Klimaatwetenschappers slaan alarm

30 graden rond de noordpoolcirkel: 'Steeds vaker dit soort weerextremen'

18 juni 2020 16:39 Aangepast: 26 juli 2020 17:52
Een ijsbeer bij de Noordpool (archieffoto) Beeld © Getty

De laatste weken worden rond de poolcirkel buitengewoon hoge temperaturen gemeten. Klimaatwetenschappers slaan alarm vanwege ongekend hoge temperaturen in Noord-Rusland en de kans op het heetste jaar sinds het begin van de metingen.

In het Siberische Chatanga, waar de temperatuur in mei normaal rond het nulpunt ligt, was het eind mei maar liefst 25 graden. In het noorden van Rusland, in Nizjnjaja Pjosja, bereikte het kwik op 9 juni de 30 graden.

Incidenteel

Volgens Marc de Jong, meteoroloog bij Buienradar, zijn de extremen incidenteel. Volgend jaar kan het in dit gebied rond dezelfde periode juist kouder zijn. Toch wordt het, terugkijkend naar de afgelopen 30 jaar, daar steeds warmer. "Dat komt door het veranderende klimaat."

Dat het in het noorden van Rusland nu zo warm is, komt door de huidige luchtstromen en de ligging van de hoge- en lagedrukgebieden.

Martin Stendel, klimaatonderzoeker van het Deens Meteorologisch Instituut, legt aan The Guardian uit dat dergelijke temperaturen in Siberië in mei, maar eens in de 100.000 jaar zouden voorkomen als er geen door de mens veroorzaakte opwarming van de aarde was.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Coronavirus zorgt voor immense daling CO2-uitstoot: 'Nog geen reden tot juichen'

Afgelopen winter was de warmste sinds de Russische weerdienst 'Rosgidromet' 130 jaar geleden begon met meten, zegt hoofdmeteoroloog Marina Makarova. De Copernicus Climate Change Service (C3S) van de Europese Unie concludeerde al eerder dat de temperaturen in Siberië 10 graden boven het gemiddelde van dat gebied in mei lagen.  

Weerextremen

Marc de Jong van Buienradar legt uit dat het wereldwijd steeds warmer wordt, dus ook in Noord-Rusland en in het Poolgebied, maar ook in Nederland. "Hierdoor komen er steeds meer extremen in het weer. Dit zie je ook in Nederland. We komen net uit een periode met flinke buien, maar daarvoor was het langdurig droog. In andere landen zie je deze extreme verschillen dus ook."

Freja Vamborg, een expert van C3S, zegt tegen The Guardian dat West-Siberië sneller opwarmt dan de rest van de aarde. De ijskappen smelten, waardoor de zon en zijn warmte niet meer gereflecteerd worden, maar worden opgenomen door de rotsen onder het ijs. Daarnaast voert de oceaan warme stromen naar de polen. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Nederland zet zich schrap voor droogte: extra regentonnen en parasols

De hoge temperaturen in Rusland zorgen volgens de wetenschappers daarnaast ook voor een groter risico op natuurbranden en dreigende mottenplagen. 

Permafrost

Daarnaast heeft de opwarming ook gevolgen voor de grond rond het poolgebied. Deze grond heet 'permafrost' en bleef voorheen het hele jaar lang bevroren, legt Buienradar-meteoroloog De Jong uit. "Door de opwarming is er een kans dat deze grond ontdooit." Dit kan grote gevolgen hebben. "In de bevroren bodem zit methaangas gevangen. Dit is een broeikasgas die het broeikaseffect dus kan versterken."

Veel Russische steden zijn gebouwd op permafrost. Als de permafrost smelt, kan dit zorgen voor verzakkingen. Zo'n verzakking was gedeeltelijk de oorzaak van de lekkage van dieselolie in Siberië eerder deze maand. 20.000 ton dieselolie kwam toen terecht in de rivier. 

20.000 ton gelekte dieselolie kleurt Russische rivier rood

Omdat het gebied afgelegen ligt, gaat het opruimen van de dieselolie moeizaam. Ook werd er laat aan de bel getrokken. Inmiddels is de noodtoestand uitgeroepen. Natuurorganisaties spreken van een grote ramp.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore