Nederland

Kunst, echt of scharrel: wat is de milieuvriendelijkste kerstboom?

06 december 2019 14:44 Aangepast: 06 december 2019 17:44
Wat is nou de milieuvriendelijkste kerstboom? Beeld © iStock

De sint is vertrokken en dus halen veel mensen direct een kerstboom in huis. Wie twijfelt tussen een echte of een nepboom uit ecologisch oogpunt heeft een hoop keus. Je kunt tegenwoordig zelfs gaan voor een adoptie- of scharrelboom. Maar welke boom is het beste voor het milieu?

Van de 2,5 miljoen echte bomen die elk jaar worden gekocht, komt ongeveer de helft uit Nederland. De meeste zijn zilversparren en worden gekweekt in Noord-Brabant, Drenthe, Overijssel en Gelderland. De rest van de bomen komt vooral uit Denemarken en Duitsland.

Oh Chinese boom

Kunstbomen komen meestal uit China. Ze worden gemaakt van kunststof, dat weer wordt gemaakt van aardolie. In de kunstboom zitten ook vaak brandvertragers.

"Een kunstboom levert meer CO2-uitstoot dan een echte, maar als je die tussen de vijf en tien jaar gebruikt, is de uitstoot hetzelfde als wanneer je elk jaar een echte boom koopt", zegt Heleen Slob, woordvoerder van Milieu Centraal. Ze baseert zich op verschillende buitenlandse studies, waardoor de conclusies volgens haar niet één op één naar Nederland te vertalen zijn.

Afdankertje

Ook ligt het eraan hoe je de boom vervolgens afdankt. Bij storten is de milieubelasting groter dan wanneer hij gecomposteerd, versnipperd of verbrand wordt.

"De studies zijn gedaan in landen waar nog veel afval wordt gestort, terwijl dat in Nederland verboden is. Maar uiteindelijk is de uitstoot van beide bomen ongeveer hetzelfde als 25 kilometer autorijden", zegt Slob.

Veel mensen kopen een tweede boom 

Gerard Knol, voorzitter van de Vereniging Nederlandse kerstbomenkwekers (VNK), verwacht dat dit jaar zo'n 300.000 bomen meer verkocht worden dan vorig jaar, en dat de verkoop uitkomt op 2,7 miljoen bomen.

"Het aantal groeit elk jaar. Omdat het economisch goed gaat, merken we dat veel mensen ook een tweede boom kopen. De grotere bomen zijn in trek, en dan kopen ze een kleinere die ze bijvoorbeeld in de hal zetten", zegt Knol.  

Adopteer een boom

Wat je ook kunt doen, is een boom huren. Frans Kerver biedt sinds 2005 echte, biologische kerstbomen aan. "Het begon in Leusden, maar inmiddels zitten we op vijftien plekken", zegt hij. Zoals bij de Fruittuinen van Amsterdam West.

Het idee is simpel: je kiest een boom uit en die breng je na de kerst weer terug. De boom wordt weer geplant en een jaar later haal je dezelfde boom weer op. Omdat de boom een nummer heeft, weet je welke van jou is. Je betaalt een vast bedrag en 10 euro statiegeld dat je na het inleveren weer terugkrijgt.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Een vliegveld vol kerstbomen: 'Prijs boom stijgt licht dit jaar'

Initiatiefnemer Kerver merkt dat de vraag naar zijn adoptiebomen groeit. "Ieder jaar is de vraag groter dan het aanbod, maar dit jaar kreeg ik wel heel veel mailtjes van tevoren. Ik vermoed dat het komt doordat mensen steeds meer aandacht krijgen voor het milieu."

Scharrelboom 

Bij het Nationale Park de Hoge Veluwe kun je een gratis scharrelboom ophalen. Omdat zulke bomen door de stikstofuitstoot snel groeien op plekken waar ze niet horen te staan, kun je op die manier de boswachter helpen met het terreinbeheer.

"Als we er niets aan doen, groeien de open ruimtes dicht en wordt het bos", zegt boswachter Henk Rusler. "En dat willen we niet, want dan verdwijnen de soorten dieren en planten die aan dit type landschap gekoppeld zijn."

Dus mag je er komende twee weekenden, met een zaag in de hand, je eigen den komen uitzoeken. Boswachter Rusler verwacht veel animo. "Vorig jaar waren er vierduizend mensen." 

Het klinkt gek, maar het Nationale Park De Hoge Veluwe is dolblij als je komend weekend gratis een kerstboom komt zagen.

Rijd er vooral niet voor om

Het zijn leuke initiatieven, maar volgens Slob van Milieu Centraal maakt het vooral uit hoe en waar je de boom ophaalt. "Als je ver moet rijden met de auto, levert dat weer extra uitstoot op. Dus het beste is om ergens dichtbij de boom te kopen en die met de fiets of lopend op te halen."

Wie daar een beetje rekening mee houdt, hoeft dus helemaal geen last te hebben van kerstboomschaamte. 

Na tien jaar weer en wind komt de kerstboom in de woonkamer

Jaap Bolhuis is 365 dagen per jaar bezig met kerstbomen. Hij zaait, zet piepjonge boompjes in potten en vervolgens weer op het veld. Met een beetje een mooie Nordmannboom verkoopklaar maken, is hij tien jaar bezig.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore