Exclusief

Minister wist dat stint nooit weg op mocht, fouten bij keuring verzwegen

25 september 2019 12:01 Aangepast: 25 september 2019 21:57
Minister Cora van Nieuwenhuizen tijdens een debat over de stint Beeld © ANP

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft gefaald bij de toelating van de stint, in 2011. In de nasleep van het dramatische ongeluk in Oss kwam aan het licht dat de stint niet voldeed aan cruciale toelatingseisen over de remweg. Maar de huidige minister, Cora van Nieuwenhuizen, verzweeg tegenover de Tweede Kamer dat de keuring niet deugde.

Miniatuurvoorbeeld
De laatste ontwikkelingen:

Minister: documenten stint over het hoofd gezien

Dit blijkt uit een reconstructie van RTL Nieuws, bijna een jaar nadat de stint van de weg werd gehaald. Dat gebeurde nadat een stint door nog onbekende oorzaak vorig jaar september niet remde bij een spoorwegovergang in Oss.

Vier kinderen kwamen daarbij om het leven, de begeleidster en een ander kind raakten zwaargewond.

Ministerie wist dat keuring niet deugde

De Rijksdienst voor het Wegverkeer (RDW), die de keuring van vervoersmiddelen uitvoert, en de ambtenaren van het ministerie lieten de stint de weg op gaan terwijl ze wisten dat uit de keuring bleek dat bij de bijzondere bromfiets niet alles deugde. De stint had een te lange remweg en had dus helemaal niet de weg op gemogen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Bestuurster stint Oss 'opgelucht en geëmotioneerd' na verklaringen getuigen

Uit onderzoek van RTL Nieuws blijkt dat bij de keuring van de stint een verkeerde berekening is gebruikt. Die berekening was gemaakt op basis van concepteisen, die later helemaal niet bleken te kloppen. Dat wisten het ministerie en de RDW al in het voorjaar van 2011, maar toch hielden ze niet tegen dat de stint in september van dat jaar met de verkeerde eisen door de keuring kwam. Dat betekende dat de fabrikant van de stint groen licht kreeg voor de productie.

Links de concept-eisen waar de stint op is gekeurd, rechts de uiteindelijke eisen Links de concept-eisen waar de stint op is gekeurd, rechts de uiteindelijke eisen

Het ministerie en de RDW pasten een maand daarna, op 28 oktober, de eisen voor de keuring wel aan (met de juiste eisen voor remvertraging), maar lieten de stint niet opnieuw keuren. In april 2012 werd de toelating van de stint officieel bekendgemaakt in de Staatscourant.

Bewijs achtergehouden

Dat de stint niet aan de eisen voldeed, wist minister Van Nieuwenhuizen. Maar het document met daarin de verkeerde eisen, in bezit van RTL Nieuws, (.pdf-bestand)hield ze achter voor de Tweede Kamer. De Kamer had juist eerder aangegeven het naadje van de kous te willen weten en alle documenten te willen hebben. 

In deze brief aan de fabrikant erkent de minister dat de keuring in 2011 foutief was In deze brief aan de fabrikant erkent de minister dat de keuring in 2011 foutief was

Het document met de eisen werd ook niet verstrekt aan de fabrikant van de stint. Pas dit voorjaar informeerde (.pdf-bestand) de minister de fabrikant dat de keuring van de stint in 2011 helemaal niet voldeed. Ook die brief werd niet openbaar gemaakt. 

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Hoe het ministerie na een dramatisch ongeluk iedere eigen verantwoordelijkheid wegpoetst

Tijdlijn keuring stint

  • 21 maart 2011: ministerie licht RDW in dat zij de keuring van bijzondere bromfietsen moeten verzorgen. 
  • 5 april 2011: ministerie van Infrastructuur en Waterstaat stuurt de RDW de concepteisen en een instructie voor de keuringen van bijzondere bromfietsen. 
  • april 2011: de RDW toont zich ongelukkig met de permanente eisen van het ministerie en hun beperkte rolopvatting
  • mei 2011: na advies van de RDW zegt het ministerie de concepteisen te zullen aanpassen in gewijzigde permanente eisen
  • juli 2011: de fabrikant van stint dient een aanvraag in voor de toelating en keuring van zijn stint. Hij is niet bekend met de concepteisen voor de keuring. 
  • 20 september 2011: de RDW keurt de stint strikt aan de hand van de (foutieve) concepteisen die het ministerie heeft doorgegeven. De stint wordt goedgekeurd.
  • 28 oktober 2011: het ministerie publiceert de definitieve eisen en de ‘wijze van keuren’ in de Staatscourant. 
  • 14 november 2011: de minister laat de fabrikant van stint weten dat zijn voertuig veilig is en wordt toegelaten. De stint is nooit opnieuw gekeurd aan de hand van de nieuwe wettelijke eisen. 
  • 4 april 2012: de toelating van de stint wordt gepubliceerd in de Staatscourant

De minister heeft nooit melding gemaakt van de fouten. Het enige dat ze heeft vermeld is dat de keuring 'eenduidiger' had gemoeten. Ze heeft ook de correspondentie over de keuring tussen haar ambtenaren en de RDW niet openbaar gemaakt.

Kamerleden boos

Kamerleden zijn op zijn zachtst gezegd niet blij met de gang van zaken. "Als dit vreselijke nieuws echt waar blijkt te zijn, dan had de stint nooit goedgekeurd mogen worden. Onvoorstelbaar! Deze minister heeft nu echt wat uit te leggen", zegt PVV-Kamerlid Roy van Aalst. 

Ook binnen de coalitie wordt verontwaardigd gereageerd op de gang van zaken. "De hele procedure om de stint toe te laten is onzorgvuldig verlopen. Het ministerie heeft het toezicht niet op orde, dat blijkt keer op keer. En het blijkt nu ook weer. Minister Van Nieuwenhuizen heeft wat uit te leggen", zegt Kamerlid Rutger Schonis van D66. 

'Roept nieuwe vragen op' 

Coalitiepartij ChristenUnie sluit zich daarbij aan. "Ik schrik van deze berichten. Ze roepen veel nieuwe vragen op. Waarom is de stint na het ontdekken van de fout in de concept-eisen niet opnieuw gekeurd? Waarom heeft de minister deze informatie niet gedeeld met de Kamer, nadat deze daar om gevraagd heeft?", vindt Tweede Kamerlid Stieneke van der Graaf. 

CDA-Kamerlid Wytske de Pater-Postma vindt dat er opnieuw uitleg nodig is van de minister. "Je moet er van op aan kunnen dat veiligheid een absolute prioriteit is bij de toelating van dit soort voertuigen, zeker als er kinderen in worden vervoerd."

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat kon nog niet reageren op de onthulling van RTL Nieuws. 

Haagse bronnen zeggen tegen RTL Nieuws dat de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) in oktober de vloer zal aanvegen met de manier waarop het ministerie en de RDW met de keuringseisen voor de stint zijn omgegaan.

Harde conclusies

Volgens deze insiders komt de OVV met een vernietigend rapport. De stint voldeed ook niet aan andere eisen. Bronnen bekend met het onderzoek van de OVV zeggen dat niet goed was nagedacht over het feit dat het hier ging om een voertuig voor het vervoer van tien kinderen.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`