Ga naar de inhoud
Nederland

Waarom raakt de toespraak van Jan Terlouw ons zo?

Jan Terlouw in 2014. Beeld © ANP

Heimwee naar de tijd waarin het touwtje nog gewoon uit de brievenbus hing. Schrijver en oud-policitus Jan Terlouw hield in De Wereld Draait Door een pleidooi voor meer vertrouwen. Vertrouwen in elkaar, en in de politiek. Hoe komt het dat zijn toespraak zo veel losmaakt?

Volgens Gabriël van den Brink, emeritus hoogleraar maatschappelijke bestuurskunde, slaat Terlouw met zijn speech precies de juiste toon aan. "Het gaat hier om de betere politieke toespraak, die Nederland vaak mist."

ZIE OOK: Nederland geraakt door oproep Jan Terlouw: 'Ik weet niet wat me overkomt'

De kracht schuilt volgens Van den Brink onder meer in het feit dat deze toespraak tot de verbeelding spreekt. "Hij spreekt niet over procenten, maar roept beelden op. In Nederland zijn politici daar over het algemeen niet zo goed in. Vaak blijven speeches heel ambtelijk."

Welkom figuur

Ambtelijk is de speech van oud-D66-politicus Terlouw in elk geval niet te noemen. "Het is een heel persoonlijk verhaal", zegt Van den Brink. "Terlouw is de oudere man die terugkijkt op zijn jeugd en zijn leven. Dat is een welkom figuur in een tijd waarin we zoekende zijn. Hij spreekt de bevolking direct aan en zegt: die kant moeten we op."

Daarnaast spreekt er uit de rede van Terlouw hoop. "Hij heeft het over de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog, toen was Nederland op zijn sterkst. Dat is hoopvol: we zitten opnieuw in een periode van rampspoed, maar als we met zijn allen ons best doen, kan het beter gaan."

Tekst loopt verder onder de video:

Geweten

Dat het een 'verhaal van morele ernst' is, is volgens Van den Brink ook een sterk punt. "Hij spreekt ons aan op ons geweten. Het gaat mis in de wereld en hij stelt de vraag wat we hieraan gaan doen."

Ook politici worden aangesproken op hun verantwoordelijkheid. "De politiek is er om de publieke zaak te dienen, maar dat aspect is naar de achtergrond verdwenen. Daarom wantrouwen veel mensen de politiek leiders en hebben ze het gevoel dat die niet integer zijn."

Verantwoordelijkheid

"Terlouw benoemt de verantwoordelijkheid van politici heel duidelijk ", vervolgt Van den Brink. "Hij roept ze op eerlijk te zijn, het is goed om dat uit de mond van een oud-politicus te horen."