Indrukwekkende opmars

Jeuk en uitslag: processierups gaat voor nog meer overlast zorgen

01 mei 2019 13:19 Aangepast: 01 mei 2019 13:41
De eikenprocessierups is bezig aan een indrukwekkende opmars. Beeld © ANP

Constante jeuk, irritatie aan je ogen of in extreme gevallen zelfs een lichaam in shock raakt. De kans dat je ermee te maken krijgt, is deze zomer nog groter dan vorig jaar. Oorzaak is de enorme opmars van een klein beestje: de eikenprocessierups. "We onderschatten het probleem te vaak."

Nog nooit werden zo veel processierupsen aangetroffen als afgelopen zomer, een verdrievoudiging ten opzichte van 2017. Dit jaar zal dit aantal zeer waarschijnlijk weer toenemen, mogelijk zelfs opnieuw een verdrievoudiging, weet bioloog Arnold van Vliet van de Wageningen Universiteit. "De omstandigheden zijn perfect voor de rups." 

Te weinig bestrijders

Van Vliet is lid van het Kenniscentrum Eikenprocessierups. Hoeveel rupsen er naar schatting in Nederland zijn, weet hij niet. Wel weet hij dat de aantallen vorig jaar zo groot waren dat er een nieuw probleem ontstond: er waren te weinig bestrijders. "Niet alle nesten konden op tijd geruimd worden. Daardoor zijn er dit jaar mogelijk meer eitjes uitgekomen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Meer overlast eikenprocessierups door warmte

De rupsen profiteerden ook van het vroege warme weer waardoor er al snel bladeren aan de bomen kwamen. Daardoor zijn de rupsen veiliger voor hun natuurlijke vijanden als vogels en konden ze direct nadat ze uit het ei kwamen voldoende voedsel vinden. 

700.000 brandharen per rups

Van Vliet verwacht dat de overlast over een week of twee echt begint. Dan krijgen de beestjes de brandharen die voor een allergische reactie kunnen zorgen als je ermee in aanraking komt. Elke rups heeft 700.000 van die brandharen. De haren zijn microscopisch klein, ze zijn niet zichtbaar met het blote oog. 

De eikenprocessierups zorgde vorig jaar voor ongekend veel overlast:

Denny werd er gek van: "Ik zit aan de medicijnen, maar heb er nog steeds last van."

Dat kleine haartjes flinke klachten kunnen veroorzaken, merkte Denny vorig jaar. Hij woont naast een eik waar grote nesten zaten. "Ik zit helemaal onder. Ik heb medicijnen, verkoelingszalf, maar heb er nog steeds last van", vertelde hij toen aan RTL Nieuws. De rupsen zaten zelfs op de glijbaan van zijn kinderen.

Schoolpleinen afgesloten

En hij was niet de enige. Op verschillende plekken zoals Woerden, Ede en Groesbeek werden schoolpleinen afgesloten vanwege de brandharen. Bestrijdingsbedrijven maakten overuren. De wachttijden liepen soms op tot enkele weken.

Wat te doen bij klachten:

  • Strip de huid met plakband.
  • Spoel de huid of ogen goed met lauw water
  • Niet krabben of wrijven
  • Bij hevige jeuk kan verkoelende zalf verlichting geven.
  • Kleren moeten grondig worden gewassen, bij voorkeur op 60 graden.
  • Vraag een deskundig bedrijf om de rupsen te verwijderen, of vraag advies bij de gemeente.
  • Bij ernstige klachten, raadpleeg de huisarts.

Volgens Van Vliet wordt de ernst van het probleem onderschat. Terwijl de toename de komende jaren door zal zetten mede door de klimaatverandering. Bovendien staat ook de dennenprocessierups op het punt om zijn intrede in Nederland te doen. Die rups gaat vaker aan de wandel en heeft zelfs nog meer brandharen.

Plan

De verantwoordelijkheid voor het bestrijden van de rups ligt bij de eigenaren van de boom. Dat kunnen campings, particulieren en gemeenten zijn. Het Kenniscentrum wil met de grote boomeigenaren, zoals gemeenten, nog deze zomer een plan maken hoe verstandiger om te gaan met de rups. Ook gezondheidsdiensten als de GGD en rupsenbestrijders worden daarbij betrokken.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Nederlander weet van gevolgen klimaatverandering, maar doet weinig

Volgens Van Vliet is dat hard nodig. "Er wordt te gemakkelijk omgegaan met de beheersing. Soms wordt gedacht: we hangen wat extra vogelhuisjes op zodat er meer vogels komen, en die eten de rupsen vanzelf weg. Maar zo werkt het niet. Het ligt veel ingewikkelder."

Ze gaan niet meer verdwijnen

Hij vindt dat er meer onderzoek moet komen zodat het duidelijker wordt welke aanpak voor welke locatie geschikt is. "Nu wordt het wiel telkens opnieuw uitgevonden. De processierups gaat niet meer uit Nederland verdwijnen, dat is wel duidelijk. Maar het is wel belangrijk voor onze gezondheid en de natuur om er beter mee om te gaan."

Wist je dat wij ook een app hebben?
Daarmee heb je al het nieuws binnen handbereik. Download 'm hier.

Playstore Appstore

`