Zorgen over salafisme in Nederland

Is Nederland veiliger zonder salafistische organisaties?

01 december 2015 14:31 Aangepast: 25 februari 2016 16:29
Archieffoto Beeld © ANP

De PvdA en VVD willen organisaties verbieden die het salafisme promoten, de strenge islamitische stroming. Heeft dat zin of veroorzaakt zo'n verbod juist de toename van extremisme? Zes vragen over het gevaar van salafisme.

1. Wat is salafisme?
Salafisme is een stroming binnen de soennitische islam. De aanhangers willen de 'zuivere islam', ze willen terug naar 'de basis van de islam'. Maar zoals in elke stroming denken de aanhangers niet precies hetzelfde. Grofweg zijn de salafisten volgens de geheime diensten AIVD en NTCV te verdelen in drie groepen: 

  • Het apolitieke salafisme benadrukt het persoonlijke religieuze leven en de afzondering van de niet-islamitische samenleving. Deze substroming hoopt door onder meer 'het goede voorbeeld te geven' haar doel te bereiken: de zuiver-islamitische samenleving. 
  • Het politieke salafisme treedt meer naar buiten. Het is actief bezig om het doel van de zuiver-islamitische samenleving te bereiken. 
  • Het jihadi-salafisme gaat een stap verder. In deze substroming worden mensen die anders denken verketterd en wordt geweld goedgekeurd; het is een belangrijk onderdeel van het gewelddadige jihadisme.

2. Hoe gevaarlijk is deze stroming? 
De inlichtingendiensten AIVD en NTCV zijn bezorgd over de 'antidemocratische en onverdraagzame' boodschap van sommige salafisten. Salafisten willen zich afzonderen van de niet-islamitische samenleving, en dat is het tegenovergestelde van integratie. Bij het 'jihadi-salafisme' is het gevaar nog groter: het gebruik van geweld wordt goedgekeurd. Het gevaar daarvan kennen we maar al te goed: de moordenaar van Theo van Gogh hing deze stroming aan. 

3. Hoe groot is die beweging in Nederland? 
Deskundigen schatten dat er tussen de 30.000 en 40.0000 salafisten in Nederland zijn. Dat gaat om een ruime schatting, het is moeilijk te zeggen hoeveel aanhangers er precies zijn omdat de grenzen tussen verschillende stromingen vaag zijn. Hoeveel mensen van die groep geweld goedkeuren of geweld willen gebruiken, is volgens de geheime diensten niet te zeggen. 

4. Hoe is het salafisme in Nederland terechtgekomen? 
De geheime diensten AIVD en de NCTV zeggen dat de salafistische stromingen hun oorsprong hebben op het Arabische schiereiland. Sinds eind jaren 70 zijn de landen in die regio volgens de diensten 'zeer actief' bezig met het verspreiden van het salafisme naar westerse landen. Dat is onder meer gebeurd door het 'ter beschikking stellen van les- en wervingsmateriaal, het financieren van stichtingen en moskeeën, het uitwisselen van imams en sjeiks en het faciliteren van religieuze studie'. 

5. En nu worden de organisaties die salafisme promoten dus verboden?
Dat is nog niet gezegd. De VVD en de PvdA willen dat salafisme in Nederland harder wordt aangepakt. Het Openbaar Ministerie moet van de partijen gaan onderzoeken of salafistische organisaties kunnen worden verboden. De Tweede Kamer heeft vanmiddag ingestemd met dat voorstel. Maar in de praktijk is het niet makkelijk in Nederland een organisatie te verbieden. Het lukte bijvoorbeeld niet bij motorclubs. 

6. Maakt een verbod Nederland veiliger? 
Daar wordt nogal wisselend over gedacht. De VVD en PvdA vinden dus van wel. Kort gezegd vinden deze partijen dat de activiteiten van de organisaties in strijd zijn met de openbare orde. Maar arabist Jan Jaap de Ruiter heeft het voorstel 'met verbazing gevolgd', zegt hij tegen RTL Nieuws. Hij vreest dat door zo'n verbod aanhangers in de illegaliteit verdwijnen. En voor aanhangers die wel oren hebben naar het jihadisme, kan dit volgens hem helemaal fout uitpakken. Ook Ineke Roex, antropoloog bij de Universiteit van Amsterdam, vindt dat je juist moet samenwerken met deze organisatie. 

Meer op rtlnieuws.nl:

Altijd weten wat er speelt?
Download de gratis RTL Nieuws-app en blijf op de hoogte.

Playstore Appstore

`