O o, Den Haag

Duindorper Leo: 'Dit gaat alle perken te buiten, wij gingen elkaar met blote vuisten te lijf'

03 december 2019 16:30 Aangepast: 04 december 2019 07:13
Politie in Duindorp Beeld © ANP

"Het leek wel een oorlogsgebied", zegt Leo Pronk (54) uit Duindorp over de rellen in zijn wijk. Voor de derde nacht op rij werden er gisteren brandjes gesticht, straten gebarricadeerd en agenten belaagd. De politie verrichtte twaalf aanhoudingen, onder wie zes minderjarigen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Den Haag zet definitief streep door vreugdevuren: vergunning afgewezen

Pronk is Duindorper in hart en nieren. Hij groeide er op en woont er nog steeds. Rellen zoals nu, zijn hem niet vreemd. Pronk groeide op met kerstbomen rauzen (kerstbomen verzamelen), een traditie die vanaf de jaren 70 voor jaarlijks toenemende problemen zorgde. Hijzelf deed er ook aan mee. "En op oudejaarsavond ging dan de fik erin."

Rivaliteit tussen diverse straten

"Op elke straathoek was dan een vuurtje. Na verloop van tijd werden die uitgebreid met autobanden en alles dat maar brandbaar was. Dat was een proces, zoiets begint klein. En dan heeft die nog wat. En dan heeft die nog wat. De buurman heeft bijvoorbeeld een oud bankstelletje staan. Op gegeven moment werd dat buitenproportioneel. Dan gaat er meer dan een stukje asfalt verloren. Er ontstond rivaliteit tussen diverse straten, waarbij werd geprobeerd om bomen van elkaar te pikken."

Een afgebrande snackbar in de wijk Duindorp. Een afgebrande snackbar in de wijk Duindorp.

"Als straat wilde je het grootste vuur hebben. Je ging andere straten te lijf om andere bomen te pikken. Allerlei middelen werden aangewend om te zorgen dat ze jouw bomen niet zouden pakken. Daar kwam meer aan te pas dan alleen duw- en trekwerk, zoals fietskettingen en ploertendoders."

Miljoenenschade

"Wij hadden ook een clubje dat kerstbomen rausde. Mijn ouders hadden wel zoiets van: doe maar niet, dat is niet goed. Maar ondertussen deed je daar wel aan mee."

"De schade werd dusdanig groot, dat kostte de gemeente miljoenen na de jaarwisseling. Ze moesten iets anders gaan doen. Vanaf de jaren 90 is besloten om het nieuwjaarsvuur te centraliseren. Dat werd met beide handen aangegrepen. Er ontstonden twee branden, een op het Zuiderstrand in Duindorp, de ander op het Noorderstrand in Scheveningen. Hemelsbreed lagen ze 200 meter uit elkaar."

"De rivaliteit keerde terug: wie heeft het hoogste vuur? Dat het eindigde met een vonkenregen is nog een geluk. Er hadden ook dodelijke ongelukken kunnen gebeuren."

Oorlogsgebied

"Ik denk dat het handiger was geweest om naar een kleiner vuur te gaan dan de traditie te ontnemen. Ik snap het gemeentebestuur wel, maar het leek de afgelopen dagen wel op een oorlogsgebied met zwaar vuurwerk en een helikopter boven m'n hoofd. Dan zit je niet rustig voor de tv hoor. Ik kan m'n huis niet uit en zie allerlei dingen gebeuren. Er ontstaan dingen waarvan ik denk: hoe kan een normaaldenkend mens zo doen?"

"Bij ons ging het tussen rivaliserende groepen. Er gebeurde wel eens wat. Maar niet zoals nu. Wij hebben niet de wijk gesloopt. Wij gingen elkaar te lijf met blote vuisten om kerstbomen te pikken. Dan kreeg je een klap op je kin of een blauw oog. Zoals het nu is, gaat alle perken te buiten."

Kerstbomen rauzen

Het doel van kerstbomen rauzen was om zoveel mogelijk kerstbomen tijdens oudejaarsnacht te verzamelen en vervolgens in brand te steken. Het 'rauzen' was voor de meest Hagenaars een van de weinige vormen om oud en nieuw te vieren. De meeste mensen hadden vlak na de oorlog geen geld voor vuurwerk of drank.

Volgens het politierapport 'Hoezo rustig?!' grijpen ouders niet in tegen hun relschoppende kinderen die vaak onder invloed zijn van drank of verdovende middelen, omdat zij vroeger hetzelfde deden. "De jongeren zijn vaak laagopgeleid, maar wel harde werkers. Hierdoor hebben zij voldoende inkomsten om 'genotsmiddelen' te kopen", staat in het rapport.

Eind jaren 90 werd het kerstbomen rauzen een halt toegeroepen door de politie. Er werd een sterfhuisconstructie doorgevoerd door een combinatie van regulering en ontmoediging. Daarvoor kwam een 'moderne' kerstbomenjacht in de plaats, namelijk het opeenstapelen van pallets op het strand.

Bron: politie

Het moderne kerstbomen rauzen, namelijk het opeenstapelen van pallets op het strand. Het moderne kerstbomen rauzen, namelijk het opeenstapelen van pallets op het strand.

Duindorper Erwin (bijna 48) deed toen hij (nog) jonger was niet mee aan het kerstbomen rauzen. "Dat vond ik allemaal maar raar. Het was ook koud, dan kun je naar mijn idee maar beter binnen zitten."

Het rauzen leverde Den Haag veel problemen op, maar had ook een nuttige functie, zegt Erwin. "Die bomen werden na de kerst op straat gegooid en meteen opgeruimd. Na verloop van tijd werd dat steeds meer. Zelfs hele auto's gingen op het vuur. Al rijdend werden ze daarnaartoe gereden en dan op het laatste moment sprong de bestuurder eruit. Zulke branden werden gedoogd als het plekken gebeurde waar het goed uitkwam, maar op andere plekken weggehaald. Dat werd de politie of brandweer dan niet in dank afgenomen."

Beschamend voor de wijk

"Veel problemen werden opgelost toen de branden werden gecentraliseerd. Nu dreigen we terug te keren naar de situatie uit de jaren 80. Ik kan sympathie opbrengen voor de boosheid, maar niet voor vernielingen en brandstichtingen. Het is beschamend voor de wijk die ik altijd een warm hart toedraag. Ik houd mijn hart vast voor vanavond."

De gemeente heeft vanmiddag definitief een streep door de vreugdevuren gezet.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`