Tegen verwachtingen in

Afrika heeft corona veel beter onder controle dan Europa: dit is waarom

08 oktober 2020 18:32 Aangepast: 11 oktober 2020 10:16
Inwoners van een township in Zuid-Afrika worden ondervraagd over hun gezondheid.

Terwijl in Europa het ene na het andere land nieuwe maatregelen afkondigt vanwege het oplopende aantal coronabesmettingen, blijft het in Afrika rustig. Het continent wordt geteisterd door extreme armoede, maar het coronavirus lijken ze goed onder controle te hebben. Hoe kan dat?

Het eerste coronageval op het continent werd op 14 februari vastgesteld in Egypte. De voorspellingen voor Afrika leken niet al te best. Met minder geld, minder toegang medische kennis en slechtere toegang tot hygiënische middelen dan in Europa kon het haast niet goed gaan.

Snel ingrijpen

Maar de cijfers liegen er niet om: Afrika heeft het virus stukken beter onder controle dan Europa. In Afrika zijn zo’n 37.000 mensen overleden aan het coronavirus, in Europa ligt dit aantal rond de 230.000. Noord- en Zuid-Amerika komen samen uit op ruim 580.000 doden, met de VS (212.000) en Brazilië (148.000) als landen met de meeste dodelijke slachtoffers.

Kanttekening sterfgevallen in Afrika

Vanwege het gebrek aan tests en problemen met de gegevens van inwoners ligt het daadwerkelijke aantal sterfgevallen waarschijnlijk hoger dan 37.000. Al zijn er volgens de voorzitter van het Agentschap voor Volksgezondheid van de Afrikaanse Unie geen aanwijzingen dat een groot aantal sterfgevallen over het hoofd is gezien, meldt de BBC

Beelden uit Afrika van massagraven en overbelaste ziekenhuizen bleven uit. Eén van de redenen dat Afrika het tegen verwachting in goed doet komt doordat de Afrikaanse regeringen snel handelden, vertelt Mary Stephen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) in Afrika. 

"Zelfs voordat er coronagevallen werden geregistreerd, riepen sommige landen een lockdown uit", zegt Stephen. Ook maatregelen als afstand nemen, het dragen van gezichtsmaskers en vaak handen wassen werden snel ingevoerd.

Ebolacentra

Een voordeel dat het continent had bij het treffen van vroege voorbereidingen was dat ze al eerder te maken hadden met besmettelijke ziektes. In 2014 was er een grote ebola-uitbraak in West-Afrika, en in 2018 dook de ziekte opnieuw op. 

Ebola-behandelcentra werden aan het begin van de coronaepidemie omgebouwd tot ruimtes voor coronapatiënten. Landen in Afrika hebben van de ebola-uitbraak kunnen leren en bouwen nu voort op die bestaande systemen, vertelde Stephen eerder aan RTL Nieuws.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

De situatie in Afrika: ebolacentra omgebouwd tot coronaruimtes

Een ander voordeel dat Afrika heeft is dat de bevolking relatief jong is. De gemiddelde leeftijd op het continent is slechts 19 jaar, terwijl dit in Europa zo'n 43 jaar is. Inmiddels is het duidelijk dat vooral oudere mensen ernstig ziek worden van het virus. Volgens de WHO is ongeveer 91 procent van de coronagevallen in de sub-Sahara onder de 60 jaar.

"De ziekenhuizen zijn misschien minder goed dan in Europa, maar daar gaat het niet alleen om", zegt Stephen. "Er werden veel minder mensen ziek dan we hadden verwacht. En de mensen die ziek werden, kregen vaak milde symptomen en werden snel beter. Dat komt omdat de bevolking relatief jong is."

Ook bejaardenhuizen, die in de westerse wereld vaak coronabrandhaarden werden, zijn er weinig in Afrika. De oudere gemeenschap trekt daar vaak naar het platteland, waar het ook makkelijker is om afstand te houden.

Hoge temperaturen en corona

Uit onderzoek van de Universiteit van Maryland naar de relatie tussen temperatuur en de verspreiding van het coronavirus zou verder blijken dat het virus zich makkelijker verspreidt bij een lage temperatuur en luchtvochtigheid. Zo zagen de onderzoekers dat de verspreiding van het virus in Zuid-Afrika sneller ging toen de winter begon.

Toch is het exacte verband tussen het coronavirus en het klimaat nog niet helemaal helder. In eerste instantie dachten virologen dat het coronavirus minder besmettelijk zou zijn in warm weer. Die conclusie werd getrokken toen het coronavirus werd vergeleken met griep.

Maar volgens het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) heeft de temperatuur weinig invloed op de besmettingen. "Op de verspreiding van dit nieuwe coronavirus heeft het klimaat weinig invloed", schrijft het instituut op hun website. 

Volgens Stephen neemt het aantal besmettingen op dit moment af in Afrika. "Maar de landen moeten waakzaam zijn. Sommigen openen weer hun grenzen en de economieën gaan steeds meer draaien. In Europa is de tweede golf begonnen, dat moeten we in Afrika voorkomen."

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Lockdown hakt erin bij miljoenen Zuid-Afrikanen: geen werk, geen eten

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore