Oorlog in Afghanistan

Betaalde Rusland de taliban om aanslagen te plegen? 'Zorgelijke berichten'

29 juni 2020 11:16 Aangepast: 29 juni 2020 11:19
Amerikaanse soldaten houden de wacht in de Afghaanse hoofdstad Kabul. Beeld © Getty

Verontrustende berichten over een geheime Russische operatie tijdens de oorlog in Afghanistan. Betaalde Rusland de taliban om aanslagen te plegen op westerse troepen? Dit is er aan de hand.

Wat is er tot dusver bekend?

De zaak draait om de Russische militaire inlichtingendienst GROe. Die zou in het geheim beloningen hebben uitgedeeld aan talibanstrijders voor het doden van internationale coalitietroepen, onder wie Amerikaanse en Britse soldaten.

Leden van de Russische dienst zouden de premies vorig jaar hebben betaald voor 'succesvolle aanvallen' op westerse troepen, melden onder meer The New York Times en The Washington Post

Het zou gaan om de Russische elite-eenheid 29155, onderdeel van de GROe, die we onder meer kennen van de gifgasaanval op de Russische oud-spion Sergej Skripal in 2018 in Londen.

Miniatuurvoorbeeld
Lees terug:

Zaak-Skripal: van dodelijk gif in een parfumflesje tot diplomatieke oorlog

Waarom komt dit nu naar buiten?

De zaak is aan het licht gekomen tijdens ondervragingen van gevangenen. Het Amerikaanse leger heeft de afgelopen maanden Afghaanse militanten en criminelen gevangen genomen en hen toen ondervraagd. Hoe de Russen precies te werk zijn gegaan, werd uit die gesprekken niet duidelijk.

Eind maart zou het Witte Huis al op de hoogte zijn gebracht van de zaak. Sindsdien zouden er intern discussies zijn geweest over hoe om te gaan met de gevoelige kwestie. Daarbij werd gedacht aan het indienen van een klacht via diplomaten of de VN tot het opleggen van economische sancties aan Rusland.

Er zou binnen de Amerikaanse inlichtingendienst CIA nog geen actie zijn ondernomen omdat de bezetting kleiner was vanwege de coronacrisis. Maar de CIA heeft de inlichtingen inmiddels wel bevestigd, schrijft The Washington Post.

"Onze militairen in Afghanistan zijn zich bewust van de gevaren in het land."

Nederland is ook actief in Afghanistan. Zijn onze mensen doelwit geweest?

Het ministerie van Defensie spreekt in een eerste reactie van 'zorgelijke berichten'. Of Nederland ook op de hoogte is gebracht door de Amerikanen en of Nederlandse militairen ook gevaar liepen, kan het ministerie maandagochtend nog niet zeggen.

Volgens Defensie gaat het om 'operationele inlichtingenrapporten' waarop het ministerie op dit moment niet in het openbaar kan reageren. "Wel kunnen we stellen dat onze militairen in Afghanistan zich bewust zijn van de gevaren in het land en daarmee rekening houden bij hun optreden", zegt een woordvoerder tegen RTL Nieuws.

Nederland werkt sinds 2002 aan de wederopbouw van Afghanistan. Na eerdere trainingsmissies in Uruzgan en Kunduz zitten er nu nog zo'n 170 Nederlandse militairen in het land. Zij proberen het leger en politie in Afghanistan verder op te bouwen. Zo'n zestig Nederlandse militairen keerden vroegtijdig terug naar huis wegens het coronavirus.

Hoe reageren de Amerikanen?

Zowel de CIA, het Pentagon als de Nationale Veiligheidsraad, het comité van de Amerikaanse regering en de top van de veiligheidsdiensten, hullen zich in stilzwijgen. 

Het Witte Huis ontkende zaterdag wel alvast dat president Donald Trump of vicepresident Mike Pence op de hoogte waren van de zaak. Alle nieuwsberichten over een briefing die zij hadden gehad hierover kloppen niet, aldus veiligheidschef John Ratcliffe. Ook Trump zelf weerspreekt dat met klem op Twitter.

Miniatuurvoorbeeld
Lees ook:

Mijlpaal in oorlog: akkoord tussen VS en taliban over 'verminderd geweld'

En de Russen en de taliban zelf?

Die zetten hun hakken in het zand. Het Kremlin zei dit weekend eerst dat het niet op de hoogte was gesteld van de beschuldigingen. "Als iemand beschuldigingen uit, zullen we pas reageren", zei Dmitri Peskov, de woordvoerder van de Russische president Vladimir Poetin.

Die reactie kwam later alsnog in de vorm van een felle reactie van het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken. Het verhaal 'illustreert de lage intellectuele capaciteiten' van de Amerikaanse veiligheidsdienst, die alleen maar propaganda zouden verspreiden 'met zulke onzin', aldus de Russen. 

Ook de taliban ontkennen dat zij betrokken zijn. "Dit soort berichten over deals met de Russische inlichtingendienst zijn ongegrond", zegt woordvoerder Zabihullah Mujahid tegen de The New York Times. "Onze doelwitten en moordaanslagen waren jaren eerder aan de gang en we deden het op eigen kracht."

Dat veranderde volgens hem na de historische deal die de taliban in februari sloten met de Amerikanen. "Hun levens zijn veilig en wij vallen ze niet aan", aldus de taliban-woordvoerder.

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore