Nederland

Omgaan met kritiek? Denk niet dat jij zoveel beter bent dan Waylon

08 mei 2018 13:06 Aangepast: 08 mei 2018 19:44
Waylon boycot kranten na kritische commentaren

Zanger Waylon ligt flink onder vuur omdat hij kranten boycot vanwege hun kritische commentaren. Onverstandig wat de zanger doet, zeggen deskundigen, maar wel begrijpelijk én menselijk. Want omgaan met kritiek is verdomd moeilijk. Voor iedereen.

Of het nu je baas is, je geliefde of een vriend. Er zijn maar weinig mensen die goed om kunnen gaan met kritiek, concluderen Jelle Hermus en Roos Vonk. Hermus is eigenaar van het populaire platform vol levenslessen soChicken en Roos Vonk is hoogleraar sociale psychologie.

Verdomd moeilijk

"Kritiek krijgen, vindt in eerste instantie niemand leuk. Daarom schieten de meeste mensen direct in de verdediging", zegt Hermus. Hoogleraar Vonk vult aan: "Vooral als je publiekelijk kritiek krijgt, is dat vervelend. Zoals nu bij Waylon."

Zij noemt de reactie van de zanger 'onverstandig', maar ook 'begrijpelijk'. "Omdat mensen in het algemeen weinig zelfkennis hebben, is omgaan met kritiek heel lastig. De mensen die zich nu het hardst om Waylon verkneukelen, kunnen waarschijnlijk zelf ook niet goed tegen kritiek. Het is voor iedereen moeilijk, al zullen de meeste mensen wel een betere zelfbeheersing hebben dan Waylon."

Bonje tussen Waylon en de pers

 

Mannen vs vrouwen

Of mannen anders omgaan met kritiek dan vrouwen? Daar zijn geen aanwijzingen voor. "Hoe mensen omgaan met kritiek heeft vooral te maken met persoonlijkheid, niet zozeer met sekse of intellect", zegt psycholoog en publicist Suzanne Weusten. "Mensen die heel open en nieuwsgierig zijn, gaan er anders mee om dan mensen die gesloten en eigenwijs zijn."

Wel is bekend dat mensen met meer zelfwaardering vijandiger reageren op kritiek dan mensen die minder zelfvertrouwen hebben. Vonk: "Ze worden sneller kwaad en proberen degene die kritiek geeft, terug te pakken. Mannen hebben gemiddeld iets meer zelfwaardering en bij hen zie je dit gedrag dus vaker. In de reactie van Waylon, zie je ook die boosheid."

Mensen met minder zelfwaardering trekken zich eerder terug als ze kritiek krijgen. "Ze worden onzekerder, klappen dicht of gaan eerder hun best doen om aardiger gevonden te worden."

Miniatuurvoorbeeld

Jelle Hermus: Schiet niet meteen in de zelfverdediging als je kritiek krijgt

Maak kritiek positief

Wat helpt, is om kritiek niet per se als iets negatiefs te zien. "Schiet niet direct in de verdediging en zet niet meteen de aanval in. Zie kritiek als een kans om jezelf te verbeteren", adviseert Jelle Hermus.

Makkelijker gezegd dan gedaan. Dat begint dan ook bij degene die kritiek levert. Les 1 voor de kritiekleveraar: doe het 1 op 1. Vonk: "Een baas die in een vergadering met allerlei andere werknemers kritiek gaat leveren op een werknemer krijgt nooit het gewenste effect. De persoon die de kritiek krijgt, zal het slecht ontvangen en vooral boos zijn of zich schamen. De kritiek zal niet aankomen."

Les 2: "Als je kritiek geeft, leid het goed in. Doel is om iemand te helpen zichzelf verder te ontwikkelen. Het is geen afrekening."

Zo ga je om met kritiek

Als je kritiek krijgt, is het belangrijk om niet meteen te reageren. "Je eerste reactie is namelijk nooit de beste. Slaap er even een nachtje over, zodat de eerste reactie, die vaak emotioneel is, wat naar de achtergrond verdwenen is", zegt Vonk.

Hermus vult aan: "Na die pauze, voor sommige mensen kan mediteren goed werken, kun je je afvragen of de kritiek terecht is of niet. Als je de kritiek niet terecht vindt, kun je het naast je neerleggen. Vind je de kritiek wel terecht, dan moet je er iets mee doen. Zie het als waardevolle feedback; om je positief te ontwikkelen."

Praten, praten en nog eens praten

Je eerste reactie is vaak defensief, zegt Vonk. "Als je het even laat rusten kun je meer uitzoomen en kun je jezelf afvragen hoe een ander het ervaart. Dan leer je meer over jezelf en een ander." Stel vragen als: Wat kan beter? Wanneer ging het niet goed? En vraag hoe een ander bepaalde situaties heeft ervaren.

Wat zanger Waylon kan doen? Vonk heeft nog wel een tip: "Zijn reactie terugnemen, kan hij niet meer, daarvoor is het te laat. Maar hij kan het frame nog wel een andere draai geven. Bijvoorbeeld door te zeggen dat hij zijn Songfestival-optreden spannend vindt en dat hij had gehoopt meer steun te krijgen uit zijn eigen land. Daarmee kan hij weer sympathie winnen."

Omgaan met kritiek; do's en dont's

Niet doen: 
- In de verdediging schieten 
- Jezelf onzeker voelen of jezelf terugtrekken
- Agressief worden of de kritiekgever negeren
- Kritiek geven als er andere mensen bij zitten
 
Wel doen:
- Reageer niet meteen, neem de kritiek tot je en slaap er een nachtje over
- Bedenk hoe je je voordeel kunt doen met de kritiek
- Stel vragen: wat vindt die ander vervelend? Kan degene een voorbeeld noemen? 
- Als je kritiek geeft, leid het positief in. Het is een kans, geen afrekening 

Meer op rtlnieuws.nl
Waylon reageert op boycot pers

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`