Oproep tot actie

Containerramp dreunt na op de Wadden: 'We slaan al 13 jaar alarm'

10 april 2019 09:10 Aangepast: 10 april 2019 09:24
Burgemeester Ineke van Gent van Schiermonnikoog Beeld © ANP

De burgemeesters van de Waddeneilanden zijn het zat: al 13 jaar slaan ze alarm over het Noordzeetransport, maar tevergeefs. Vandaag praat de Tweede Kamer over de containerramp met de MSC Zoe en doen de burgemeesters een laatste oproep. "De tijd van krokodillentranen is voorbij. We willen actie."

Het is nu vier maanden geleden dat de MSC Zoe 342 containers verloor in de Noordzee. De ramp dreunt nog altijd na op de Waddeneilanden, het bergen van de containers is nog in volle gang.

"Iedere dag spoelen er nog spullen aan op de stranden", vertelt burgemeester Ineke van Gent. Haar eiland Schiermonnikoog werd het hardst getroffen. Op het gehele eiland liggen meer dan 5 miljoen plastic korrels. Het zuigen van plastic is momenteel stilgelegd omdat het broedseizoen is begonnen. 

Nog iedere dag herinnerd

Van Gent reist vandaag af naar de Tweede Kamer waar in een speciale hoorzitting gepraat wordt over de scheepvaart. Binnenkort is er een debat in de Tweede Kamer.

De boodschap van de vijf Waddenburgemeesters aan de politiek is klip en klaar: "We roepen al 13 jaar dat er meer aandacht moet zijn voor de risico's van de scheepvaart rondom de eilanden. Het is tijd voor actie."

Lessen trekken

De containerramp heeft pijnlijke wonden opengelegd waaruit lessen getrokken moeten worden. Zo ontbreekt het aan goede controle op de vaarroutes. En als het misgaat, zoals met de MSC Zoe, ontbreken duidelijke protocollen.

"En dat terwijl er een snelweg vol scheepvaart voor ons ligt. Met ook nog eens twee routes", benadrukt Van Gent.

Ging al eerder mis

Het ging al vaker mis. Zo ontstond er in 2002 brand op een schip dat was beladen met chemische stoffen, En in november 2007 sloegen op twee verschillende containerschepen allerlei containers over boord.

"Elke keer was er een welwillend oor in de politiek, maar iedere keer gebeurde er niets", zegt Van Gent. "We willen nu actie van de politiek. Bij calamiteiten zoals met de MSC Zoe moet dezelfde aanpak worden gehanteerd als bij een olieramp."

De belangrijkste maatregelen op een rij:

  • Adequater toezicht en handhaving op het beladen en sjorren van de zeecontainers.
  • Verplichten dat de zeecontainers worden voorzien van een gps-marker, waarmee de containers ook onder water te lokaliseren zijn.
  • Zeecontainers moeten worden voorzien van een chip, waarmee aan de buitenkant te lezen is welke inhoud er in de container zit. 
  • Toezicht op de vaarroute die door de kapitein van het schip wordt gevolgd.

'Mysterie rond de vrachtlijst'

Wetenschappelijk onderzoeker Tjisse van der Heide komt vandaag ook naar de Tweede Kamer. Hij pleit voor meer openheid over de vrachtlijsten van containerschepen.

Wat hem opviel bij de containerramp? "Dat er veel te weinig bekend is over de inhoud van de containers", stelt de onderzoeker die verbonden is aan de Rijksuniversiteit Groningen.

"We hebben vooral heel veel aandacht voor het plastic dat uit de containers is gevallen. Maar er is veel meer dan dat. We weten alleen niet precies wat er allemaal in de containers zat. Dat is een mysterie."

Geheim

Hoe dat komt? Vanwege de privacywetgeving zijn de vrachtlijsten waarop de inhoud van de containers staat, niet openbaar. Bovendien zijn de lijsten vaak onvolledig en te algemeen. "Waardoor we dus nog niet genoeg weten over de inhoud van de containers."

Het is daarom volgens de onderzoeker van groot belang om voor toekomstige incidenten zoveel mogelijk informatie over de lading beschikbaar te maken voor betrokken onderzoekers en bergers.

 

De containerramp met MSC Zoë

  • In de nacht van 1 op 2 januari verliest de MSC Zoe 342 containers in de Noordzee.
  • Het containerschip was onderweg naar het Duitse Bremerhaven toen ten noorden van het Duitse eiland Borkum containers van boord vielen.
  • Op de eilanden spoelden miljoenen plastic korreltjes aan.
  • Maar ook grote spullen, zoals tuinstoelen, speelgoed en auto-onderdelen.
  • Er werd gesuggereerd dat zeekoeten die begin dit jaar massaal dood aan de kust werden gevonden, het slachtoffer waren geworden van de ramp. Maar dat bleek niet zo te zijn. Zij zijn gestorven door verhongering
  • Rijkswaterstaat verwacht nog zeker tot medio 2020 bezig te zijn met opruimen en schoonmaken.
`