Protest

Hoe kun je voor afstand zorgen bij een massademonstratie?

02 juni 2020 16:47 Aangepast: 02 juni 2020 16:52
Er kwamen zoveel mensen naar de Dam dat afstand houden onmogelijk werd Beeld © ANP

Door de onverwacht grote opkomst gisteravond bij de Black Lives Matter-demonstratie op de Dam in Amsterdam, werd het al snel lastig om afstand te bewaren. Hoe kun je zorgen voor een veilige demonstratie in de anderhalvemetersamenleving?

Het is mogelijk om een demonstratie te houden waarbij rekening wordt gehouden met anderhalve meter afstand, zegt Otto Adang, hoogleraar Veiligheid aan de Rijksuniversiteit Groningen.

"Het hangt er vanaf wat je idee is van een veilige bijeenkomst. Dat is momenteel heel anders, nu er zoveel meer ruimte moet worden gehouden."

Vijf keer zoveel ruimte

Op een evenement geldt normaal gesproken vaak een maximum van twee en een half persoon per vierkante meter, zegt Adang. Dat betekent dat de ruimte die nodig is voor één persoon bij een corona-proof evenement, bijna vijf keer zo groot is als normaal.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Was de betoging op de Dam een 'superspread-event'?

"De eerste vraag is dan wat er fysiek mogelijk is," zegt Adang. "Dus: hoeveel mensen passen er op de locatie. Daarbij moet je ook kijken naar de toevoerwegen, daar kunnen mensen alsnog samendrommen."

Maximale capaciteit

Aan zo'n berekening zitten nogal wat kanten. Maar met een tool van het bedrijf Argaleo is te schatten hoeveel mensen er theoretisch gezien maximaal in een gebied passen met daarbij toch genoeg ruimte tussen alle personen.

Bekijk je in die tool de Dam in Amsterdam, dan passen er maximaal 4300 mensen op het plein. Gisteravond deden naar schatting 5000 mensen mee aan de demonstratie. Zonder verdere maatregelen is het dan onvermijdelijk dat de tussenafstand minder wordt dan anderhalve meter.

Op de Dam, waar gisteravond werd geprotesteerd, passen zo'n 4300 mensen als er genoeg ruimte wordt gehouden. Op de Dam, waar gisteravond werd geprotesteerd, passen zo'n 4300 mensen als er genoeg ruimte wordt gehouden.

De demonstratie in Den Haag, die vanavond om zes uur begint, is verplaatst van de Koekamp, waar met tussenafstand zo'n 2000 mensen passen, naar het veel grotere Malieveld. Op dit veld passen theoretisch zo'n 20.000 mensen, elk met voldoende afstand tot de rest.

Het Malieveld in Den Haag. De tenten op de satellietfoto waren tijdelijk en staan er nu niet. Het Malieveld in Den Haag. De tenten op de satellietfoto waren tijdelijk en staan er nu niet.

Ook in Groningen is vandaag een demonstratie, op de Grote Markt. Daar passen zo'n 2500 mensen. Op het Schouwburgplein in Rotterdam, waar morgen gedemonstreerd wordt, zijn dat er zo'n 3000. Dan zijn beide pleinen wel volledig gevuld. De Rotterdamse burgemeester Aboutaleb liet al weten niet meer dan 80 mensen toe te staan bij de demonstratie.

Looproutes nodig

In al deze aantallen wordt ervan uitgegaan dat iedereen stilstaat, op precies de goede plek. Dat is in het echt niet zo. Adang: "De inrichting van de locatie, de looproutes en vluchtwegen zijn allemaal van belang. Bijvoorbeeld welke obstakels er zijn. Dat maakt of het mogelijk is iedereen kwijt te kunnen of niet."

Ook gaan mensen niet uit zichzelf precies goed verdeeld staan: in het midden van een menigte is het drukker dan aan de zijkanten. In werkelijkheid ligt het maximaal aantal deelnemers aan een demonstratie dus lager.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Zij stonden op de Dam: 'Racisme is een eeuwenoude pandemie'

Communicatie van groot belang

Er worden verschillende hulpmiddelen ingezet, zoals mondkapjes en kruizen op de grond. "Maar het belangrijkste is de voorbereiding," zegt Adang. "Wat verwacht je aan drukte, en wat doe je als er meer mensen komen dan verwacht? Kun je mensen dan ontmoedigen om te komen, of naar een alternatieve locatie leiden?"

Ook de communicatie is van groot belang, zegt de hoogleraar. Bijvoorbeeld bij de samenwerking tussen de hulpdiensten en de organisatie: "Dit soort dingen kun je in goed overleg bepalen. Je kunt afstemmen met welke situaties je rekening houdt, en wat er dan moet gebeuren. Dan moeten de bezoekers natuurlijk ook de noodzaak inzien van het afstand houden. Ook daarvoor is goede communicatie belangrijk."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore