Menu Zoeken Mijn RTL Nieuws

08 februari 2014 06:00

Aflossen? Pas op het addertje!

Presentator Rick Nieman over wat hem opvalt in zijn privéleven en zijn werk.

Presentator Rick Nieman over wat hem opvalt in zijn privéleven en zijn werk.

Journalisten zijn soms net mensen. Op de redactie van het RTL Nieuws hadden we het laatst over een onderwerp dat veel meer Nederlanders bezighoudt, namelijk: aflossen, of niet? Stel dat je een eigen huis hebt, en dus een hypotheek, en je hebt wat spaarcentjes over, is het dan verstandig om nu af te lossen?

Als je de banken, economen en politiek mag geloven, dan zeker. De banken verlagen of schrappen hun boeteclausules voor vroegtijdig aflossen, daartoe aangemoedigd door de minister van Financiën. Economen roepen om het hardst dat het grootste probleem dat Nederland heeft, onze gigantische collectieve huizenschuld is.

En het voelt goed, om te kunnen zeggen dat je eigen huis ook echt van jou is, en niet van de bank.

Dus, als je het je kunt veroorloven, aflossen maar!

Nou...

Vorige week zaten mijn vrouw en ik weer eens bij onze financieel adviseur. Ook daar kwam het gesprek op aflossen.

"Als je nu aflost, kan het zijn dat je jezelf daarmee in de toekomst ernstig benadeelt"

Op de vraag of het voor ons slim was om dat te doen, kreeg onze adviseur de pretoogjes die ze wel vaker krijgt bij een vraag die zij beschouwt als een intellectuele uitdaging. 

"Dat kún je natuurlijk doen". zei ze, "maar dan zijn er wel een páár dingetjes waar je rekening mee moet houden." Ze glimlachte er veelbetekenend bij.

En ze waarschuwde: als je nu aflost, kan het zijn dat je jezelf daarmee in de toekomst ernstig benadeelt. Namelijk als je een nieuw huis wilt kopen dat duurder is dan je huidige huis.

Dat zit zo.

Volgens de zogenoemde bijleenregeling mag je bij een nieuwe hypotheek alleen de rente aftrekken voor het bedrag dat je nieuwe huis kost, minus de winst uit de verkoop van je vorige huis. 

Een rekenvoorbeeld. 

Stel, je hebt een hypotheek van 200.000 euro op je huidige huis. Laten we ervan uitgaan dat de economie eindelijk weer eens aantrekt, en je over een paar jaar dat huis verkoopt voor 250.000.

Het gaat met jou ook weer beter, dus je koopt een nieuw huis van 400.000. Volgens de bijleenregeling moet je de 50.000 euro winst die je op je vorige huis maakte, aftrekken van het hypotheekbedrag waarover je de rente mag aftrekken. Je maximale renteaftrek geldt dus voor een bedrag van 400.000 - 50.000 = 350.000 euro. 

Tot zover niks aan de hand.

Maar stel nu dat jij op je huidige hypotheek keurig voortijdig hebt afgelost. De hypotheek die je had - van 200.000 euro - heb je weten af te bouwen naar 100.000.

Vervolgens verkoop je je huis, opnieuw voor 250.000. Maar omdat je maar 100.000 euro hypotheek 'over' had, is je winst nu 150.000 euro. Bij aankoop van je nieuwe huis van 400.000 mag je dus de hypotheekrente maximaal aftrekken voor een bedrag van 400.000 - 150.000 = 250.000 euro.

Stel nou dat voor die nieuwe hypotheek de rente 6 procent bedraagt. (Het ging immers beter met de economie, dus de rente stijgt ook.)

"Zoals bij ieder financieel verhaal, zitten ook hier haken en ogen aan"

In het geval dat je je eerdere hypotheek gedeeltelijk hebt afgelost, loop je jaarlijks de aftrek mis over 6 procent van 100.000 euro = 6.000 euro.

Als je níet had afgelost, had je die 6.000 euro wel mogen aftrekken.

Stel dat je in het hoogste belastingtarief valt, dan gaat het om circa 50 procent van dat bedrag, dus 3.000 euro per jaar. (Dit kabinet heeft besloten de maximale aftrekbaarheid voor het hoogste tarief ieder jaar met 0,5 procent te verlagen, dus hoeveel je precies mag aftrekken hangt af van het jaar waarin je dat nieuwe huis koopt.)

En stel nou dat je dat voordeel (dat dus 0,5 procent per jaar kleiner wordt, maar vooruit) een jaar of 15 hebt. Dan scheelt dat zo'n 40.000 euro. Netto. Een bedrag dat je misloopt als je nu al aflost.

Zoals bij ieder financieel verhaal, zitten ook hier haken en ogen aan. Want als je een nieuwe hypotheek afsluit, moet dat een annuïteitenhypotheek zijn, en dat heeft sowieso consequenties voor hoeveel rente je af kunt trekken. En je kunt natuurlijk de winst die je op je oude huis maakt direct 'cash' in je nieuwe steken, en dan heb je slechts een hypotheek nodig van 250.000 euro. 

Maar het geld waarmee je nu níet aflost, kun je ook gebruiken om te sparen, te beleggen, je kinderen mee te laten studeren, je ouders te verzorgen, of leuke dingen mee te doen. Dus daar moet je, voordat je aflost, even goed over nadenken.

Bovendien kun je, als de bank dat goed vindt, je huidige hypotheek soms meeverhuizen naar je nieuwe huis. Dat kan behoorlijk gunstig zijn, zeker als je een aflossingsvrije hypotheek hebt. Je mag daar dan tot 50 procent van meeverhuizen naar de nieuwe situatie. En dat scheelt een hoop in je maandelijkse rentebedrag.

Overigens zit er nóg een adder onder het gras, die jouw toekomstige mogelijkheden beperkt.

"De VVD heeft de maximale hypotheekrenteaftrek al veel eerder aan banden gelegd"

Je moet er namelijk ook rekening mee houden dat je de rente over een afgesloten hypotheek maar maximaal 30 jaar mag aftrekken. In het bovengenoemde voorbeeld mag je dus de rente over je aanvankelijke hypotheek van 200.000 euro voor 30 jaar aftrekken. Het nieuwe hypotheekbedrag (in het geval dat je niet aflost), is 350.000 euro, en dus 150.000 hoger dan wat je al leende. De rente over die 150.000 mag je ook weer 30 jaar aftrekken, maar ergens in de looptijd van je nieuwe hypotheek, vervalt de aftrekbaarheid van de rente over die oorspronkelijke 200.000. En zullen je maandlasten flink stijgen.

Er is dus een hoop waaraan je moet denken als je nu gaat aflossen.

Tot slot een saillant politiek detail: zowel de bijleenregeling als de 30-jaarsregel zijn ingevoerd door Gerrit Zalm, destijds minister van Financiën voor de VVD. Dus zelfs toen Mark Rutte in de laatste campagne heel hard riep dat de VVD nóóit aan de hypotheekrenteaftrek zou komen (wat hij vervolgens samen met de PvdA toch deed), klopte dat niet. De VVD heeft de maximale hypotheekrenteaftrek al veel eerder aan banden gelegd.

Maar dat terzijde. Mocht je van plan zijn te gaan aflossen, denk dan eerst goed na wat je wilt in de toekomst. En praat met een onafhankelijke adviseur. Als zijn of haar ogen gaan twinkelen bij jouw vraag, weet je dat je goed zit.