Decembermoorden in 1982

Bouterse in historische verklaring: 'De geschiedenis zal ook mij vrijspreken'

30 november 2020 17:18 Aangepast: 30 november 2020 18:53
Bouterse arriveert met zo'n honderd steunbetuigers bij de krijgsraad voor zijn verklaring. Beeld © ANP

De Surinaamse oud-president Desi Bouterse heeft voor het eerst en in hoogsteigen persoon een verklaring gegeven in de rechtszaak over de Decembermoorden in 1982. Daarin zei hij dat er destijds sprake was van een 'gevaarlijke buitenlandse invasie' en wijst hij meermaals met de beschuldigende vinger naar 'voormalige kolonisator' Nederland.

De 75-jarige Bouterse las in een halfuur zijn verklaring voor tijdens een uitgestelde zitting van de krijgsraad in de rechtbank in Paramaribo. Het was de eerste keer in 38 jaar tijd dat hij voor de rechter inhoudelijk inging op de martelingen en moorden van vijftien politieke tegenstanders.

Gevaarlijke invasie

Bouterse begon al snel met kritiek op de krijgsraad zelf. Die heeft in het proces volgens hem 'helaas nooit aan waarheidsvinding gedaan'. Ook verklaarde hij dat het bij de 'zeer traumatische, droevige gebeurtenissen van december 1982' niet zomaar ging om het oppakken en vermoorden van 'volkomen onschuldige mensen'. Hij sprak van het afslaan van een 'gevaarlijke militaire invasie van de voormalige kolonisator'. Daarmee beweerde hij dat zijn politieke tegenstanders destijds hulp zouden hebben gehad uit onder meer Nederland, om Bouterse af te zetten.

Volgens de Surinaamse oud-president en legerleider heeft Nederland 'voor 60 jaar' documenten in kluizen verborgen waarin staat wat er werkelijk is gebeurd. "De geschiedenis zal ook mij vrijspreken van alle schuld aan het trieste, traumatische gebeuren van 8 december 1982", zei Bouterse.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Bouterse reageert op veroordeling Decembermoorden: het zat eraan te komen

Geen ontkenning

Opvallend is dat Bouterse alleen spijt betuigt dat hij de moorden niet heeft zien aankomen, zegt correspondent Sandra Korstjens. "De oud-president ontkent nergens dat het is gebeurd. Maar hij betuigt wel enige spijt dat dat hij de gebeurtenissen niet heeft zien aankomen".

Korstjens wijst ook op de 'buitenlandse invasie' tijdens zijn toespraak wel vijf keer noemde. "Daarmee is Bouterse blijkbaar nog steeds overtuigd dat het martelen en ombrengen van vijftien mensen toen de enige juiste manier van optreden was om volgens hem een buitenlandse invasie te voorkomen. Dat is na al die jaren van niets verklaren heel pijnlijk voor de nabestaanden."

Moord op 15 tegenstanders

Bouterse werd op 29 november 2019 veroordeeld tot twintig jaar gevangenisstraf voor de moord op vijftien politieke tegenstanders van zijn militaire regime. Hij liet zijn gezicht niet zien in de rechtszaal en kon daardoor ook niet in hoger beroep gaan. Bouterse noemde dat vandaag in zijn verklaring 'een denkfout' en bood hiervoor zijn excuses aan.

Een maand na de uitspraak tekende hij in december toch verzet aan tegen het vonnis van de Surinaamse krijgsraad. Dat proces werd vervolgens uitgesteld door de uitbraak van het coronavirus.

Tussendoor heeft Suriname met Chan Santokhi een nieuwe president gekozen. De grootste concurrent van Bouterse kwam in juli aan de macht na een chaotische telling van de stemmen die anderhalve week duurde en zorgde voor veel onrust in het land. Santokhis partij, de VHP, won 20 van de 61 zetels. De NDP van Bouterse pakte 16 zetels en belandde in de oppositie.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Dit is hoe Santokhi Suriname uit het dal wil gaan trekken

Celstraf geen zekerheid

Correspondent Korstjens wijst op de invloed die Bouterse houdt op Suriname. "Zijn echte macht is hij weliswaar kwijt door zijn verkiezingsnederlaag, maar hij blijft geen doorsnee Surinamer."

Als het vonnis overeind blijft, is daarmee nog niet gezegd dat Bouterse ook daadwerkelijk achter de tralies verdwijnt. Korstjens: "Het is moeilijk te voorspellen. Tot nog toe is geen gevangenschap geëist. Vermoedelijk om onrust in de samenleving te voorkomen. Bouterse heeft een harde kern van aanhangers die hem altijd zal beschermen en verdedigen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees verder:

Proces tegen Bouterse gaat verder: moet hij straks echt de cel in?

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore