Heftige boodschap

Saskia (60) heeft niet-reanimerentattoo: 'Als het klaar is, is het klaar'

20 december 2019 07:54 Aangepast: 20 december 2019 19:49
Saskia koos voor een kleurig ontwerp: 'Ik hou van kunst en boeketten uit de 18de eeuw' Beeld © Tattoo Breda

Vlak voor haar 60ste verjaardag wist Saskia het zeker. Mocht haar hart het ooit begeven, dan wil ze niet gereanimeerd worden. Daarom liet ze dat op haar borst tatoeëren. "Ik hou van het leven. Maar als mijn hart ermee stopt, gebeurt dat met een reden. En dan is het goed zo. Ik ben niet bang voor de dood."

Hij zit er nu ruim twee maanden, de tatoeage die Saskia liet zetten bij Tattoo Breda. "De mensen die 'm gezien hebben, zeggen allemaal dat ze 'm mooi vinden. Ik ben er zelf ook heel blij mee. Het is een kleurig ontwerp, en dat past bij mij. Ik ben een vrouw, hou van mooie dingen, kunst bloemen en kleur. Ik heb er goed over nagedacht. Zo sta ik in het leven, en straks ook in de dood."

Stijgende vraag

Eerder dit jaar werd bekend dat er steeds meer vraag is naar niet-reanimerenkettingen. In 2017 werden er 2933 verkocht, in 2018 waren het er 5023 en dit jaar stond de teller in september al op 5400.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Steeds meer mensen laten met een ketting zien: reanimeer mij alsjeblieft niet

Er zijn geen cijfers over hoeveel mensen een 'reanimeer mij niet'-tattoo hebben. Een aantal tattooshops die RTL Nieuws sprak gaven aan dat ze de vraag ongeveer één keer per maand krijgen.

'Recht om te sterven'

Saskia zag ooit een niet-reanimerentatoeage in een tijdschrift en ze dacht meteen: dit wil ik ook. "Voor mij is het een geruststellende gedachte dat ik dood mag gaan als het klaar is. Ik omarm het leven, maar als het klaar is, is het klaar", vertelt ze. "En dat is goed zo." 

Saskia maakt zich ook zorgen over kwaliteit van leven na een reanimatie. "Ik hou van het leven, maar wel in goede gezondheid. En het is maar de vraag hoe je leven er na een reanimatie uit zal zien. Ik wil dat risico niet nemen."

Kasplantje na reanimatie?

Iedere week krijgen 300 Nederlanders een hartstilstand buiten het ziekenhuis. De kwaliteit van leven na een succesvolle reanimatie, waarbij de patiënt dus overleeft, is volgens de Hartstichting 'meestal goed'. 

Uit Nederlandse onderzoeken komt naar voren:

  • met 90 procent van de slachtoffers die een reanimatie overleven gaat het na de reanimatie goed
  • in de eerste maanden na een reanimatie komen geheugenproblemen, concentratieverlies en moeite met plannen regelmatig voor
  • Eén jaar na de hartstilstand heeft ongeveer de helft nog last van vermoeidheidsklachten en ongeveer 30 procent heeft emotionele problemen
  • Veel mensen kunnen na verloop van tijd hun werk weer hervatten. Een jaar later is ruim 70 procent weer aan het werk, van wie een deel wel minder uren werkt

Bron: Hartstichting

Bedekken

Hoewel ze heel blij is met haar tattoo en waar deze voor staat, zorgt ze er wel voor dat-ie niet altijd te zien is. "Als ik op mijn werk tegenover iemand ga zitten is het beter als de tattoo een beetje bedekt is."  

"Het is geen onderwerp waar iedereen op ieder moment mee geconfronteerd hoeft te worden. In deze tijd van het jaar gaat dat vrij makkelijk, ik moet nog wel even kijken hoe ik het in de zomer ga doen."

Geen misverstand

Saskia begrijpt dat haar boodschap voor sommige mensen heftig kan zijn, maar zegt: "Ik vind het belangrijk dat er geen misverstand over mijn wens bestaat. Ik heb mijn keuze ook vastgelegd bij de huisarts en in een levenstestament, maar die documenten heb ik natuurlijk niet altijd bij me. Op deze manier is het gewoon meteen duidelijk, voor iedereen."

Is zo'n tattoo wel rechtsgeldig?

Ja, een reanimeer-mij-niet-tatoeage is rechtsgeldig. Dat heeft oud-minister Edith Schippers van Volksgezondheid in 2014 bevestigd in de Tweede Kamer.

"Wij hebben geen verplichte vorm vastgelegd waarin je de wens van niet-reanimeren duidelijk kunt maken. Dat kan bijvoorbeeld met een briefje of een penning. Als iets persoonlijk is en als er iets is waaruit ook blijkt dat je het heel erg wilt, dan is het wel een tatoeage."

Moet de wens om niet te reanimeren altijd worden opgevolgd?

Een medische professional is verplicht een rechtsgeldige niet-reanimeerwens te respecten. Bij burgerhulpverleners ligt dat anders. 

Een burgerhulpverlener mág besluiten niet te reanimeren of de reanimatie te staken bij het aantreffen van een niet-reanimeerpenning, een niet-reanimeertattoo of als een familielid een ondertekende niet-reanimeerverklaring laat zien, maar is dat niet verplicht.

Bij twijfel over de rechtsgeldigheid wordt geadviseerd: ga reanimeren. 

Teleurgesteld

Er bestaan ook reanimeer-mij-nietkettingen, maar dat zag Saskia niet zitten. "Ik denk dan toch: wat als die afbreekt of dat het plaatje net naar achteren hangt op het moment dat je op je rug ligt om gereanimeerd te worden? Bij deze tatoeage kunnen ze er niet omheen."

Negatieve reacties heeft ze nog niet op haar tatoeage gekregen. "Mensen zijn soms teleurgesteld, maar het is mijn keuze. Iedereen mag het zelf weten. Jij leidt jouw leven en ik het mijne", zegt ze. Wel heeft ze het met haar 21-jarige zoon besproken. "Hij zei: als jij dat vindt, moet je dat doen. Hij kent mij langer dan vandaag."

'Recht om te sterven'

Saskia werkte jarenlang in de zorg en uitvaartbranche en vindt dat er vaak te lang wordt doorgegaan met reanimeren. "Het zorgt ook voor veel verdriet en onrust bij nabestaanden. Vaak gaat het maar door, er wordt gereanimeerd, ook als iemand al heel ziek is. En dat druist tegen alles in waar ik voor sta."

Saskia spreekt in haar werk veel ouderen. "Zij zeggen: oud worden is leuk maar oud zijn is dat niet. Als het eenmaal zover is vind ik dat iedereen het recht heeft om te sterven."

'Ik vond het een eer om deze tattoo te zetten'

De tatoeage van Saskia is gezet door Katelijne Emmen van Tattoo Breda. "Ik krijg de vraag om een niet-reanimerentattoo te zetten wel vaker, maar Saskia had mij echt opgezocht omdat ze er een wat persoonlijker beeld van wilde maken. En dat snap ik heel goed. Het is superpersoonlijk."

Samen ontwierpen ze de tatoeage. "Toen ik het ontwerp op haar borst plakte en we het resultaat zagen, schoten we allebei even vol. Het kwam echt even binnen: ik ga straks echt deze boodschap op jou tatoeëren, dit gaat over leven en dood. Ik vond het een eer om dit te mogen doen."

Of Katelijne zelf ooit een niet-reanimerentattoo zou willen? "Ik weet niet of ik het zelf zou doen, maar begrijp haar visie zeker. Ik respecteer die keuze, zo'n besluit mag iedereen zelf nemen."

'Tatoeages steeds normaler'

Meerdere tattoo-artists die RTL Nieuws sprak, zien de vraag om een reanimeer-mij-niettattoo steeds vaker voorbijkomen. Michel Bouw van Michel-Ink heeft in zijn zaak tot nu toe drie klanten gehad die naar buiten liepen met 'Niet reanimeren' op hun borst. "Ik vind het wel een  goede ontwikkeling, zou het zelf misschien ook wel willen", zegt hij. "Het is sowieso goed als mensen er over nadenken." 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Jeanne was geen 'tattoopersoon', maar toen stortte haar dochter neer met de MH17-vlucht

Bouw denkt dat de vraag naar dergelijke tatoeages de komende jaren zal toenemen. Dat is ook de verwachting van Danny Wagemakers van Tattoo at Work. Hij plaatste onderstaande tatoeage. "Ik denk dat de komende tijd steeds meer mensen zo'n tattoo zouden willen, ook omdat voor deze generatie tattoos normaler zijn."

De tatoeage die Danny Wagenmakers onlangs zette. De tatoeage die Danny Wagenmakers onlangs zette.

"Het is steeds meer geaccepteerd. Ik heb er respect voor als mensen zo'n besluit nemen. Het zou eigenlijk ook wel iets voor mij zijn. Alleen hou ik niet echt van teksttatoeages"

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Agente redt man met niet-reanimerenketting: 'Hij is nu zo blij dat hij leeft'

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore