Politieke rel

Corruptie of niet? Australische premier Morrison had stiekem 5 ministersposten

17 augustus 2022 06:37 Aangepast: 17 augustus 2022 06:42
Beeld © Tracey Nearmy / Getty Images AsiaPac

De Australische ex-premier Scott Morrison bekleedde tijdens de coronapandemie niet drie, maar wel vijf ministersposten. En stiekem, want de ministers die al op de posten zaten, wisten van niks. Ook het parlement was niet op de hoogte. "Dit riekt naar corruptie".

Dat zegt hoogleraar staatsrecht Paul Bovend’Eert van de Radboud Universiteit in Nijmegen. Hij kan zich goed voorstellen dat Scott Morrison hiervoor strafrechtelijk vervolgd wordt: "Dit klinkt als een ambtsmisdrijf". Een premier die ook nog eens als vijf verschillende ministers optreedt, hoe kan dat?

Bulldozer

De liberaal Scott Morrison was premier van 2018 tot mei van dit jaar. Als minister-president stond hij bekend als onbehouwen en eigenwijs. 'De bulldozer' was zijn bijnaam. Volgens critici regeerde hij het liefst in zijn eentje, zonder het kabinet of het parlement te raadplegen.

Tijdens de coronapandemie liet hij zich door de gouverneur-generaal van Australië stiekem benoemen tot 'extra' minister van Gezondheidszorg, van Financiën én van Grondstoffen. En nu blijkt dat hij ook Binnenlandse Zaken en Economie naar zich toe trok.  

Morrison werd co-minister zonder dat de desbetreffende ministers hiervan op de hoogte waren. Een beslissing die Morrison goed te verdedigen vindt. "Het was een 'ongekende’ tijd tijdens de coronapandemie", zegt hij in een interview met radiozender 2GB. "De buitengewone omstandigheden vroegen om buitengewone maatregelen".

Alleen de minister van Gezondheidszorg, Greg Hunt, liet achteraf weten dat hij op de hoogte was van het co-ministerschap. "Morrison werd minister van Gezondheidszorg voor het geval hij door covid zou worden uitgeschakeld", aldus Hunt.

Maar de minister van Grondstoffen, Keith Pitt, wist niks van de dubbele ministerspost. Zo hield Morrison als minister een gasboringsproject voor de kust van New South Wales tegen. Achter diens rug om, want het besluit was al door Pitt goedgekeurd.

Hier niet mogelijk

"In Nederland zou zo’n geheim ministerschap niet mogelijk zijn", zegt hoogleraar Paul Bovend’Eert. "Want hier ligt de vervanging van ministers vast in de zogenoemde vervangingsregeling".

Bij het aantreden van een nieuw kabinet wordt steeds opnieuw vastgesteld wie een minister vervangt bij ziekte of afwezigheid in het buitenland. "Vroeger waren dat vaste koppels: de minister van Defensie werd bijvoorbeeld vervangen door de minister van Buitenlandse Zaken. Maar tegenwoordig kunnen dat ook staatssecretarissen zijn", aldus Bovend’Eert.  

'Vernietiging van democratie'

In Australië kon het dus wel gebeuren. Al ging het niet om vervanging: de ministers bleven gewoon op hun post. De opvolger van Morrison, Labour-premier Anthony Albanese, zit danig met de affaire in zijn maag. "Een onvoorspelbare vernietiging van onze democratie", noemt hij het geheime ministerschap. Maar voordat hij stappen onderneemt tegen de ex-premier wil hij de zaak eerst juridisch laten onderzoeken.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Oppositie wint de verkiezingen in Australië, huidige premier stapt op als partijleider

Want heeft Scott illegaal of alleen maar onfatsoenlijk gehandeld? De woede in Australië is in ieder geval groot. De voormalige minister van Binnenlandse Zaken, Karen Andrews, kreeg ook te maken met een premier naast zich, zonder daarvan op de hoogte te zijn. Zij wil dat Scott, die nu parlementslid is, onmiddellijk aftreedt.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore