Gids voor de supporters

Feyenoorders opgelet: dit moet je weten voor je naar Tirana reist

22 mei 2022 14:51 Aangepast: 23 mei 2022 13:09
De Arena Kombëtare waar Feyenoord de finale van de Conference League tegen AS Roma speelt Beeld © Dave Winter/Icon Sport

Tirana, Albanië. Niet de eerste stad waar je aan denkt bij een grote voetbalfinale. Maar woensdag gebeurt het toch. Feyenoord speelt in de finale van de Conference League tegen AS Roma. Dit artikel is er speciaal voor de Feyenoordsupporters die op pad gaan: een handleiding voor het bezoek.

Er zijn slechts een paar duizend geluksvogels die een kaartje hebben weten te bemachtigen voor de wedstrijd in de Arena Kombëtare. Een heel groot stadion is het namelijk niet.

En die Feyenoorders (en misschien ook anderen die geen kaartje hebben) gaan een mooie tijd hebben, denkt Norbert Pijls. Hoe hij dat weet? Pijls woont in Tirana helpt gemeenten zich aan te passen aan de EU standaarden. "Ik heb nog nooit een volk gezien waarvan de mannen zo doordrenkt zijn van liefde voor voetbal."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Fans Feyenoord grijpen naast finaleticket: 'Hier word ik heel verdrietig van'

Werkelijk overal staat voetbal op, weet Pijls. "Er zijn hier mensen die bij wijze van de tweede divisie van Denemarken volgen en alle clubs en spelers kennen. Totale voetbalfreaks."

Dictator

Maar voordat we doorgaan met praktische tips voor een paar dagen Tirana, eerst even een kort geschiedenislesje Albanië. Want het grootste deel van de vorige eeuw (van 1944 tot 1985) was daar dictator Enver Hoxha aan de macht. Een socialist die het land na de Tweede Wereldoorlog snel opbouwde, maar die ook lange gevangenisstraffen of de doodstraf aan politieke tegenstanders gaf.

Een van de bunkers in Tirana die je kunt bezoeken. Onder deze koepel zitten enorme ruimtes en gangenstelsels. Een van de bunkers in Tirana die je kunt bezoeken. Onder deze koepel zitten enorme ruimtes en gangenstelsels.

Albanië was in die tijd enorm geïsoleerd. De grenzen zaten potdicht, bijna niemand kon erin of eruit. En dat gold ook voor spullen, waardoor buitenlandse producten voor Albanezen al die jaren als extreem luxe en bijzonder werden gezien. Hoxha was ook erg wantrouwig en bouwde in de jaren dat hij aan de macht was ruim 173.000 bunkers door heel het land. Om in te schuilen, mocht een ander land hen aanvallen. Een aantal van die bunkers in Tirana kun je ook bezoeken.

Levendige restaurant- en caféscene

Nu merk je weinig meer van het communistische verleden. "Tirana heeft een hele goede restaurantscene", zegt Pijls. "Veel Albanezen die in de jaren 90 naar Italië zijn gegaan, zijn teruggekomen met kennis over lekker eten." In de wijk Blloku lijkt het elke avond weekend. Bijna altijd is het levendig op straat en schalt de muziek uit de speakers van de verschillende bars.

Drukke terrassen in Tirana Drukke terrassen in Tirana

Als je uit eten gaat, kan het voorkomen dat de helft van wat er op het menu staat niet beschikbaar is. "Je kan bijvoorbeeld vragen: wat adviseert u? Dan geef je de ober een way out en hoeft hij niet te zeggen wat er allemaal niet is en kan hij iets aanbieden waar hij trots op is." De Albanese keuken lijkt op die van buurland Griekenland en die van andere Balkanlanden. Op veel plekken vind je bijvoorbeeld burek (bladerdeeg met vlees, kaas of spinazie) en kofte (kruidige gehaktballen).

"Fooi hoeft niet, maar wordt wel heel erg gewaardeerd", zegt Pijls. "Vanwege de inflatie hebben veel Albanezen het moeilijk en ze kunnen wel een extraatje gebruiken." De Albanese taal staat op zichzelf en hoort niet tot andere taalgroepen. Het lijkt op geen enkele andere taal die we nog spreken in Europa. Houd het daarom maar bij 'gëzuar!' (proost) als je in de kroeg staat, want met Engels kan je prima uit de voeten.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Blok: Macedonië en Albanië nog niet klaar voor EU

Een stereotype dat bestaat over Albanezen is dat ze vaak in de criminaliteit zitten en dan met name in de drugshandel. In een recent rapport van Europol wordt Nederland als dominante speler in de cocaïnehandel aangewezen, maar Albanezen zijn de meest opgepakte verdachten. 

"Zodra je laat vallen dat je uit Nederland komt, dan gaat het snel over wiet", zegt Pijls. "Het kan ook zomaar gebeuren dat je het op straat wordt aangeboden." Maar het is een slecht idee om hier op in te gaan, want cannabis is hartstikke illegaal in Albanië.

Nationale helden

Cultuurverschillen zijn volgens Pijls minimaal. "Albanezen zijn ontzettend tolerant als het gaat om religieuze en politieke verschillen."

Bij de trots van Albanië hoort ook de tweekoppige adelaar Bij de trots van Albanië hoort ook de tweekoppige adelaar

Maar er is één ding wat je niet moet doen: "De nationale helden ironiseren", zegt Pijls. "Want Albanezen zijn trots op hun verleden. Met name op Skanderbeg." Deze edelman en militair bestreed in de 15e eeuw het Ottomaanse rijk en verdedigde het land. Zijn standbeeld staat op het centrale plein in Tirana. "Een soort Willem van Oranje. Maar bijvoorbeeld ook Moeder Teresa is voor de Albanezen heel belangrijk."

Albanezen zijn voor Roma

Een wat minder leuke boodschap voor de Feyenoordfans: "Ik denk dat 95 procent van de Albanezen voor AS Roma is", schat Pijls. En dat heeft alles te maken met het feit dat Albanië en Italië eeuwenlange banden met elkaar hebben en geografisch dicht bij elkaar liggen.

Ooit was Albanië een kolonie van Italië en tijdens het communisme was Italië het symbool van het vrije Westen. Na 1991 gingen Albanezen dan ook massaal naar Italië, zo'n 800.000 wonen daar nog steeds. "Maar Nederlanders vinden ze ook leuk hoor", zegt Pijls. "Ze weten bijvoorbeeld ook dat het programma Wie is de Mol hier is opgenomen. Albanië doet namelijk heel erg z'n best zich te promoten bij toeristen en voetbalsupporters zijn natuurlijk ook toeristen."

Toerist uithangen

Als je dan toch in Albanië bent, dan kun je net zo goed een paar dagen vakantie eraan vastplakken. Een Nederlands tintje waar je het misschien niet verwacht: er zijn opvallend veel Nederlandse architecten actief in Albanië. 

De piramide die Enver Hoxha liet bouwen als monument. De piramide die Enver Hoxha liet bouwen als monument.

Momenteel renoveert het bureau MVRDV de iconische piramide in Tirana. Die is daarom niet toegankelijk voor publiek, maar ook vanaf de buitenkant is hij erg indrukwekkend. Ook het nieuwe Nationale Theater en een gigantische woontoren zijn van Nederlandse ontwikkelaars.

Naast de Albanese Alpen in het noorden, is ook de kust een trekpleister. Heldere, azuurblauwe zee en witte stranden, maar dan een stuk goedkoper dan de strandvakanties die normaal gesproken populair zijn bij Nederlanders. Dus stel dat je na de wedstrijd met je kater – vanwege winst óf verlies – wil uitbrakken, dan kan dat prima aan de Albanese Riviera.

De stranden bij Sarande doen niet onder voor die van Griekenland en Italië De stranden bij Sarande doen niet onder voor die van Griekenland en Italië
RTL Nieuws

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore