Nederland

Kabinet wil duurzame luchtvaart, maar biokerosine is nog schaars

26 oktober 2017 16:58 Aangepast: 26 oktober 2017 17:17
Beeld © ANP

Het kabinet wil dat de luchtvaart duurzamer wordt en stelt in het nieuwe regeerakkoord dat biokerosine daarvoor op korte termijn de oplossing is. Maar op dit moment is dat nog helemaal niet in Nederland te krijgen, en experts zien dat niet snel veranderen.

Wereldwijd is de luchtvaart verantwoordelijk voor 2 procent van alle CO2-uitstoot. In Nederland ligt dat percentage nog veel hoger, gemiddeld 7 procent. De luchtvaart is dus een flinke vervuiler, terwijl er tegelijkertijd geen btw wordt geheven op vliegtickets of accijns op kerosine, zoals dat er bij je kaartje voor de bus of benzine voor de auto wel is. 

"De komende jaren neemt de vervuiling van de luchtvaart alleen nog maar toe", waarschuwt luchtvaartexpert Joris Melkert. "Jaarlijks groeit de luchtvaart namelijk zo'n 4 tot 5 procent. Linksom of rechtsom moet het duurzamer worden." 

Twee tot drie keer duurder

Biokerosine zou daar volgens het kabinet een snelle oplossing voor zijn. Maar op Schiphol kun je dat nog helemaal niet tanken en een onderzoek van milieu-adviesbureau CE Delft laat zien dat dit ook niet zomaar gaat gebeuren.

Biokerosine is namelijk twee tot drie keer duurder dan normale kerosine. "Aangezien brandstofkosten nu al een groot deel van de kosten van een vlucht bepalen, gaan luchtvaartmaatschappijen dat niet uit zichzelf verhogen", denkt onderzoekster Anouk van Grinsven.

Tekst gaat door onder het kader.

Wat is biokerosine?

Biokerosine is een mengsel van gewone kerosine en plantaardig of dierlijk materiaal. De American Society for Testing and Materials beoordeelt of biokerosine gebruikt mag worden, want we willen natuurlijk niet dat vliegtuigen neerstorten omdat de motor uitvalt.

Er zijn meerdere typen biokerosine goedgekeurd. Een die tot 10 procent mag worden gemengd met traditionele kerosine, en twee die tot 50 procent mogen worden bijgemengd. Vliegtuigen vliegen dus altijd op een mengsel van bio- en gewone kerosine.

De luchtvaartmaatschappijen wijzen naar de productie: biokerosine is te weinig verkrijgbaar en daardoor dus te duur. Ze kunnen het simpelweg niet betalen.

"Het is een kwestie van kunnen en willen", legt Melkert uit. "Op dit moment is er een gigantische concurrentie in de luchtvaart. De winstmarge per ticket is zo'n 10 euro. Kleine veranderingen kunnen dan voor grote gevolgen zorgen. Dus durven luchtvaartmaatschappijen dat risico te nemen."

KLM tankt in Los Angeles

Dat blijkt ook wel. KLM, dat zichzelf voorloper noemt, vliegt 1 procent van de vluchten op biokerosine. Daarvoor wordt getankt in Los Angeles, waar biokerosine wel op het vliegveld beschikbaar is. Binnenkort komt daar een constructie in Costa Rica bij.

"Dat soort kleine pilots zijn natuurlijk goed. Maar het gaat niet genoeg zijn om de luchtvaart op tijd te verduurzamen. Er moet geïnvesteerd worden in grootschalige productie", meent Van Grinsven. Ook Melkert is niet positief over de toekomst.

Nieuwe vliegtaks

Beide onderzoekers roepen dan ook op tot internationale afspraken. "Het mooiste zou zijn als er een soort 'Parijs-akkoord' voor de luchtvaart komt. Dit gaat alleen opgelost worden als iemand met zijn vuist op tafel slaat en een beslissing neemt."

Het kabinet ziet een mogelijke oplossing voor de extra kosten ook in een extra belasting. Vanaf 2021 betaal je 8 tot 40 euro extra per vlucht: de vliegtaks. Maar ook daar zijn luchtvaartmaatschappijen tegen. Brancheorganisatie Barin denkt dat het voor de verduurzaming niks oplost. "Het is onduidelijk of die 200 miljoen die dat oplevert ook echt naar de verduurzaming van luchtvaart gaat. Als dat niet zo is, is het gewoon een melkkoe voor de overheid."

'Schadelijk voor de Nederlandse economie'

Ook vanuit reisorganisatie Anvr is er kritiek. "Vorige keer dat er een vliegtaks was, gingen veel reizigers via Duitsland of België vliegen, waar tickets nog wel goedkoper zijn. Dat lost dan niks op voor de duurzaamheid en is schadelijk voor de Nederlandse economie. Als je al zoiets doet, moet het Europees of wereldwijd worden geregeld."

Wat gebeurt er wereldwijd?

British Airways heeft eerder voorspeld hoe snel - of langzaam - biokerosine kan worden ingevoerd in de luchtvaartsector wereldwijd. Pas na 2025 krijgt het minder vervuilende alternatief een hogere vlucht, stelt de maatschappij. In 2050 moet dan ongeveer de helft van alle verstookte kerosine, biokerosine zijn.

Als de luchtvaartsector niet overschakelt, stoot het in 2050 naar verwachting drie keer zoveel broeikasgassen uit dan nu.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore