Voorlichting

Vijf jaar na verhoging alcoholleeftijd: 'Praat met 11-jarig kind over alcohol'

17 december 2018 16:37 Aangepast: 18 december 2018 16:50
Beeld © ANP

Vanwege succes wordt de NIX-18-campagne, die moet zorgen dat jongeren onder de 18 jaar geen alcohol drinken, verlengd. Maar hoe voorkom je alcoholmisbruik bij je kind? En hoe ga je er met je kinderen over in gesprek? Drie opvoedkundigen met (puber)kinderen leggen uit.

Het is bijna vijf jaar geleden dat de alcoholleeftijd is verhoogd van 16 naar 18 jaar. De bijbehorende bewustwordingscampagne NIX-18 is een succes en wordt verlengd, meldt het ministerie van Volksgezondheid vandaag.

Maar kinderen helemaal geen alcohol laten drinken tot hun 18de is makkelijker gezegd dan gedaan. Hoe praat je met je kind over alcohol en voorkom je dat ze het voor hun 18de drinken?

Wanneer begin je een gesprek over alcohol?

"Je moet al met je kinderen praten over alcohol voordat ze in de pubertijd zitten, zo rond hun 11de of 12de", zegt pedagoog Krista Okma. "Dan nemen ze namelijk nog dingen van je aan en zijn ze nieuwsgierig. Daarna komt het minder goed aan en hebben ze meer een 'whatever'-houding."

Als je het al op jonge leeftijd bespreekbaar maakt en er open over bent, is de kans groter dat ze naar je toe komen als het mis gaat, zegt Okma. "Als je er pas over praat op het moment dat het al een issue is, ben je eigenlijk al te laat."

Hoe begin je erover?

"Mijn zoon van 12 vroeg er zelf naar, maar je kan er ook over beginnen naar aanleiding van een nieuwsbericht of een spotje op tv." Een gesprek beginnen op een natuurlijk moment is het beste, zegt Okma. "Al is het maar wanneer je in de supermarkt bij de wijnafdeling staat."

Hoe geef je het goede voorbeeld?

Als ouder moet je constant nadenken of je wel het goede voorbeeld geeft, zeggen alle drie de opvoedkundigen. "Probeer zelf eens de wijn over te slaan met Kerst, of drink als je uit eten gaat ook eens gewoon water." Op die manier wordt alcohol niet automatisch geassocieerd met gezelligheid, legt Beckers uit. "Je kan het ook gezellig hebben zonder alcohol."

"En drink je toch", zegt Okma, "leg dan uit waarom jij als volwassene wel kan drinken."

Jongeren en alcohol

Alcohol is voor jongeren extra schadelijk, vertelt Saskia van Dorsselaer van het Trimbos Instituut. "Dat komt omdat het brein van jongeren nog in ontwikkeling is." Als je onder de 18 bent, loop je bovendien sneller het risico een alcoholvergiftiging te krijgen. Het drinken van alcohol op jonge leeftijd kan leiden tot problemen met alcoholgebruik op latere leeftijd, vervolgt Van Dorsselaer.

"Daarnaast is bij jongeren de rem nog niet ontwikkeld, maar door de alcohol gaat het gas er wel vol op. Door de alcohol gaan jongeren domme dingen doen, zoals het veroorzaken van ongelukken, onvrijwillige seks hebben of vechten." 

Volgens pedagoog Mariëlle Beckers wordt door alcohol je tolerantie minder hoog. "Je durft meer met alcohol op dan zonder en dat kan tot vervelende situaties leiden."

Een festivalganger draagt een bandje met 'Nix18' om aan te geven dat hij oud genoeg is om alcohol te bestellen. Een festivalganger draagt een bandje met 'Nix18' om aan te geven dat hij oud genoeg is om alcohol te bestellen.

Hoe zorg je dat het gesprek blijft hangen?

Zorg vooral dat het gesprek geen ver-van-hun-bed-show wordt, zegt Okma. "Leg bijvoorbeeld uit dat sporten minder goed gaat na drinken, net als studeren. En laat weten dat alcohol ervoor kan zorgen dat je jezelf voor paal zet, of dat je er dingen door zegt waar je de volgende dag spijt van hebt."

Een slokje alcohol kan toch wel?

Nee, zeggen Okma en Beckers. "Dat is in mijn ogen schadelijk", zegt Beckers. "Alcohol onder de 18 is bij wet verboden, maar door je kind het toch te laten proeven zeg je eigenlijk dat het oké is. Daardoor vervagen de grenzen."

Beckers is dan ook geen fan van een paar slokjes champagne met Oud en Nieuw of een (alcoholvrij) biertje met Kerst. "Aan alcoholvrij bier zit een biersmaak, waardoor de overstap naar gewoon bier klein is." Beckers is moeder van zeven kinderen en heeft alcohol in huis helemaal verboden.

Wat doe ik als mijn puber toch dronken thuis komt?

Dat pubers experimenteren met alcohol, staat volgens de pedagogen buiten kijf. "Maar hoe duidelijker de ouders zijn, hoe kleiner de kans dat het kind vroegtijdig gaat drinken en hoe hoe beter je het alcoholgebruik in toom kan houden."

Gaat je kind toch een keer de fout in met alcohol, deel dan niet gelijk straf uit. "Als je te belerend bent of straf geeft, is de kans bovendien groot dat je kind daarna met problemen niet meer zo snel naar je toe komt", zegt Okma.

"Als het niet goed is gegaan met alcohol, is er al een soort natuurlijke straf. Ik heb vroeger wel eens teveel gedronken en schaamde me toen de volgende dag echt kapot. Dat werkt goed hoor", vertelt Okma lachend.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore