Eerste zwarte minister Buitenlandse Zaken

Colin Powell overleden: 'Moedige generaal', maar vooral herinnerd om Irak-leugens

18 oktober 2021 17:29 Aangepast: 18 oktober 2021 18:31
Colin Powell en zijn destijds ambtgenoot Ben Bot tijdens een bezoek aan het Binnenhof in december 2004. Beeld © Robert Vos/ANP

Het overlijden van de Amerikaanse oud-minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell roept veel herinneringen op bij zijn voormalig ambtsgenoot Ben Bot. "Ik vond het een warm en zeer deskundig man. Iemand die ook veel voor Nederland heeft betekend", zegt Bot tegen RTL Nieuws.

Powell overleed op 84-jarige leeftijd als gevolg van complicaties na het oplopen van Covid-19, zo maakten zijn nabestaanden maandag bekend in een verklaring op Facebook. Volgens de Amerikaanse tv-zender NBC leed Powell, die volgens zijn familie volledig gevaccineerd was, aan kanker.

Bot had met name in zijn tijd als ambassadeur van de NAVO (1982-1986) en minister van Buitenlandse Zaken (2003-2007) veelvuldig te maken met de Amerikaan die hij ook diverse malen ontmoette. De in New York geboren Colin Luther Powell werd na een indrukwekkende militaire carrière in januari 2001 de eerste zwarte Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Amerikaanse oud-minister Colin Powell overleden aan corona

'Een echte generaal'

"Hij was een echte generaal en combineerde wijsheid met moed, maar ook met begrip en tolerantie", omschrijft Bot zijn voormalig ambtgenoot. "De eerste keer dat ik hem ontmoette als minister was ik net een paar dagen in functie. Dat was gelijk een zeer prettige ontmoeting."

Volgens Bot hechtte Powell 'buitengewoon veel waarde' aan Nederlandse deelname aan buitenlandse missies, zoals die in Afghanistan. "Hij had de nodige ervaring op dat gebied en zag het Nederlandse leger als een bekwaam opgebouwde krijgsmacht met expertise in snelle interventies. Dat is wat de Amerikanen zochten. Ook omdat deelname van een net en betrouwbaar land als Nederland voor hen een positief signaal naar andere landen was."

Beruchte toespraak

Toch beseft ook Bot dat Powell ook de geschiedenis in gaat om zijn beruchte toespraak voor de VN-Veiligheidsraad in 2003. Daarin zei Powell vol overtuiging dat de Iraakse president Saddam Hoessein over massavernietigingswapens beschikte en samenwerkte met terreurgroep Al-Qaeda. Iets wat nadien allebei niet waar bleek te zijn.

De toespraak die Powell hield op 5 februari 2003 werd opgesteld door de CIA in opdracht van het Witte Huis.

'Past niet bij hem'

"Een vlek op zijn blazoen", zegt Bot. "We zullen nooit helemaal weten wat hem daartoe bewogen heeft en waarom hij niet heeft geluisterd naar VN-inspecteurs die nooit van zulke wapens hebben gevonden. Hebben vrienden of kennissen binnen zijn eigen inlichtingendiensten hem de verkeerde informatie gegeven? Is hij blind gevaren op iemand die hij vertrouwde?"

Volgens Bot is dat een fout die je als minister kan overkomen. "Maar het past niet bij hem omdat hij zich zijn hele carrière nooit door iemand heeft laten intimideren. Maar hij blijft voor mij ondanks dat een bewogen en groot man die veel voor Amerika gedaan heeft. En ook voor Nederland."

'Gigantisch afgestraft'

Correspondent Erik Mouthaan omschrijft Powell als een van de meest aanbeden Amerikaanse generaals voordat hij minister werd. "Hij kwam niet uit de politiek en werd als de hoogst zichtbare zwarte militair lange tijd gezien als een door en door fatsoenlijk en geloofwaardig man", zegt Mouthaan vanuit New York.

Er werd in die dagen in Amerika zelfs hardop gesproken over een mogelijk presidentschap van Powell. Mouthaan: "Daarom was de val ook zo groot. Hij was echt een staatsman met aanzien. President George W. Bush zag dat ook en maakte hem minister. Dat was bijzonder omdat een zwarte man nog nooit zo'n post had bereikt."

Powell zal volgens Mouthaan vooral worden herinnerd als de man die zijn aanzien verspeelde met onwaarheden over Irak. "Het grootste goed als politicus is je goede reputatie. Die van Powell is bewust ingezet om met dubieuze argumenten een oorlog te beginnen. Daar is hij gigantisch voor afgestraft en dat zal hem altijd worden nagedragen."

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore