'Zorgwekkende situatie'

Naomi werkt in ebolagebied: 'Familie van hulpverleners vindt werk riskant'

07 maart 2021 18:23 Aangepast: 08 maart 2021 06:08
Naomi Nolte (27) werkt middenin het door ebola getroffen gebied in Guinee. Beeld © Naomi Nolte

De 27-jarige Naomi Nolte is voor het Rode Kruis in het door ebola getroffen gebied in het Afrikaanse Guinee. Het is de eerste keer dat ze wordt uitgezonden naar het buitenland. "Natuurlijk is het spannend, maar ik voel me veilig."

Naomi is persvoorlichter en is normaal gesproken verantwoordelijk voor de communicatie in Nederland. "Vanaf het begin af aan wilde ik al wat in het buitenland doen, maar door corona kwam dat er een tijd niet van", zegt Nolte.

Vluchten geannuleerd

Afgelopen week kwam Nolte aan in Conakry, de hoofdstad van Guinee. Om daarna in het door ebola getroffen gebied Nzérékoré, in het uiterste zuidoosten van Guinee, te komen was nog een hele opgave. "Vliegtuigvluchten waren niet beschikbaar, dus moest de reis over de weg."

"Uiteindelijk heb ik 21 uur in de auto gezeten. Toch is de reis verder prima verlopen. Al was het wel behoorlijk hobbelig onderweg." Dat is ook goed te zien op beelden die Nolte zelf op Twitter heeft gezet.

Beelden plaatsen is wat Nolte de komende twee maanden veel gaat doen. "Ik ga foto’s maken, persberichten opstellen en de social media bijwerken. Met als doel om de ontwikkelingen onder de aandacht te brengen."

Weinig aandacht

Want aandacht kreeg de situatie in Guinee de afgelopen tijd maar weinig. Nolte heeft er wel een verklaring voor: "Misschien omdat we veel bezig zijn met corona. Maar het is juist daarom belangrijk dat ik hier ben."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Ebola breekt uit in Afrika, minister noemt situatie 'zeer zorgelijk'

"Het is heel erg zorgwekkend. Er zijn nu 14 ebola-gevallen bevestigd. Daarnaast zijn er nog 4 mensen van wie wordt vermoed dat ze het virus hadden. Er is in de regio veel beweging, ook omdat Nzérékoré dichtbij de grens met Liberia en Ivoorkust ligt. Ook heeft ebola een lange incubatietijd. Het kan tot wel 21 dagen duren tot je symptomen krijgt. Oftewel: er kunnen een hoop mensen besmet zijn zonder dat ze het zelf weten. Extra hulp is dus hard nodig en we zullen de komende dagen ook verder opschalen."

Wat is ebola?

Ebola is een virus. Volgens het RIVM zijn uitbraken van het virus tot nu toe alleen in Afrika voorgekomen. Mensen verspreiden het via direct contact met bloed, ontlasting, urine, sperma, braaksel en zweet.

De meeste mensen krijgen een week na besmetting klachten. Maar bij sommigen kan dat dus ook na drie weken pas gebeuren. De voornaamste symptomen zijn koorts, hoofdpijn en spierpijn. Ook diarree en braken komen voor, wat zorgt voor uitdroging. En typerend voor ebola: interne en externe bloedingen. Als dat gebeurt is een patiënt het besmettelijkst. In Afrika overlijdt meer dan de helft van de mensen die het virus oploopt.

De bewoners van het getroffen gebied zijn sceptisch merkt Naomi. "Er is soms veel wantrouwen. Als buitenstaanders de lokale bevolking vertellen dat er ebola is uitgebroken, wordt dat niet altijd geloofd."

Vertrouwen in vrijwilligers

"Daarom werken we met lokale vrijwilligers. Mensen van binnen de gemeenschap die anderen informeren over het virus. Over hoe je een besmetting kunt voorkomen en hoe je de ziekteverschijnselen kunt herkennen. Die vrijwilligers worden meer vertrouwd."

De bewoners in het getroffen gebied zijn bang voor het virus, merken lokale hulpverleners in hun eigen gemeenschap. "Christine, een lokale hulpverleenster, vertelde mij dat het voor haar ingewikkeld is om haar werk te doen. Mensen om haar heen vinden het riskant en blijven daarom uit haar buurt. Toch zegt Christine: Ik vind dit zo belangrijk, dat ik toch testen blijf afnemen en blijf helpen."

Testen is een belangrijke methode om het virus in te dammen. "De test lijkt een beetje op de coronatest. Met een grote wattenstaaf wordt wangslijmvlies afgenomen. De test gaat in een koelbox en wordt naar een laboratorium gestuurd."

Geen wit pak

Nolte is afgelopen vrijdag zelf nog mee geweest naar een testafname. Opvallend daarbij is dat ze zich niet in een groot wit pak hoefde te hijsen, zoals we die kennen uit de grote ebola-uitbraak van 2014. "Corona is overdraagbaar via de lucht, ebola niet. Overdracht gaat via lichaamssappen. Dus als je afstand houdt en geen handen schudt, dan ben je veilig."

"Natuurlijk is het een beetje spannend. Maar ik voel me veilig. Daarbij moet ik twee keer per dag mijn temperatuur opnemen. En als we symptomen hebben, dan moeten we binnen blijven. Dan wordt er meteen goed voor ons gezorgd, dus daar maak ik me geen zorgen over."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Eerste eboladoden in vijf jaar in Guinee, bezorgdheid groot

Naast testen gaat vaccineren hopelijk helpen om de uitbraak in te dammen. "Er is begonnen met het vaccineren van de contacten van mensen die ebola hebben en ook de contacten van die contacten", zegt Nolte. "Daarnaast hebben zo'n 70 Rode Kruis-hulpverleners een vaccin gekregen. Het gaat echt om mensen die aan de frontlinie werken, ik niet dus."

11.000 vaccinaties

Dat er überhaupt een vaccin beschikbaar is, is een groot verschil met de uitbraak in 2014. Toen was die er nog niet. "Vorige week zijn er door de Wereldgezondheidsorganisatie WHO 11.000 vaccins ingevlogen. 1800 zijn er nu toegediend. Het is een goed begin", zegt Nolte.

Er wonen 1,3 miljoen mensen in het getroffen gebied. "Ook bij het vaccineren is het belangrijk dat lokale hulpverleners de bevolking vertellen waarom een vaccin nodig is, zodat zo veel mogelijk mensen zich laten vaccineren."

Vandaag had Nolte vooralsnog een rustige dag. "Maar je weet het nooit. Het kan zomaar zijn dat er opeens iets gaat gebeuren. Bijvoorbeeld een veilige begrafenis uitvoeren. Ebola-patiënten zijn na hun dood namelijk nog zeer besmettelijk. Vaak wassen mensen hier de overledene en raken ze het lichaam aan. Dat is erg risicovol. Wij trainen hulpverleners zodat ze die veilige begrafenissen kunnen uitvoeren. 

Ebola en corona

"Wat me trouwens het meest opvalt is dat mensen hier enorm weerbaar zijn", zegt Nolte. "Jaren geleden hadden ze al een enorme uitbraak. Toen kwam de coronapandemie en nu weer ebola. Ze moeten door blijven gaan en je ziet ook wel dat ze dat doen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

De situatie in Afrika: ebolacentra omgebouwd tot coronaruimtes

Hoe lang Nolte in het gebied blijft is nog niet helemaal zeker. Het kan een maand zijn, maar ook twee maanden. Maar langer dan twee maanden waarschijnlijk niet. Dan zal ze door een collega worden afgelost. "Als ik naar huis ga moet ik nog 21 dagen mijn temperatuur blijven opmeten om te kijken of ik het virus niet heb opgelopen."

"Daarnaast heb je natuurlijk ook nog de coronamaatregelen. Dus ik heb mijn vriend al verteld dat we samen 10 dagen in quarantaine gaan als ik terug ben."

Twee jaar geleden brak ebola al uit in Congo:

Door de ebola-uitbraak in Congo moeten inwoners zich houden aan strenge regels, ook bij begrafenissen. In de buurt van een dode komen is verboden. Verspreiding van het ebolavirus moet zo voorkomen worden. Voor de nabestaanden is dat zwaar.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore