Nederland

Regiedebuut Halina Reijn in première: 'Ik ben echt heel erg zenuwachtig'

03 oktober 2019 09:50 Aangepast: 03 oktober 2019 12:06
Carice van Houten en Halina Reijn met Variety Piazza Grande Award op het Locarno Film Festival. Beeld © Getty Images/Pier Marco Tacca

Instinct is de eerste film van Man Up, het productiehuis van actrices Halina Reijn en Carice van Houten. Op buitenlandse festivals werd de film goed ontvangen. Afgelopen week opende Instinct het Nederlands Film Festival. De beste vriendinnen zijn ondertussen alweer druk met hun volgende project: de tiendelige serie Red Light.

'Dus jullie moesten ook nog zo nodig nog een film maken?' Halina Reijn maakt zich geen illusies over wat veel mensen zullen denken bij het horen over haar regiedebuut, een thriller over het machtsspel tussen psychologe Nicoline (Carice van Houten) en zedendelinquent Idris (Marwan Kenzari).

"Ik begrijp dat wel hoor. In Nederland hebben we veel aan ons kleven. Hier vinden mensen van alles van ons. Dat geeft niet, dat maakt het alleen wel enger. In het buitenland is het veel anoniemer. Carice en Marwan zijn natuurlijk ook bekende namen, maar mij kennen ze daar niet."

Dat Instinct voor het eerst vertoond werd in Locarno en daar meteen een prijs won, was dus wel zo prettig. De film is bovendien verkozen als Nederlandse Oscarinzending. "Dat de film omarmd wordt op buitenlandse festivals geeft een veilig gevoel. Dat vind ik dus vooral prettig naar de Nederlandse première toe, want daar ben ik echt heel zenuwachtig voor. Die buitenlandse erkenning haalt wat van de druk weg."

Carice van Houten, Marwan Kenzari en Halina Reijn op de set. Carice van Houten, Marwan Kenzari en Halina Reijn op de set.

Reijn en Van Houten startten Man Up eind 2015. Met het productiebedrijf willen ze meer vrouwenverhalen vertellen, zoals ook actrices Reese Witherspoon en Nicole Kidman dat doen met hun eigen productiemaatschappijen.

"Zij hebben Big Little Lies gemaakt, een van mijn lievelingsseries. Het is er ook de tijd voor. Mensen hebben meer behoefte aan andere verhalen. Een man kan natuurlijk ook een verhaal over een vrouw vertellen. Ik heb in genoeg hoofdrollen gespeeld in stukken die door een man geregisseerd waren. Maar ik denk toch dat het anders is als een vrouw het verhaal vanuit haar perspectief vertelt."

Het idee voor een eigen bedrijf kwam nadat Reijn en Van Houten in 2013 samen het boek Antiglamour uitbrachten. "Daarvoor hadden we al veel samengespeeld, maar dat was altijd in creaties van anderen. Dat boek was de eerste keer dat we samen iets maakten en dat beviel heel goed. We vullen elkaar aan."

Naast de wereldwijde verschuiving die zorgt voor een roep om meer verhalen van en over vrouwen, nemen Reijn en Van Houten ook om persoonlijke redenen de touwtjes in eigen handen. "We zijn heel lang op hoog niveau uitvoerend bezig geweest en nu willen we iets anders."

"Het is net als met profvoetbal. Op een gegeven moment wil je zelf de coach worden en langs de lijn aanwijzingen geven. Dat gebeurt met ons ook. We willen ons bezig houden met alles van de poster tot aan de muziek. Dus meedenken en niet alleen maar uitvoeren."

Het geld om in Nederland films te maken, komt grotendeels bij fondsen vandaan. Die stonden niet direct te springen toen het plan werd ingediend. "Een film gefinancierd krijgen is een proces van jaren. We moesten ons daarbij extra hard bewijzen aan het filmfonds. En terecht ook, want wij zijn geen geschoolde filmmakers, dus waarom zouden ze zomaar een zak geld aan Halina geven? We hebben moeten laten zien dat we het vertrouwen van het fonds waar zouden maken."

Carice van Houten, Marwan Kenzari en Halina Reijn op de set. Carice van Houten, Marwan Kenzari en Halina Reijn op de set.

Laag budget: veel salaris inleveren

Naast geld van fondsen, zit er ook particulier geld van een investeerder in de film. Reijn en Van Houten investeren zelf door veel van hun salaris in te leveren. "Carice verdient met deze film een kwartje als je vergelijkt wat ze voor iets als Game of Thrones krijgt."

Met een laag budget is Instinct in 23 dagen gedraaid, voornamelijk in de leegstaande Bijlmerbajes, die in de film dienst doet als de TBS-kliniek waar de spanning tussen psychologe Nicoline en gedetineerde Idris steeds verder oploopt. "We hebben ons netwerk gebruikt om iedereen te overtuigen om mee te doen. Technici die normaal niet voor een appel en een ei aan boord komen. Er was op de set niets van luxe. Geen stoelen om te pauzeren, maar gewoon op de stoepen zitten. Carice moest zich achter een handdoek omkleden op het metrostation."

Het lage budget betekent ook een laag risico voor de fondsen en investeerders. Naast het voordeel dat sommige bedrijven voor hun imago zien. "Er zijn bedrijven het belangrijk vinden om kunst en cultuur te steunen door erin te investeren. Ik vind dat een positieve ontwikkeling. Omdat Instinct extreem lowbudget is, is de kans dat hij gaat verdienen groter. In dat geval krijgt de investeerder zijn geld terug plus winst. Hetzelfde geldt voor de fondsen, die krijgen dan ook hun geld terug.”

Op de set van Instinct. Op de set van Instinct.

Werken met een laag budget betekent ook meer vrijheid. "Hoe hoger je budget hoe meer targets je krijgt. Dan moeten er bijvoorbeeld minimaal 300.000 bezoekers gehaald worden, maar bij Instinct hebben we het heel klein gehouden zodat we echt vrij konden zijn. Natuurlijk zijn we altijd in ons achterhoofd bezig met hoe iets op een kijker overkomt, maar dit is een film over een moeilijk onderwerp en geen Alles is liefde."

Terwijl de film nu volop in het nieuws komt, zijn Reijn en Van Houten alweer druk met hun volgende project. "Begin augustus zijn we begonnen met het draaien van onze serie Red Light, over drie verschillende vrouwen wiens verhalen door een verdwijning samen komen. Tien afleveringen van 50 minuten. Een groot project dus met veel meer geldstromen, dat we maken in samenwerking met NPO1 en VTM. We zijn zelf met het idee gekomen, spelen er allebei in en zijn ook hier weer de creative producers."

Te maken krijgen met de zakelijke aspecten bevalt de actrices heel goed. "Bij een volgende film willen we nog meer investeerders en er hard voor werken om dat voor elkaar te krijgen. De zakelijke kant vinden we razend interessant, een van de leukste dingen van het produceren. Het is een totaal andere wereld. We moeten nog heel veel leren, maar dit is echt iets waar we ons helemaal op willen storten."

Instinct draait vanaf vandaag landelijk in de bioscoop.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`