Nederland

Stemmen over de 'sleepwet': kies je voor privacy of veiligheid?

20 maart 2018 11:55 Aangepast: 21 maart 2018 16:20

Morgen kunnen we niet alleen stemmen voor de gemeenteraad, maar ook voor het referendum over de nieuwe Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten (Wiv), de sleepwet in de volksmond. Die wet is niet bepaald gemakkelijke materie. Daarom doen we een poging het gemakkelijk te maken.

Vooraf: dit is geen stuk waarin we alle argumenten voor en tegen de nieuwe wet benoemen. En we gaan ook niet in detail beschrijven wat er allemaal in de nieuwe wet staat. Ben je daar toch benieuwd naar om heel weloverwogen een keus te kunnen maken, dan kun je het beste dit stuk lezen, waarin techredacteur Daniël Verlaan uitleg geeft over de wet. Of bekijk deze video: 

De nieuwe aftapwet in 1,5 minuut.

Privacy of veiligheid? 

Maar stel nou dat je echt nog heel weinig weet over de wet en je niet de tijd of energie hebt om je er helemaal in te verdiepen, maar je wilt wel je stem uitbrengen. Dan kun je je volgens Ton Siedsma van Bits of Freedom simpelweg afvragen: vind ik veiligheid belangrijker of privacy? Daar zijn ook andere deskundigen het wel mee eens, uiteindelijk is dat de grote keuze die gemaakt moet worden. 

De extreem versimpelde opties:

  • Vind je veiligheid het belangrijkst van alles, dan stem je JA.
  • Vind je privacy het belangrijkst van alles, dan stem je NEE. 
  • Ben je tegen het referendum of wil je dat het referendum het niet haalt, dan stem je NIET. 
  • Blanco stemmen is ook nog een optie, maar blanco stemmen en ongeldige stemmen tellen wel mee voor de opkomst. 

Kies je voor privacy? Dit verandert er: 

  • Nu mogen inlichtingendiensten ongericht alleen communicatie onderscheppen die door de lucht gaat. Onder de nieuwe wet mag ook communicatie via de kabel ongericht getapt worden, ook de data van onschuldige burgers.
  • Eerst wordt metadata onderzocht: die data bevat alles behalve de boodschap zelf. Dus van en naar wie een bericht verstuurd is, hoe laat dat gebeurde en vanaf welke plek. Maar de inlichtingendiensten kunnen ook de inhoud van de berichten bekijken. 
  • Als de inlichtingendiensten willen dat een bericht ontsleuteld wordt, moeten bedrijven in de nieuwe wet daar aan meewerken. Dat gebeurt onder strikte regels en de geheime diensten worden gecontroleerd. 
  • De data kunnen zonder controle vooraf gedeeld worden met buitenlandse veiligheidsdiensten. 

Kies je voor veiligheid? Dit verandert er:

  • De nieuwe wet kan volgens deskundigen helpen om binnen korte tijd veel mogelijk relevante gegevens binnen te halen. Metadata over telefoonverkeer kan interessante informatie boven water brengen. Zo kan een terroristisch netwerk beter in kaart worden gebracht.
  • Volgens generaal-majoor Eichelsheim kan de nieuwe wet levens van militairen redden. "Voor militairen is de wet wat mij betreft cruciaal", zegt Eichelsheim. "Met deze wet kun je die veiligheid vele malen beter waarborgen en in mijn optiek red je daar ook levens mee."
  • Na een hackaanval, kan beter onderzocht worden of de hackers op meer plekken hebben toegeslagen. Zonder de nieuwe wet, is dat een stuk moeilijker. 
  • Omdat data worden opgeslagen, kan na een aanslag worden teruggezocht met wie een terrorist voorafgaand aan de aanslag contact heeft gehad. 

Heeft het zin om te stemmen?

Het referendum is raadgevend. Het kabinet heeft al laten weten van het referendum af te willen. Heeft het dan wel zin om te stemmen over de 'sleepwet'? Jazeker, zeggen bestuurskundigen. Als de opkomst minstens 30 procent is, en de meerderheid stemt tegen de wet, dan zal de regering toch iets moeten met de uitslag.

Wil je niet meewerken aan het behalen van de opkomst van 30 procent, dan moet je niet stemmen, al is de verwachting dat de opkomst makkelijk gehaald wordt omdat het referendum tegelijk met de gemeenteraadsverkiezingen is. Stem je blanco of ongeldig, dan geef je geen mening over de wet, maar telt je stem wel mee voor de opkomst. Daarmee zeg je dus eigenlijk: ik ben het ermee eens dat een meerderheid van Nederland meebepaalt, maar ik maak zelf geen keuze. 

Stem jij voor, of tegen?

Als je het nog niet (goed) weet, kun je hier misschien nog even De Grote Aftapshow bekijken. In een half uur word je bijgepraat over de aftapwet. 

Meer op rtlnieuws.nl:
Hoe wordt ons internet straks afgetapt? We vragen het de AIVD

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore