit.

De zaak draait om Nicky, het 11-jarige jongetje dat in 1998 tijdens een zomerkamp op de Brunssummerheide vermist raakte. Hij verdween midden in de nacht uit zijn tent. Een dag later werd hij levenloos teruggevonden, ongeveer een kilometer van het kamp. 

Twintig jaar lang zat de zaak muurvast.  Tot er in 2018 een grootschalig DNA-verwantschapsonderzoek werd gehouden. Hierdoor kwam Jos B. in beeld. 

B.'s DNA werd gevonden op de kleding en het lichaam van de jongen, maar hij bleek spoorloos. De foto en volledige naam van B. werden op een persconferentie vrijgegeven.

Na een internationale klopjacht werd hij een paar dagen na de persconferentie, op 26 augustus 2018, aangehouden in een afgelegen gebied in Spanje, in de buurt van Barcelona. De politie vermoedt dat hij op het moment van zijn aanhouding op de vlucht was. 

B. wordt nu verdacht van seksueel misbruik, ontvoering, bezit van kinderporno en gekwalificeerde doodslag. Dat wil zeggen dat iemand wordt omgebracht om een ander strafbaar feit (in dit geval seksueel misbruik) te verdoezelen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Rechtszaak Nicky Verstappen: verdachte Jos B. moet in cel blijven

Het Openbaar Ministerie noemt de DNA-sporen 'het belangrijkste bewijs'. Het gaat om 27 sporen: haren, huidschilfers en mogelijk speeksel van Jos B. dat is gevonden op de onderbroek, de pyjamabroek en het lichaam van Nicky.

"Centrale vraag in de strafzaak tegen Jos B. is: hoe komt het DNA van Jos B. op Nicky Verstappen terecht?", zegt verslaggever Jeroen Wetzels, die de zaak volgt voor RTL Nieuws. "Gebeurde dat toen Jos B. Nicky ontvoerde, misbruikte en doodde, zoals het Openbaar Ministerie stelt? Of is het op een onschuldige manier gebeurd, zoals advocaat Roethof oppert?"

Belastende DNA-sporen

Volgens Wetzels zijn de DNA-sporen bijzonder belastend voor B. "Het maakt duidelijk dat er op één of andere manier een link is geweest tussen Jos B. en Nicky Verstappen. Maar: de aanwezigheid van dat DNA bewijst nog niet dat Jos B. Nicky ook heeft gedood. Op zich zijn die 27 DNA-sporen onvoldoende om Jos B. te kunnen veroordelen voor de dood van Nicky Verstappen."

En dus zal het Openbaar Ministerie met meer bewijs moeten komen. "De advocaat van Jos B. wijst er bovendien op dat de doodsoorzaak en het seksueel misbruik niet onomstotelijk zijn vastgesteld. Het maakt deze zaak bewijstechnisch uitermate gecompliceerd."

Naar verwachting zal het OM een bewijsconstructie optuigen rond die DNA-sporen, zegt Wetzels. "Aangevuld met een hoop indirect bewijs. Zoals rapporten van deskundigen over de DNA-sporen, over de doodsoorzaak en over het seksueel misbruik."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

'Nicky Verstappen-pop moest verdachte laten breken'

Het OM wees eerder al op twee zedenincidenten met jonge jongens waarbij Jos B. in 1984 en 1985 betrokken was. Volgens het OM heeft B. toen ook toegegeven dat hij op jonge jongens valt. Er is de vreemde fietstocht van B. middenin de nacht op de Brunssummerheide, vlakbij de plek waar het lichaam van Nicky een paar uur eerder was gevonden. En zijn vermeende vlucht naar Spanje, waarmee hij zich volgens het OM probeerde te onttrekken aan het grootschalig DNA-verwantschapsonderzoek.

Tot nu toe heeft Jos B. altijd ontkend dat hij schuldig is. Tijdens de eerste pro-formazitting zei hij wel: "Ik ben niet de persoon die Nicky Verstappen heeft ontvoerd. Ik ben niet de persoon die bij Nicky Verstappen ontuchtelijke handelingen heeft gedaan. En ik ben ook niet de man en de persoon die Nicky Verstappen van het leven heeft beroofd." Sindsdien beroept hij zich op zijn zwijgrecht.

Kluisverklaring

Hij had het tijdens een pro-formazitting vorig jaar wel over een verklaring die bij zijn advocaat in de kluis zou liggen. Tot nu toe heeft hij die niet gegeven. Vraag is of Jos B. met zijn kluisverklaring komt tijdens de inhoudelijke behandeling.

"In die kluisverklaring kan een alternatief scenario zitten", zegt hoogleraar strafrecht aan de Open Universiteit Sven Brinkhoff. "De lezing van Jos B. over wat er op de Brunssummerheide is gebeurd. Als dat naar buiten komt, dan kan dat bijvoorbeeld nieuw politieonderzoek uitlokken. En in ieder geval een hele kritische bevraging door de rechters over dat alternatief verhaal. Het is een explosief stuk, dat nog in de lucht hangt."

Luister hier hoe Jos B. alle beschuldigingen in zaak Nicky Verstappen tegenspreekt

Bij de eerste keer dat Jos B. reageerde op de beschuldiging dat hij Nicky Verstappen heeft ontvoerd, misbruikt en gedood, in december 2018, zei hij niet schuldig te zijn. Wel bekende hij het bezit van kinderporno, maar hij noemde dat een vergissing.

Het Openbaar Ministerie benadrukte eerder dat de DNA-sporen 'schreeuwen om een verklaring van Jos B.'. Mocht Jos B. desondanks blijven zwijgen, dan kan dat als een boemerang op hem terug slaan.

Hoogleraar Brinkhoff: "Het gevolg kan zijn dat als de rechtbank uiteindelijk in het scenario zit van een schuldige Jos B., dat ze zijn zwijgen dan meenemen in de bewijsconstructie. In die zin kan het zwijgen ten nadele van hem uitpakken."

3D-visualisatie

Het proces zou eigenlijk al in mei inhoudelijk worden behandeld, maar werd vanwege de coronacrisis uitgesteld. De rechtbank heeft zeven zittingsdagen uitgetrokken voor de zaak.

Er zal een 3D-visualisatie van de aangetroffen DNA-sporen worden getoond, er worden deskundigen van het Pieter Baan Centrum gehoord en de moeder en zus van Nicky zullen gebruik maken van hun spreekrecht.

Gebruik jij de RTL Nieuws-app al?

Ja? Daar zijn we blij mee! Nog niet? Download ‘m hier voor Android en iOS.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore