Geannexeerd schiereiland

Oorlog ineens dichtbij voor gewone Russen: 'vakantieoord' De Krim onder vuur

10 augustus 2022 17:13 Aangepast: 10 augustus 2022 17:39
De explosies op de Krim waren vanaf het strand goed te zien. Beeld © ANP/AP

Oekraïne heeft voor het eerst een doelwit geraakt op het schiereiland De Krim, dat al sinds 2014 in Russische handen is. Jarenlang was het een rustig gebied, maar nu zien de inwoners en toeristen de oorlog van dichtbij. President Vladimir Poetin geeft zijn kroonjuweel niet zomaar uit handen.

Sinds Rusland de Krim acht jaar geleden inlijfde, is het schiereiland bijna volledig 'gerussificeerd': de roebel is ingevoerd, lokale besturen zijn vervangen, de scholen volgen het Russische curriculum, op de televisie zijn alleen Russische kanalen te zien en er is een grote brug naar Rusland gebouwd.

De 19-kilometer lange brug tussen de Krim en Rusland. De 19-kilometer lange brug tussen de Krim en Rusland.

Poetin ziet de annexatie van de Krim als een groot strategisch en symbolisch succes, ook al zien de meeste gewone Russen de Krim als een populaire en goedkope vakantiebestemming.

Volle stranden

Ook deze zomer zijn er volop Russische toeristen aanwezig. "Wat opvalt op de beelden die te zien zijn op social media is hoe vol de stranden zijn. Blijkbaar zijn er nog genoeg mensen die ondanks de oorlog gewoon hun vakantie doorzetten", zegt Rusland-correspondent Eva Hartog.

"Volgens Russische cijfers zijn er op dit moment tussen de 300 en 500 duizend toeristen op het schiereiland. Begin deze zomer werd er geschat dat er dit seizoen in totaal zo'n 6,5 miljoen mensen in de Krim hun vakantie zouden vieren. Maar dat is wel een stuk minder dan de recordzomer van vorig jaar toen 9,5 miljoen toeristen de Krim bezochten."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Explosies op Russische luchtmachtbasis op de Krim, mogelijk aanval door Oekraïne

Gisteren werd de rust van de toeristen verstoord door een grote explosie op een Russisch militair vliegveld bij de plaats Saki, waardoor naar verluidt negen vliegtuigen zijn uitgeschakeld. Vanuit dat vliegveld voert de Russische luchtmacht regelmatig bombardementen uit op Oekraïne.

Wie heeft het gedaan?

Volgens de meeste experts is Oekraïne verantwoordelijk voor de aanval, maar Rusland legt de schuld niet bij Oekraïne en het Oekraïense leger heeft de verantwoordelijkheid ook niet opgeëist.

Defensiespecialist Patrick Bolder zegt dat Oekraïne dit expres doet: "Als je claimt dat je het gedaan hebt, dan moet je eigenlijk ook laten zien hoe je het gedaan hebt. Dan geef je je modus operandi weg, en dat maakt het voor de Russen weer makkelijker om tegenmaatregelen te nemen."

Bij militair vliegveld in de buurt van Saki waren gisteren explosies te horen. Bij militair vliegveld in de buurt van Saki waren gisteren explosies te horen.

Wake-upcall

Wat wél duidelijk is: ook de inwoners en toeristen op de Krim zijn de oorlog gaan voelen. "Het incident van gisteren wakkert angst aan en zal voor sommige Russen een wake-upcall zijn dat hun land überhaupt oorlog voert. Opeens komt het dichtbij", zegt Hartog. "Volgens berichten op social media staan er al lange files van vertrekkende toeristen bij de brug die de Krim met het Russische vasteland verbindt, maar dat wordt door de Russische vereniging van touroperators ontkend."

Veel toeristen lijken te vertrekken, maar wat de inwoners van de Krim over de Oekraïense aanval denken, is moeilijk te peilen, zegt Hartog. "Steun uitspreken voor Oekraïne in het openbaar is gevaarlijk, dus houden critici van de huidige autoriteiten zich stil of zijn ze al jaren geleden verhuisd."

Sinds Rusland Oekraïne in februari binnenviel bleef het op de Krim relatief rustig. Veel Russische militairen gingen vanuit de Krim naar het front, maar op het schiereiland zelf werd nog niet gevochten. Met de explosies van gisteren komt daar verandering in.

De Krim heroveren?

Oekraïne wil de Krim al sinds 2014 graag heroveren, toen Rusland het schiereiland annexeerde. Gisteren herhaalde Zelenski die ambitie nogmaals: "De Krim is Oekraïens, en we zullen het nooit opgeven." De afgelopen maanden was het Oekraïense leger vooral druk met de verdediging van de Donbas en Zuid-Oekraïne. Maar nu Oekraïne terugvecht en land wil heroveren, komt ook de Krim weer in beeld.

"Zou de Krim ooit verloren gaan, dan betekent dat wel wat voor de positie van Poetin," zegt defensiespecialist Bolder. "Maar zover is het nog niet."

Oekraïne zou dan eerst nog het gebied ten noorden van de Krim moeten bevrijden. Daarnaast is de Krim een schiereiland, en zijn er maar twee grote toegangswegen vanuit het Oekraïense vasteland. Op de Krim staan Russische militaire bases, en rondom het schiereiland liggen Russische oorlogsschepen. Als Oekraïne de Krim helemaal wil heroveren, zal het er dus flink voor moeten vechten.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Oorlog staat op een keerpunt, maar de vraag is of Oekraïne dat kan volhouden

Maar het bombardement van gisteren laat wel zien dat Oekraïne in staat is om Rusland ver achter de frontlinies pijn te doen. "Voor de Russen zal dit geen fijn gevoel opleveren. Ze dachten dat ze veilig zaten daar," zegt Bolder. Oekraïne kan Russische militaire bases, wapendepots en vliegtuigen op grote afstand uitschakelen, waardoor het voor Rusland steeds moeilijker wordt om door te vechten.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore