'Omstanders hebben geen geduld'

Geweld en vuurwerk: deze ambulancebroeder en beveiliger werken vanavond niet

31 december 2019 10:25
Ronald werkte 38 jaar bij de ambulancedienst. Beeld © Eigen foto

Ambulancemedewerker Ronald en beveiliger Roy hebben jarenlang gewerkt met oud en nieuw. Dit jaar blijven ze thuis. "Vanaf 50 tot 100 meter afstand werden lawinepijlen recht op ons afgeschoten."

Jarenlang trok Ronald de Jong (60) op oudejaarsdag zijn uniform aan en ging samen met een collega op pad. "Die diensten zijn altijd heel dubbel. Rond kerst en oud en nieuw heerst er een speciale sfeer bij mensen thuis. Het is vaak gezellig, je krijgt soms een kop soep en er zijn mooie verhalen."

Hand of been eraf door vuurwerk

Maar die gezelligheid kan ook ineens omslaan, vaak gebeurt dat op oudejaarsavond na twaalf uur. "Mensen hebben zich dan een stuk in hun kraag gezopen en nemen meer onverantwoorde risico's." Ronald heeft het allemaal gezien: een hand of een been eraf door vuurwerk, oogschade, alcohol- en drugsproblemen.

'Gevaarlijkste avond van het jaar' 

Korpschef Erik Akerboom van de Nationale Politie roept iedereen op om vanavond en vannacht de jaarwisseling feestelijk te vieren en politiemensen en andere hulpverleners daarbij te ontzien. "Wat een feest moet zijn, blijkt de gevaarlijkste avond van het jaar." 

Hij omschrijft in zijn boodschap de jaarwisseling als een hoogrisico-evenement voor de politie. "Miljoenen euro's schade, honderden gewonden, dodelijke slachtoffers en agressie tegen politie en hulpverleners. Onder meer door vuurwerk dat naar hen wordt gegooid en afgeschoten."

Maar het zijn niet alleen de meldingen die een oudejaarsdienst anders maken, het is vooral het geweld van omstanders dat het werk onprettig maakt, zegt Ronald. "Scheldpartijen gebeuren het hele jaar door, daar lig ik niet meer wakker van. Maar de weken voor oudejaarsavond, en helemaal op oudejaarsavond, werd er ineens vuurwerk naar ons gegooid. Bij zo'n gigantische knal verstart iedereen. Waar komt het vandaan en wat is het? Een pistool, een geweer, een vuurwerkbom?"

Ook de vele alcohol- en drugsproblemen maken het werk extra zwaar. "Van GHB en coke raken sommige mensen in een psychose en worden ze zo gek als een bos uien. Probeer ze dan maar eens te helpen."

Wet geweld tegen hulpverleners

Minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid en minister Dekker van Rechtsbescherming hebben een wetsvoorstel ingediend om geweld tegen agenten, ambulancepersoneel of brandweerlieden strenger te bestraffen.

Rechters mogen in die wet alleen taakstraffen opleggen als dit gepaard gaat met een celstraf. De Raad van de Rechtspraak vraagt de minister af te zien van dit wetsvoorstel. Het is volgens hen geen goed idee als zij geweld tegen hulpverleners altijd moeten bestraffen met een celstraf. Dit mede omdat het wetsvoorstel geen onderscheid maakt tussen verschillende mishandelingen, zoals een lichte duw of een ferme schop tegen het hoofd.

Grapperhaus bespreekt vandaag met verschillende hulpverleners het geweld op oudejaarsavond.

Andere werkwijze

"Er lag eens een jong meisje van een jaar of 18 in een bomvolle kroeg te hyperventileren. Iedereen had gedronken en de omstanders waren in paniek. Ik ga zo'n meisje dan niet in de kroeg behandelen, gegarandeerd krijg je daar na tien minuten gedonder van. Omstanders hebben vaak weinig geduld. Ik behandelde haar in de ambulance, dan is het probleem na vijf minuten opgelost."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Rechters: verplichte celstraf na geweld hulpverleners geen goed idee

Ronald werkt sinds drie jaar niet meer op de actieve diensten van de ambulance, maar als ambulancehulpverlener op evenementen zoals autoraces, de TT en carnavalsoptochten. "Het is hetzelfde werk als op de ambulance, ik verleen eerste hulp en start reanimaties op, maar daarna draag ik de patiënt over op de reguliere collega's.

Beveiliger Roy blijft vanwege zijn werk liever anoniem. Beveiliger Roy blijft vanwege zijn werk liever anoniem.

'Lawinepijlen kwamen op ons af'

Ook Roy, beveiliger en eigenaar van een beveiligingsbedrijf, heeft dit jaar besloten niet te werken vanavond. "Vorig jaar stond ik met collega's te posten vlakbij een benzinepomp. Vanaf 50 tot 100 meter afstand werden lawinepijlen recht op ons afgeschoten, we stonden midden in de vuurlinie."

Machteloosheid, dat woord omschrijft het beste hoe Roy zich vorig jaar voelde. Pas aan de andere kant van de snelweg waande hij zich veilig. "Het was echt van de gekke, de politie moest charges uitvoeren en heeft de wijk schoongeveegd. Zo kunnen wij ons werk toch niet doen?"

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Grapperhaus dreigt met vuurwerkverbod bij wéér onrustige jaarwisseling

Verzoeken afgewezen

Een collega van Roy kreeg vorig jaar een Cobra 6, zwaar illegaal vuurwerk, onder zijn auto gegooid, die was meteen total loss. "Veel medewerkers wilden dit jaar vrij op oudejaarsavond. Dat snap ik wel. Ik heb veel verzoeken van horecagelegenheden afgewezen en ervoor gekozen vanavond alleen vaste klanten te bedienen. Kroegen waar vaste gasten komen en een zaak in Amsterdam die alleen genodigde gasten heeft. Het belang van mijn personeel en collega's staat voorop."

Beveiligers zijn geen erkende hulpverleners. Dat zijn alleen ambulancepersoneel, politie en brandweerlieden. "Maar wij staan vooraan. In kroegen, in voetbalstadions en op festivals. We zijn er vaak als eerste als er wat gebeurt. Het zou fijn zijn als de nieuwe wet van Grapperhaus ook voor ons zou gelden."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore