E-bikes populair

Vooroordelen over elektrische fietsen: 'Voor luie mensen? Welnee!'

01 maart 2019 16:40 Aangepast: 01 maart 2019 20:58
Twee e-bikers passeren een wielrenner. Beeld © ANP

'Het Spartamet-syndroom', noemen ze het bij de Fietsersbond: dat e-bikes alleen voor suffe oudjes zouden zijn. Dat vooroordeel is definitief de wereld uit: voor het eerst worden er meer e-bikes verkocht dan stadsfietsen, en niet alleen aan ouderen. Maar is dat wel zulk goed nieuws voor onze gezondheid?

Voor wie het niet wist: een Spartamet was in de jaren 80 en 90 een fiets met een benzinemotortje. Niet zo flitsend dus. Toen die hulpmotor werd vervangen door een elektrische variant, bleven deze fietsen vooral in trek bij 50-plussers. Maar nu is de elektrische fiets opeens wél hip. "De ouderen waren de early adaptors van de e-bike", zegt bewegingswetenschapper Rik Berkelmans.

Berkelmans ontwerpt fietsen voor mensen met een handicap. Hij laat mensen weer fietsen die een herseninfarct of dwarslaesie hebben (gehad) of lijden aan MS. Elektrische trapondersteuning is voor die groep mensen een uitkomst.

Volgens Berkelmans was Nederland het eerste land ter wereld dat de e-bike echt omarmde. Opvallend was dat dit uit de maatschappij zelf kwam, zegt de wetenschapper. "Er is nauwelijks in geïnvesteerd door de overheid." Jammer, vindt Berkelmans, omdat merken als Shimano er nu met de winst vandoor gaan.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Recordaantal elektrische fietsen verkocht in 2018

Natuurlijk, Nederlandse fietsenwinkels delen óók in die winst. Fietsenmaker Olaf Bevers uit Twello bijvoorbeeld. De afgelopen jaren zijn 'heel extreem geweest qua verkoopaantallen', zegt hij. "Als er geen elektrische fietsen zouden zijn geweest, hadden we het nu heel moeilijk gehad."

Volgens hem zijn we nu van het imagoprobleem af. "Tien jaar geleden moest je echt bejaard zijn, een 70-plusser, als je een e-bike wilde hebben. Anders werd je echt raar aangekeken. Tegenwoordig is het iets voor alle leeftijden. Van jonge moeders tot schoolgaande jeugd. De fabrikanten spreken ook een jonger publiek aan."

Niet alleen voor 60-plussers dus, maar er zijn meer vooroordelen...

1. Elektrische fietsen zijn onwijs duur

Elektrische fietsen zijn ontzettend duur bijvoorbeeld. "Bij de Gamma heb je al wel elektrische fietsen van onder de 1000 euro", zegt Martijn van Es van de Fietsersbond. "Maar die zijn vooral geschikt voor korte ritjes. Voor dagelijks gebruik en voor lange afstanden zijn die niet geschikt."

Onder de 1000 euro kun je dus eigenlijk geen goede e-bike krijgen. "Dat klopt wel een beetje", zegt ook fietsenmaker Olaf Bevers. "De prijzen voor een beetje goede fiets, een simpele Sparta, beginnen bij 1100 euro. De gemiddelde prijzen liggen bij ons tussen de 2000 en 3000 euro." 

Dan heb je ook echt goede fietsen. "Geen Chinese fietsen, daar brand ik mijn handen niet aan. Ik kan er niks mee als ik die moet repareren, ik kan er geen spullen van krijgen."

2. Straks rijdt iedereen alleen nog maar elektrisch

Gezien de explosieve toename zou je denken dat er straks geen 'gewone fietsen' meer over zijn. Martijn van Es van de Fietsersbond gelooft er niets van.

"Dat de stadsfiets ten dode is opgeschreven, dat vind ik allemaal erg overdreven. Zeker in grote steden wil je zo min mogelijk poespas. Je wilt gewoon een fiets die niet zo snel stuk gaat. Die je gewoon buiten kunt neerzetten, zonder dat die door de regen stukgaat of gestolen wordt. Een e-bike buiten laten staan is gewoon niet zo'n goed idee."

3. Elektrische fietsers zijn luie fietsers

Lekker makkelijk, zo'n fiets met trapondersteuning. Ideaal voor mensen die geen zin hebben om te trappen. Het vooroordeel is al snel dat kopers van een e-bike 'luie fietsers' zijn. Bewegingswetenschapper Rik Berkelmans kijkt daar anders tegenaan. "Mensen met een e-bike fietsen veel meer kilometers. De afstanden zijn echt flink toegenomen. Dat komt door de elektrische fiets."

In de praktijk gaan mensen ook sneller rijden op e-bikes, zegt Berkelmans. En dus verbruiken ze energie. "Uit de bewegingswetenschap weten we dat de mate van inspanning meetelt voor de gezondheid." Hij durft de stelling aan dat de e-bike ons juist gezonder maakt. Helemaal als mensen de auto ervoor laten staan. "Dan is het 100 procent winst."

Maar hoe zit het dan met nóg zo'n vaak gehoorde klacht: dat e-bikes leiden tot meer ongelukken?

4. Ouderen op de e-bike zijn een gevaar op de weg

Er wordt vaak gezegd: die elektrische fiets leidt tot een toename van het aantal verkeersdoden, vooral onder ouderen. Volgens Berkelmans komt dat vooral doordat ouderen meer kilometers fietsen, en dus meer kans maken op een ongeluk. En bovendien: veel mensen overlijden aan allerlei welvaartsziektes zoals hart- en vaatziektes. "Door veel te bewegen, zoals met een e-bike, verklein je juist de kans dat mensen daaraan overlijden. En als je inspanning levert, hou je het mentaal ook langer vol."

En dan is er nóg iets: fietsers van boven de 80 die met een gewone fiets 10 km/u halen, vallen minder snel als ze 15 km/u fietsen op een e-bike. "De fiets is dan veel stabieler."

Er is wél een groep waar Berkelmans over twijfelt of het nou zo goed is dat zij op een e-bike fietsen. "Middelbare scholieren. Dat vind ik wel een beetje zonde. Dat ze de elektrische fiets gebruiken voor afstanden die ze normaal gesproken op de gewone fiets doen. Maar als ze daarvoor in de plaats geen scooter kopen en het geld lekker gebruiken om op vakantie te gaan, dan blijven ze uiteindelijk toch gezonder."

Miniatuurvoorbeeld
Kijk ook:

Zo bouw je jouw fiets om tot een e-bike

Miniatuurvoorbeeld
Kijk ook

Getest: het 'schopslot' van de nieuwe e-bike van VanMoof

Let hier op als je een e-bike koopt

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`