Defensie

'Militairen kregen kanker door burn pits in Afghanistan'

18 januari 2019 20:05 Aangepast: 18 januari 2019 20:07
Een burn pit in Afghanistan. Beeld © RTL Nieuws

Ongeveer 50 Nederlandse militairen die in Afghanistan hebben gezeten, denken dat zij kanker hebben gekregen door in brand gestoken afvalhopen, ook wel 'burn pits' genoemd.

Dat zegt jurist Ferre van de Nadort, die onderzoek doet naar de burn pits op Kamp Holland en Kandahar. De militairen zijn volgens hem 'dag en nacht' blootgesteld aan 'dikke vette rook'. In totaal hebben zich bij hem 200 mensen gemeld met allerlei klachten. 

Metingen in 2010

Van accu's tot autobanden en van huisvuil tot medisch afval: volgens jurist Van de Nadort werd op Kamp Holland vrijwel alles in brand gestoken. Hij verwijt Defensie onder andere dat er te weinig metingen zijn verricht naar de rook die over het kamp waaide. "In 2010 heeft men een keer metingen verricht maar dat was in het natte seizoen en in een tijd dat de wind van het kamp afstond", weet Van de Nadort.

Of de militairen daadwerkelijk ziek werden door de afvalrook, is moeilijk vast te stellen. "Maar ik ben geschrokken van het aantal mensen dat zich bij mij hebben gemeld. Allemaal jonge mensen van rond de dertig." Volgens Van de Nadort zitten de militairen door het gebrek aan metingen met een 'bewijsprobleem'.

Johan Smit. Johan Smit.

'Mijn leven is kapot'

Eén van de oud-militairen die ernstige klachten kreeg is Johan Smit. Hij ging in 2006 naar Afghanistan. Een jaar later meldde hij zich bij Defensie met gezondheidsklachten. Er is leukemie bij hem vastgesteld. Volgens hem staat de relatie tussen zijn ziekte en de afvalverbranding 'buiten kijf'. Ook de artsen die hem behandelen zijn daarvan overtuigd, zegt hij.

"Ik heb een abonnement bij het ziekenhuis", zegt Smit. "Ik zit met leukemie, en met de bijverschijnselen. Ik ben mijn baan kwijt. Ik lig 15 tot 20 uur per dag op bed. Wat is mijn leven? Mijn leven is kapot."

Geen keus

Volgens jurist Van de Nadort ligt bij Defensie de plicht om te meten waar mensen aan bloot worden gesteld. "Zodat het bewijsprobleem niet bij de militair ligt, maar bij Defensie. Want als militair heb je niet veel keus. Als je op een wachtpost zit in de buurt van de burn pit, en de wind staat verkeerd, kun je niet even zeggen: ik ga wel even ergens anders naartoe. Als je op een militair kamp slaapt en je hebt de pech dat de rook gewoon dagenlang het kamp over gaat, je kunt moeilijk in een hotel in Kabul gaan slapen. Dat kan niet, het is oorlogsgebied."

Wat is een burn pit?

Tijdens militaire uitzendingen was het gebruikelijk dat afval werd verbrand in zogenoemde burn pits. Het ging daarbij niet alleen om huishoudelijk afval, maar ook om bijvoorbeeld banden, afgewerkte olie, accu's, chemisch en medisch afval, munitiedelen en ontlasting. 

Op welke plekken zijn burn pits gemeld bij deze jurist?

·         Kandahar Air Base

·         Kamp Holland, Tarin Kowt

·         Deh Rawoh

Wist Defensie van meldingen van militairen?

Bijleveld heeft vandaag gezegd dat er 'geen meldingen bekend zijn van militairen met kanker in relatie tot afvalverbranding'. In 2010 heeft Defensie metingen laten doen op Kandahar om de stoffen te meten die vrijkomen bij de afvalverbranding. Maar de concentratie was niet gevaarlijk, aldus Defensie. 

De krijgsmacht werkt inmiddels niet meer met de verbrandingskuilen. Het afval van militaire missies in het buitenland wordt nu afgevoerd door onderaannemers.

Bron: burnpit.nl, ANP

Doodziek door verf: 'De arrogantie zit me dwars'

Deze zaak doet denken aan het gebruik van de chrome-6-verf bij defensie. Ook daardoor werden veel militairen (ernstig) ziek.
`